| پناه میبرم به الله از شرِّ شیطانِ مَطرود | أَعُوذُ بِاللّهِ مِنَ الشَّيْطَانِ الرَّجِيمِ |
| خلاصهٔ سورهٔ فرقان این آیات با بیان عظمت خداوند و نزول قرآن بر پیامبر آغاز می‌شود؛ قرآنی که برای هشدار دادن به همهٔ مردم فرستاده شده است. خداوند مالک آسمان‌ها و زمین است، فرزندی ندارد، شریکی برای او نیست و همه‌چیز را با اندازه و نظم آفریده است.سپس باورهای نادرست مشرکان رد می‌شود؛ آنان بت‌هایی را می‌پرستیدند که نه چیزی می‌آفریدند و نه توان سود و زیان، مرگ و زندگی یا رستاخیز داشتند. مشرکان قرآن و پیامبر را متهم می‌کردند و از پیامبری که مانند دیگر انسان‌ها غذا می‌خورد و در بازارها رفت‌وآمد می‌کرد، ایراد می‌گرفتند؛ اما خداوند بیان می‌کند که پیامبران نیز انسان بودند. آیات، منکران قیامت را تهدید می‌کند و سرانجام دردناک آنان را در جهنم یادآور می‌شود؛ در مقابل، برای مؤمنان و پرهیزکاران باغ‌های جاودان به‌عنوان پاداش آماده شده است. در روز قیامت، مشرکان از دوستان گمراه‌کنندهٔ خود بیزاری می‌جویند و حسرت می‌خورند که چرا راه پیامبر را نپذیرفته‌اند و قرآن را رها کرده‌اند. همچنین نمونه‌هایی از سرگذشت اقوام گذشته، مانند قوم نوح، عاد، ثمود و قوم لوط، بیان می‌شود تا مردم از سرنوشت تکذیب‌کنندگان عبرت بگیرند. نشانه‌های قدرت خداوند در آفرینش شب و روز، سایه، باد، باران، دریاهای شیرین و شور و آفرینش انسان یادآوری می‌شود. در پایان، ویژگی‌های بندگان شایستهٔ خداوند بیان می‌گردد: با فروتنی راه می‌روند، در برابر نادانان با آرامش پاسخ می‌دهند، شب‌ها به عبادت می‌پردازند، از عذاب جهنم می‌ترسند، در هزینه‌کردن میانه‌رو هستند، شرک، قتل و زنا را ترک می‌کنند، از دروغ و بیهودگی دوری می‌گزینند، در برابر آیات خدا با دل و جان بیدار می‌مانند و برای خانواده و نسل خود خیر و هدایت می‌خواهند. پاداش آنان، مقام‌های بلند بهشت، سلام و آرامش جاودان است. |
| بِسْمِ اللَّـهِ الرَّحْمَـٰنِ الرَّحِيمِ |
با انتخاب شمارهٔ آیه، جزئیاتِ بیشتری دربارهٔ آیه نمایش داده می‌شود. | ||
01 جدا کننده، پادشاهی، شرک، افسانه‌های پیشینیان، برای تو مثال‌ها زدند | ||
| بزرگ و پربرکت است کسی که فرقان را بر بندهٔ خود نازل کرد تا برای جهانیان هشداردهنده باشد. (1) | تَبارَكَ الَّذي نَزَّلَ الفُرقانَ عَلىٰ عَبدِهِ لِيَكونَ لِلعالَمينَ نَذيرًا | 25:1 |
| همان کسی که فرمانروایی آسمان‌ها و زمین از آنِ اوست، فرزندی برای خود نگرفته، در فرمانروایی هیچ شریکی ندارد، و هر چیزی را آفریده و آن را به اندازه‌ای دقیق مقدر کرده است. (2) | الَّذي لَهُ مُلكُ السَّماواتِ وَالأَرضِ وَلَم يَتَّخِذ وَلَدًا وَلَم يَكُن لَهُ شَريكٌ فِي المُلكِ وَخَلَقَ كُلَّ شَيءٍ فَقَدَّرَهُ تَقديرًا | 25:2 |
