47 مريم

پناه میبرم به الله از شرِّ شیطانِ مَطرودأَعُوذُ بِاللّهِ مِنَ الشَّيْطَانِ الرَّجِيمِ
خلاصه سوره مریم

سوره مریم با بیان رحمت خداوند نسبت به حضرت زکریا آغاز می‌شود. زکریا در پیری و با وجود نازایی همسرش، پنهانی از خداوند فرزندی شایسته درخواست می‌کند. خداوند دعای او را می‌پذیرد و یحیی را به او عطا می‌کند و او را پیامبری پاک، پرهیزگار، مهربان و نیکوکار قرار می‌دهد.

سپس داستان حضرت مریم و تولد معجزه‌آسای حضرت عیسی بیان می‌شود. مریم به فرمان خدا از مردم کناره می‌گیرد و فرشته الهی به صورت انسانی بر او ظاهر می‌شود. او به مریم مژده فرزندی پاک می‌دهد. مریم بدون داشتن همسر باردار می‌شود و هنگام تولد عیسی، خداوند او را یاری می‌کند. عیسی در گهواره سخن می‌گوید و خود را بنده خدا، پیامبر، مبارک، نمازگزار و نیکوکار نسبت به مادرش معرفی می‌کند. آیات تأکید می‌کنند که عیسی فرزند خدا نیست، بلکه بنده و پیامبر اوست و خداوند هرگاه چیزی را اراده کند، می‌فرماید: «باش»، پس موجود می‌شود.

پس از آن، گفت‌وگوی حضرت ابراهیم با پدرش درباره نادرستی بت‌پرستی نقل می‌شود. ابراهیم با نرمی و دلسوزی پدرش را به توحید دعوت می‌کند، اما پدرش او را تهدید می‌کند. ابراهیم با حفظ ادب از او و بت‌ها کناره می‌گیرد و خداوند اسحاق و یعقوب را به او عطا می‌کند.

در ادامه از حضرت موسی، هارون، اسماعیل و ادریس یاد می‌شود. آنان پیامبرانی راستگو، برگزیده و فرمان‌بردار بودند و مردم را به عبادت خدا، نماز و زکات دعوت می‌کردند. سپس از نسل‌هایی سخن گفته می‌شود که پس از پیامبران آمدند، نماز را ضایع کردند و از خواسته‌های نفسانی پیروی کردند. با این حال، راه بازگشت باز است و هرکس توبه کند، ایمان بیاورد و کار شایسته انجام دهد، وارد بهشت می‌شود.

آیات، ویژگی‌های بهشت را نیز بیان می‌کنند: بهشتی که خداوند به بندگان پرهیزگار وعده داده است، در آن سخن بیهوده شنیده نمی‌شود و روزی آنان همواره فراهم است.

سپس درباره قیامت هشدار داده می‌شود. انسان درباره زنده‌شدن پس از مرگ تردید می‌کند، اما خداوند یادآوری می‌کند که او را از هیچ آفریده است. همه انسان‌ها در قیامت حاضر می‌شوند و هرکس به نتیجه اعمال خود می‌رسد. پرهیزگاران با احترام به سوی خداوند برده می‌شوند و گناهکاران به سوی جهنم رانده خواهند شد.

سوره با رد باور مشرکان درباره فرزند داشتن خدا پایان می‌یابد. آسمان‌ها، زمین و کوه‌ها از سنگینی این سخن در آستانه فروپاشی‌اند، زیرا خداوند یگانه است و همه موجودات بندگان او هستند. در مقابل، خداوند برای مؤمنانی که کارهای شایسته انجام می‌دهند، محبت و پذیرش در دل مردم قرار می‌دهد. قرآن نیز برای هدایت پرهیزگاران و هشدار دادن به سرکشان به زبان پیامبر نازل شده است و سرگذشت اقوام نابودشده، عبرتی برای همگان است.

بِسْمِ اللَّـهِ الرَّحْمَـٰنِ الرَّحِيمِ

با انتخاب شمارهٔ آیه، جزئیاتِ بیشتری دربارهٔ آیه نمایش داده می‌شود.

۱–۱۵ داستان حضرت زکریا و تولد حضرت یحیی

کاف، ها، یا، عین، صاد  (1)كهيعص19:1
یادکردی از رحمت پروردگارت نسبت به بنده‌اش زکریا. (2)ذِكرُ رَحمَتِ رَبِّكَ عَبدَهُ زَكَرِيّا19:2
آن‌گاه که پروردگارش را در نهان و آهسته ندا داد. (3)إِذ نادىٰ رَبَّهُ نِداءً خَفِيًّا19:3
گفت: پروردگارا، استخوان‌هایم سست شده و موهای سرم از پیری سپید گشته است، و هرگز در دعا کردن به درگاه تو، پروردگارا، ناکام نبوده‌ام. (4)قالَ رَبِّ إِنّي وَهَنَ العَظمُ مِنّي وَاشتَعَلَ الرَّأسُ شَيبًا وَلَم أَكُن بِدُعائِكَ رَبِّ شَقِيًّا19:4
من پس از خود از خویشاوندان و بستگانم بیمناکم، و همسرم نازاست؛ پس از جانب خودت جانشینی به من ببخش. (5)وَإِنّي خِفتُ المَوالِيَ مِن وَرائي وَكانَتِ امرَأَتي عاقِرًا فَهَب لي مِن لَدُنكَ وَلِيًّا19:5
که از من ارث ببرد و از خاندان یعقوب نیز میراث ببرد، و پروردگارا، او را پسندیده و شایسته قرار ده. (6)يَرِثُني وَيَرِثُ مِن آلِ يَعقوبَ