| با این حال، آنان به جای او معبودانی برای خود گرفته‌اند که هیچ چیزی نمی‌آفرینند، بلکه خود آفریده شده‌اند؛ نه می‌توانند زیانی را از خود دور کنند و نه سودی به خود برسانند، و اختیار مرگ و زندگی و زنده‌شدن دوباره را ندارند. (3) | وَاتَّخَذوا مِن دونِهِ آلِهَةً لا يَخلُقونَ شَيئًا وَهُم يُخلَقونَ وَلا يَملِكونَ لِأَنفُسِهِم ضَرًّا وَلا نَفعًا وَلا يَملِكونَ مَوتًا وَلا حَياةً وَلا نُشورًا | 25:3 |
| و کسانی که کفر ورزیدند گفتند این قرآن چیزی جز دروغی نیست که او خود ساخته و گروهی دیگر نیز او را در ساختنش یاری کرده‌اند. آنان با این سخن، ستم و دروغی بزرگ آورده‌اند. (4) | وَقالَ الَّذينَ كَفَروا إِن هٰذا إِلّا إِفكٌ افتَراهُ وَأَعانَهُ عَلَيهِ قَومٌ آخَرونَ ۖ فَقَد جاءوا ظُلمًا وَزورًا | 25:4 |
| و گفتند این‌ها افسانه‌های پیشینیان است که آنها را نوشته است و صبح و شام برای او خوانده می‌شود تا حفظ کند. (5) | وَقالوا أَساطيرُ الأَوَّلينَ اكتَتَبَها فَهِيَ تُملىٰ عَلَيهِ بُكرَةً وَأَصيلًا | 25:5 |
| بگو آن را کسی نازل کرده است که رازهای آسمان‌ها و زمین را می‌داند. بی‌گمان او همواره آمرزنده و مهربان است. (6) | قُل أَنزَلَهُ الَّذي يَعلَمُ السِّرَّ فِي السَّماواتِ وَالأَرضِ ۚ إِنَّهُ كانَ غَفورًا رَحيمًا | 25:6 |
| و گفتند این چه پیامبری است که غذا می‌خورد و در بازارها راه می‌رود؟ چرا فرشته‌ای بر او نازل نشده است تا همراه او هشداردهنده باشد؟ (7) | وَقالوا مالِ هٰذَا الرَّسولِ يَأكُلُ الطَّعامَ وَيَمشي فِي الأَسواقِ ۙ لَولا أُنزِلَ إِلَيهِ مَلَكٌ فَيَكونَ مَعَهُ نَذيرًا | 25:7 |
| یا گنجی برای او فرستاده نشده، یا باغی ندارد که از آن بخورد. و ستمگران گفتند شما تنها از مردی پیروی می‌کنید که جادو شده است. (8) | أَو يُلقىٰ إِلَيهِ كَنزٌ أَو تَكونُ لَهُ جَنَّةٌ يَأكُلُ مِنها ۚ وَقالَ الظّالِمونَ إِن تَتَّبِعونَ إِلّا رَجُلًا مَسحورًا | 25:8 |
| ببین چگونه برای تو مثال‌ها زدند، پس گمراه شدند و دیگر نمی‌توانند راهی پیدا کنند. (9) | انظُر كَيفَ ضَرَبوا لَكَ الأَمثالَ فَضَلّوا فَلا يَستَطيعونَ سَبيلًا | 25:9 |
| بزرگ و پربرکت است کسی که اگر بخواهد، بهتر از این‌ها برای تو قرار می‌دهد: باغ‌هایی که از زیر درختانشان نهرها جاری است، و برای تو کاخ‌هایی پدید می‌آورد. (10) | تَبارَكَ الَّذي إِن شاءَ جَعَلَ لَكَ خَيرًا مِن ذٰلِكَ جَنّاتٍ تَجري مِن تَحتِهَا الأَنهارُ وَيَجعَل لَكَ قُصورًا | 25:10 |
11 انکار قیامت، نفس‌های هراس‌انگیز، دست‌وپابسته، یا بهشت جاودانی | ||
| بلکه آنان قیامت را تکذیب کردند و ما برای کسانی که قیامت را تکذیب کنند، آتشی سوزان آماده کرده‌ایم. (11) | بَل كَذَّبوا بِالسّاعَةِ ۖ وَأَعتَدنا لِمَن كَذَّبَ بِالسّاعَةِ سَعيرًا | 25:11 |
| هنگامی که آن آتش آنان را از جایی دور ببیند، خروش و نفس‌های هراس‌انگیز آن را می‌شنوند. (12) | إِذا رَأَتهُم مِن مَكانٍ بَعيدٍ سَمِعوا لَها تَغَيُّظًا وَزَفيرًا | 25:12 |
| و هنگامی که دست‌وپابسته در جایی تنگ از آن افکنده شوند، در آنجا نابودی و هلاکت خود را فریاد می‌زنند. (13) | وَإِذا أُلقوا مِنها مَكانًا ضَيِّقًا مُقَرَّنينَ دَعَوا هُنالِكَ ثُبورًا | 25:13 |
| امروز تنها یک‌بار نابودی نخواهید، بلکه بارها و بسیار نابودی بخواهید. (14) | لا تَدعُوا اليَومَ ثُبورًا واحِدًا وَادعوا ثُبورًا كَثيرًا | 25:14 |
| بگو آیا این بهتر است یا بهشت جاودانی که به پرهیزگاران وعده داده شده است؟ آن بهشت برای آنان پاداش و سرانجامی نیکو خواهد بود. (15) | قُل أَذٰلِكَ خَيرٌ أَم جَنَّةُ الخُلدِ الَّتي وُعِدَ المُتَّقونَ ۚ كانَت لَهُم جَزاءً وَمَصيرًا | 25:15 |
| در آنجا هرچه بخواهند برایشان فراهم است و جاودانه در آن می‌مانند. این وعده‌ای است که بر عهده پروردگارت بوده و از او خواسته شده است. (16) | لَهُم فيها ما يَشاءونَ خالِدينَ ۚ كانَ عَلىٰ رَبِّكَ وَعدًا مَسئولًا | 25:16 |
17 پرسش از معبودان، همه رسولان، دیدن الله و فرشتگان، هیچ مژده‌ای | ||
| و روزی که آنان و معبودهایی را که به جای الله می‌پرستند، گرد می‌آورد، می‌فرماید: آیا شما این بندگان مرا گمراه کردید، یا خودشان راه را گم کردند؟ (17) | وَيَومَ يَحشُرُهُم وَما يَعبُدونَ مِن دونِ اللَّهِ فَيَقولُ أَأَنتُم أَضلَلتُم عِبادي هٰؤُلاءِ أَم هُم ضَلُّوا السَّبيلَ | 25:17 |
| می‌گویند: پاک و منزّهی تو؛ برای ما شایسته نبود که به جای تو سرپرستانی برگزینیم. اما تو آنان و پدرانشان را بهره‌مند ساختی تا آنگاه که یاد تو را فراموش کردند و قومی تباه‌شده بودند. (18) | قالوا سُبحانَكَ ما كانَ يَنبَغي لَنا أَن نَتَّخِذَ مِن دونِكَ مِن أَولِياءَ وَلٰكِن مَتَّعتَهُم وَآباءَهُم حَتّىٰ نَسُوا الذِّكرَ وَكانوا قَومًا بورًا | 25:18 |
| پس آنان در برابر سخنان شما، شما را تکذیب کردند. بنابراین نه می‌توانید عذابی را از خود بازگردانید و نه یاری به دست آورید. و هر کس از شما ستم کند، عذابی بزرگ به او می‌چشانیم. (19) | فَقَد كَذَّبوكُم بِما تَقولونَ فَما تَستَطيعونَ صَرفًا وَلا نَصرًا ۚ وَمَن يَظلِم مِنكُم نُذِقهُ عَذابًا كَبيرًا | 25:19 |
| پیش از تو هیچ‌یک از پیامبران را نفرستادیم، مگر اینکه آنان نیز غذا می‌خوردند و در بازارها راه می‌رفتند. و برخی از شما را وسیله آزمایش برخی دیگر قرار دادیم؛ آیا شکیبایی می‌کنید؟ و پروردگار تو همواره بیناست. (20) | وَما أَرسَلنا قَبلَكَ مِنَ المُرسَلينَ إِلّا إِنَّهُم لَيَأكُلونَ الطَّعامَ وَيَمشونَ فِي الأَسواقِ ۗ وَجَعَلنا بَعضَكُم لِبَعضٍ فِتنَةً أَتَصبِرونَ ۗ وَكانَ رَبُّكَ بَصيرًا | 25:20 |
| و کسانی که امید دیدار ما را ندارند، گفتند: چرا فرشتگان بر ما نازل نمی‌شوند یا پروردگارمان را نمی‌بینیم؟ آنان در دل‌های خود تکبّر ورزیدند و سرکشی بزرگی کردند. (21) | وَقالَ الَّذينَ لا يَرجونَ لِقاءَنا لَولا أُنزِلَ عَلَينَا المَلائِكَةُ أَو نَرىٰ رَبَّنا ۗ لَقَدِ استَكبَروا في أَنفُسِهِم وَعَتَوا عُتُوًّا كَبيرًا | 25:21 |
| روزی که فرشتگان را می‌بینند، آن روز برای گناهکاران هیچ مژده‌ای نخواهد بود و می‌گویند: پناهی ممنوع و دست‌نیافتنی باد. (22) | يَومَ يَرَونَ المَلائِكَةَ لا بُشرىٰ يَومَئِذٍ لِلمُجرِمينَ وَيَقولونَ حِجرًا مَحجورًا | 25:22 |
| و به سراغ اعمالی که انجام داده‌اند می‌رویم و آنها را همچون غباری پراکنده و بی‌ارزش می‌گردانیم. (23) | وَقَدِمنا إِلىٰ ما عَمِلوا مِن عَمَلٍ فَجَعَلناهُ هَباءً مَنثورًا | 25:23 |
24 یاران بهشت، ابرها شکافته، شدت پشیمانی، قرآن ترک‌شده، دشمنی | ||
| یاران بهشت در آن روز جایگاه بهتری دارند و استراحتگاهشان نیکوتر است. (24) | أَصحابُ الجَنَّةِ يَومَئِذٍ خَيرٌ مُستَقَرًّا وَأَحسَنُ مَقيلًا | 25:24 |
| و روزی که آسمان با ابرها شکافته می‌شود و فرشتگان پی‌درپی فرود آورده می‌شوند. (25) | وَيَومَ تَشَقَّقُ السَّماءُ بِالغَمامِ وَنُزِّلَ المَلائِكَةُ تَنزيلًا | 25:25 |
| در آن روز، فرمانروایی حقیقی از آنِ الله، رحمان، است و آن روز برای کافران روزی دشوار خواهد بود. (26) | المُلكُ يَومَئِذٍ الحَقُّ لِلرَّحمٰنِ ۚ وَكانَ يَومًا عَلَى الكافِرينَ عَسيرًا | 25:26 |
| و روزی که ستمکار از شدت پشیمانی دست‌هایش را به دندان می‌گزد و می‌گوید: ای کاش همراه پیامبر راهی در پیش می‌گرفتم. (27) | وَيَومَ يَعَضُّ الظّالِمُ عَلىٰ يَدَيهِ يَقولُ يا لَيتَنِي اتَّخَذتُ مَعَ الرَّسولِ سَبيلًا | 25:27 |
| وای بر من، ای کاش فلانی را دوست و همدم خود نمی‌گرفتم. (28) | يا وَيلَتىٰ لَيتَني لَم أَتَّخِذ فُلانًا خَليلًا | 25:28 |
| او مرا از یادآوری حق، پس از آنکه به من رسیده بود، گمراه کرد؛ و شیطان همواره انسان را در هنگام نیاز رها می‌کند. (29) | لَقَد أَضَلَّني عَنِ الذِّكرِ بَعدَ إِذ جاءَني ۗ وَكانَ الشَّيطانُ لِلإِنسانِ خَذولًا | 25:29 |
| و پیامبر می‌گوید: پروردگارا، قوم من این قرآن را ترک‌شده و بی‌اعتنا رها کردند. (30) | وَقالَ الرَّسولُ يا رَبِّ إِنَّ قَومِي اتَّخَذوا هٰذَا القُرآنَ مَهجورًا | 25:30 |
| و بدین‌گونه برای هر پیامبری دشمنی از میان گناهکاران قرار دادیم؛ و کافی است که پروردگارت راهنما و یاور باشد. (31) | وَكَذٰلِكَ جَعَلنا لِكُلِّ نَبِيٍّ عَدُوًّا مِنَ المُجرِمينَ ۗ وَكَفىٰ بِرَبِّكَ هادِيًا وَنَصيرًا | 25:31 |
32 چرا قرآن یک‌باره، بهترین توضیح، صورت بر زمین کشیده‌شده | ||
| کسانی که کافر شدند گفتند: چرا قرآن یک‌باره بر او نازل نشد؟ ما آن را این‌گونه نازل کردیم تا دل تو را به‌وسیلهٔ آن استوار کنیم، و آن را به‌تدریج و با نظمی سنجیده بر تو خواندیم. (32) | وَقالَ الَّذينَ كَفَروا لَولا نُزِّلَ عَلَيهِ القُرآنُ جُملَةً واحِدَةً ۚ كَذٰلِكَ لِنُثَبِّتَ بِهِ فُؤادَكَ ۖ وَرَتَّلناهُ تَرتيلًا | 25:32 |
| آنان هیچ نمونه یا پرسشی برای تو نمی‌آورند، مگر آنکه ما در برابر آن، حقیقت را برایت می‌آوریم و بهترین توضیح را ارائه می‌دهیم. (33) | وَلا يَأتونَكَ بِمَثَلٍ إِلّا جِئناكَ بِالحَقِّ وَأَحسَنَ تَفسيرًا | 25:33 |
| آنان کسانی‌اند که به صورت بر زمین کشیده‌شده به سوی جهنم گرد آورده می‌شوند؛ جایگاهشان بدتر و راهشان گمراه‌کننده‌تر است. (34) | الَّذينَ يُحشَرونَ عَلىٰ وُجوهِهِم إِلىٰ جَهَنَّمَ أُولٰئِكَ شَرٌّ مَكانًا وَأَضَلُّ سَبيلًا | 25:34 |
35 موسی و برادرش هارون، قوم نوح، عاد و ثمود و اصحاب رس، بارانِ عذاب | ||
| ما به موسی کتاب آسمانی دادیم و برادرش هارون را همراه او یاور و پشتیبان قرار دادیم. (35) | وَلَقَد آتَينا موسَى الكِتابَ وَجَعَلنا مَعَهُ أَخاهُ هارونَ وَزيرًا | 25:35 |
| پس به آن دو گفتیم به سوی قومی بروید که نشانه‌های ما را دروغ شمردند. آنگاه آنان را به‌کلی نابود کردیم. (36) | فَقُلنَا اذهَبا إِلَى القَومِ الَّذينَ كَذَّبوا بِآياتِنا فَدَمَّرناهُم تَدميرًا | 25:36 |
| و قوم نوح را هنگامی که پیامبران را تکذیب کردند، غرق کردیم و آنان را برای مردم عبرتی قرار دادیم؛ و برای ستمگران عذابی دردناک آماده کرده‌ایم. (37) | وَقَومَ نوحٍ لَمّا كَذَّبُوا الرُّسُلَ أَغرَقناهُم وَجَعَلناهُم لِلنّاسِ آيَةً ۖ وَأَعتَدنا لِلظّالِمينَ عَذابًا أَليمًا | 25:37 |
| و نیز عاد و ثمود و اصحاب رس و نسل‌های بسیاری را که در میان این اقوام بودند. (38) | وَعادًا وَثَمودَ وَأَصحابَ الرَّسِّ وَقُرونًا بَينَ ذٰلِكَ كَثيرًا | 25:38 |
| برای هر یک از آنان نمونه‌ها و پندهای روشنگر آوردیم، اما هر یک را به‌طور کامل نابود کردیم. (39) | وَكُلًّا ضَرَبنا لَهُ الأَمثالَ ۖ وَكُلًّا تَبَّرنا تَتبيرًا | 25:39 |
| آنان از کنار آن آبادی‌ای گذر کرده بودند که بارانِ عذاب بر آن باریده بود. آیا آن را نمی‌دیدند؟ چرا، اما به رستاخیز امیدی نداشتند. (40) | وَلَقَد أَتَوا عَلَى القَريَةِ الَّتي أُمطِرَت مَطَرَ السَّوءِ ۚ أَفَلَم يَكونوا يَرَونَها ۚ بَل كانوا لا يَرجونَ نُشورًا | 25:40 |
41 مسخره کردن پیامبر، معبودشان هوای نفس، گمراه‌تر از چهارپایان | ||
| و هنگامی که تو را می‌بینند، تنها به مسخره‌ات می‌گیرند و می‌گویند: آیا این همان کسی است که الله او را به پیامبری فرستاده است؟ (41) | وَإِذا رَأَوكَ إِن يَتَّخِذونَكَ إِلّا هُزُوًا أَهٰذَا الَّذي بَعَثَ اللَّهُ رَسولًا | 25:41 |
| نزدیک بود او ما را از معبودانمان گمراه کند؛ اگر در پایبندی به آنها شکیبایی نمی‌کردیم. اما هنگامی که عذاب را ببینند، خواهند دانست چه کسی راهش گمراه‌تر است. (42) | إِن كادَ لَيُضِلُّنا عَن آلِهَتِنا لَولا أَن صَبَرنا عَلَيها ۚ وَسَوفَ يَعلَمونَ حينَ يَرَونَ العَذابَ مَن أَضَلُّ سَبيلًا | 25:42 |
| آیا دیدی کسی را که هوای نفس خود را معبود خویش قرار داده است؟ آیا تو می‌توانی سرپرست و نگهبان او باشی؟ (43) | أَرَأَيتَ مَنِ اتَّخَذَ إِلٰهَهُ هَواهُ أَفَأَنتَ تَكونُ عَلَيهِ وَكيلًا | 25:43 |
| یا گمان می‌کنی بیشترشان می‌شنوند یا می‌اندیشند؟ آنان جز مانند چهارپایان نیستند؛ بلکه گمراه‌تر از چهارپایان‌اند. (44) | أَم تَحسَبُ أَنَّ أَكثَرَهُم يَسمَعونَ أَو يَعقِلونَ ۚ إِن هُم إِلّا كَالأَنعامِ ۖ بَل هُم أَضَلُّ سَبيلًا | 25:44 |
45 رحمت الله برای انسان، هشداردهنده‌ای، مبارزه‌ای بزرگ با قرآن | ||
| آیا به پروردگارت ننگریسته‌ای که چگونه سایه را گسترده است؟ و اگر می‌خواست، آن را ساکن و ثابت می‌کرد؛ سپس خورشید را راهنمای آن قرار دادیم. (45) | أَلَم تَرَ إِلىٰ رَبِّكَ كَيفَ مَدَّ الظِّلَّ وَلَو شاءَ لَجَعَلَهُ ساكِنًا ثُمَّ جَعَلنَا الشَّمسَ عَلَيهِ دَليلًا | 25:45 |
| سپس آن را اندک‌اندک به سوی خود جمع کردیم. (46) | ثُمَّ قَبَضناهُ إِلَينا قَبضًا يَسيرًا | 25:46 |
| و اوست که شب را برای شما پوششی قرار داد، و خواب را مایه آرامش و آسودگی ساخت، و روز را زمان برخاستن و زندگی دوباره قرار داد. (47) | وَهُوَ الَّذي جَعَلَ لَكُمُ اللَّيلَ لِباسًا وَالنَّومَ سُباتًا وَجَعَلَ النَّهارَ نُشورًا | 25:47 |
| و اوست که بادها را پیشاپیش رحمت خویش، نویددهنده فرستاد؛ و از آسمان آبی پاک‌کننده فرو فرستادیم. (48) | وَهُوَ الَّذي أَرسَلَ الرِّياحَ بُشرًا بَينَ يَدَي رَحمَتِهِ ۚ وَأَنزَلنا مِنَ السَّماءِ ماءً طَهورًا | 25:48 |
| تا به وسیله آن سرزمینی مرده را زنده کنیم و آن را به چهارپایان و انسان‌های بسیار که آفریده‌ایم بنوشانیم. (49) | لِنُحيِيَ بِهِ بَلدَةً مَيتًا وَنُسقِيَهُ مِمّا خَلَقنا أَنعامًا وَأَناسِيَّ كَثيرًا | 25:49 |
| و ما این آب و باران را به شیوه‌های گوناگون میان آنان گرداندیم تا پند بگیرند؛ اما بیشتر مردم جز ناسپاسی چیزی نپذیرفتند. (50) | وَلَقَد صَرَّفناهُ بَينَهُم لِيَذَّكَّروا فَأَبىٰ أَكثَرُ النّاسِ إِلّا كُفورًا | 25:50 |
| و اگر می‌خواستیم، در هر شهری هشداردهنده‌ای برمی‌انگیختیم. (51) | وَلَو شِئنا لَبَعَثنا في كُلِّ قَريَةٍ نَذيرًا | 25:51 |
| پس از کافران اطاعت نکن و با آنان به وسیله قرآن، مبارزه‌ای بزرگ کن. (52) | فَلا تُطِعِ الكافِرينَ وَجاهِدهُم بِهِ جِهادًا كَبيرًا | 25:52 |
53 شیرین و گوار، شور و تلخ، پیوند خویشاوندی، نه سودی و نه زیانی | ||
| و اوست که دو دریا را در کنار هم روان کرد؛ یکی شیرین و گواراست و دیگری شور و تلخ. و میان آن دو مانعی قرار داد و مرزی نفوذناپذیر پدید آورد. (53) | وَهُوَ الَّذي مَرَجَ البَحرَينِ هٰذا عَذبٌ فُراتٌ وَهٰذا مِلحٌ أُجاجٌ وَجَعَلَ بَينَهُما بَرزَخًا وَحِجرًا مَحجورًا | 25:53 |
| و اوست که انسان را از آب آفرید، سپس برای او پیوند خویشاوندی و پیوند زناشویی قرار داد؛ و پروردگار تو همواره تواناست. (54) | وَهُوَ الَّذي خَلَقَ مِنَ الماءِ بَشَرًا فَجَعَلَهُ نَسَبًا وَصِهرًا ۗ وَكانَ رَبُّكَ قَديرًا | 25:54 |
| و آنان به جای الله چیزهایی را می‌پرستند که نه سودی به آنان می‌رسانند و نه زیانی به آنان وارد می‌کنند؛ و کافر همواره در برابر پروردگارش یاورِ باطل بوده است. (55) | وَيَعبُدونَ مِن دونِ اللَّهِ ما لا يَنفَعُهُم وَلا يَضُرُّهُم ۗ وَكانَ الكافِرُ عَلىٰ رَبِّهِ ظَهيرًا | 25:55 |
56 مژده‌رسان و هشداردهنده، توکل کن، آفرینش در شش دوره | ||
| و ما تو را جز مژده‌رسان و هشداردهنده نفرستادیم. (56) | وَما أَرسَلناكَ إِلّا مُبَشِّرًا وَنَذيرًا | 25:56 |
| بگو: من در برابر آن از شما هیچ پاداشی نمی‌خواهم، مگر اینکه هر کس بخواهد راهی به سوی پروردگارش در پیش گیرد. (57) | قُل ما أَسأَلُكُم عَلَيهِ مِن أَجرٍ إِلّا مَن شاءَ أَن يَتَّخِذَ إِلىٰ رَبِّهِ سَبيلًا | 25:57 |
| و بر آن زنده‌ای که هرگز نمی‌میرد توکل کن و او را همراه با ستایشش تسبیح بگو. و همین بس که او از گناهان بندگانش آگاه است. (58) | وَتَوَكَّل عَلَى الحَيِّ الَّذي لا يَموتُ وَسَبِّح بِحَمدِهِ ۚ وَكَفىٰ بِهِ بِذُنوبِ عِبادِهِ خَبيرًا | 25:58 |
| همان کسی که آسمان‌ها و زمین و آنچه را میان آن دو است، در شش دوره آفرید؛ سپس بر عرش استقرار یافت. او الله، رحمان است؛ پس درباره او از آگاهی کامل و آگاه بپرس. (59) | الَّذي خَلَقَ السَّماواتِ وَالأَرضَ وَما بَينَهُما في سِتَّةِ أَيّامٍ ثُمَّ استَوىٰ عَلَى العَرشِ ۚ الرَّحمٰنُ فَاسأَل بِهِ خَبيرًا | 25:59 |
60 برای رحمان سجده، برج، چراغ، ماه، شب و روز جانشین یکدیگر | ||
| و هنگامی که به آنان گفته می‌شود برای رحمان سجده کنید، می‌گویند: رحمان چیست؟ آیا برای چیزی سجده کنیم که تو به ما فرمان می‌دهی؟ و این فرمان، بر گریزشان می‌افزاید. (60) | وَإِذا قيلَ لَهُمُ اسجُدوا لِلرَّحمٰنِ قالوا وَمَا الرَّحمٰنُ أَنَسجُدُ لِما تَأمُرُنا وَزادَهُم نُفورًا | 25:60 |
| پربرکت است آنکه در آسمان برج‌هایی قرار داد و در آن چراغی فروزان و ماهی تابان آفرید. (61) | تَبارَكَ الَّذي جَعَلَ فِي السَّماءِ بُروجًا وَجَعَلَ فيها سِراجًا وَقَمَرًا مُنيرًا | 25:61 |
| و اوست که شب و روز را پی‌درپی و جانشین یکدیگر قرار داد، برای کسی که بخواهد پند گیرد یا شکرگزاری کند. (62) | وَهُوَ الَّذي جَعَلَ اللَّيلَ وَالنَّهارَ خِلفَةً لِمَن أَرادَ أَن يَذَّكَّرَ أَو أَرادَ شُكورًا | 25:62 |
63 صفات بندگان رحمان | ||
| و بندگان رحمان کسانی‌اند که با فروتنی و آرامش بر زمین راه می‌روند، و هنگامی که نادانان آنان را مخاطب قرار می‌دهند، با سخنی مسالمت‌آمیز پاسخ می‌دهند. (63) | وَعِبادُ الرَّحمٰنِ الَّذينَ يَمشونَ عَلَى الأَرضِ هَونًا وَإِذا خاطَبَهُمُ الجاهِلونَ قالوا سَلامًا | 25:63 |
| و کسانی‌اند که شب را برای پروردگارشان در حال سجده و ایستاده به عبادت سپری می‌کنند. (64) | وَالَّذينَ يَبيتونَ لِرَبِّهِم سُجَّدًا وَقِيامًا | 25:64 |
| و کسانی‌اند که می‌گویند: پروردگارا، عذاب جهنم را از ما دور کن؛ زیرا عذاب آن همیشگی و سخت است. (65) | وَالَّذينَ يَقولونَ رَبَّنَا اصرِف عَنّا عَذابَ جَهَنَّمَ ۖ إِنَّ عَذابَها كانَ غَرامًا | 25:65 |
| بی‌گمان جهنم بدترین جایگاه و محل اقامت است. (66) | إِنَّها ساءَت مُستَقَرًّا وَمُقامًا | 25:66 |
| و کسانی‌اند که هنگام هزینه کردن نه زیاده‌روی می‌کنند و نه سخت‌گیری، بلکه میان این دو، راهی متعادل در پیش می‌گیرند. (67) | وَالَّذينَ إِذا أَنفَقوا لَم يُسرِفوا وَلَم يَقتُروا وَكانَ بَينَ ذٰلِكَ قَوامًا | 25:67 |
| و کسانی‌اند که همراه با الله معبود دیگری را نمی‌خوانند، و انسانی را که الله کشتنش را حرام کرده است جز به حق نمی‌کشند، و زنا نمی‌کنند. و هر کس چنین کارهایی انجام دهد، به کیفر گناه خود خواهد رسید. (68) | وَالَّذينَ لا يَدعونَ مَعَ اللَّهِ إِلٰهًا آخَرَ وَلا يَقتُلونَ النَّفسَ الَّتي حَرَّمَ اللَّهُ إِلّا بِالحَقِّ وَلا يَزنونَ ۚ وَمَن يَفعَل ذٰلِكَ يَلقَ أَثامًا | 25:68 |
| در روز قیامت عذاب او دوچندان می‌شود و با خواری در آن جاودانه می‌ماند. (69) | يُضاعَف لَهُ العَذابُ يَومَ القِيامَةِ وَيَخلُد فيهِ مُهانًا | 25:69 |
| مگر کسی که توبه کند و ایمان بیاورد و کار شایسته انجام دهد؛ آنان کسانی‌اند که الله بدی‌هایشان را به نیکی تبدیل می‌کند، و الله بسیار آمرزنده و مهربان است. (70) | إِلّا مَن تابَ وَآمَنَ وَعَمِلَ عَمَلًا صالِحًا فَأُولٰئِكَ يُبَدِّلُ اللَّهُ سَيِّئَاتِهِم حَسَناتٍ ۗ وَكانَ اللَّهُ غَفورًا رَحيمًا | 25:70 |
| و هر کس توبه کند و کار شایسته انجام دهد، با توبه‌ای واقعی به سوی الله بازمی‌گردد. (71) | وَمَن تابَ وَعَمِلَ صالِحًا فَإِنَّهُ يَتوبُ إِلَى اللَّهِ مَتابًا | 25:71 |
| و کسانی‌اند که در شهادت دروغ حاضر نمی‌شوند، و هنگامی که با سخن یا کار بیهوده روبه‌رو می‌شوند، بزرگوارانه از کنار آن می‌گذرند. (72) | وَالَّذينَ لا يَشهَدونَ الزّورَ وَإِذا مَرّوا بِاللَّغوِ مَرّوا كِرامًا | 25:72 |
| و کسانی‌اند که هرگاه با آیات پروردگارشان پند داده شوند، در برابر آن با ناشنوایی و نابینایی فرو نمی‌افتند، بلکه با آگاهی و پذیرش به آن توجه می‌کنند. (73) | وَالَّذينَ إِذا ذُكِّروا بِآياتِ رَبِّهِم لَم يَخِرّوا عَلَيها صُمًّا وَعُميانًا | 25:73 |
| و کسانی‌اند که می‌گویند: پروردگارا، از همسران و فرزندانمان مایه روشنی چشم و شادی دل به ما عطا کن، و ما را برای پرهیزگاران پیشوا قرار ده. (74) | وَالَّذينَ يَقولونَ رَبَّنا هَب لَنا مِن أَزواجِنا وَذُرِّيّاتِنا قُرَّةَ أَعيُنٍ وَاجعَلنا لِلمُتَّقينَ إِمامًا | 25:74 |
| آنان به سبب شکیبایی‌شان، جایگاه‌های بلند بهشت را پاداش می‌گیرند، و در آنجا با درود و سلام از آنان استقبال می‌شود. (75) | أُولٰئِكَ يُجزَونَ الغُرفَةَ بِما صَبَروا وَيُلَقَّونَ فيها تَحِيَّةً وَسَلامًا | 25:75 |
| در آنجا جاودانه خواهند ماند. چه نیکوست آن جایگاه و محل اقامت. (76) | خالِدينَ فيها ۚ حَسُنَت مُستَقَرًّا وَمُقامًا | 25:76 |
77 دعای انسان و توجه الله | ||
| بگو: اگر دعای شما نبود، پروردگارم هیچ توجهی به شما نمی‌کرد. اما شما حق را تکذیب کردید، پس کیفر آن برای شما قطعی و همیشگی خواهد بود. (77) | قُل ما يَعبَأُ بِكُم رَبّي لَولا دُعاؤُكُم ۖ فَقَد كَذَّبتُم فَسَوفَ يَكونُ لِزامًا | 25:77 |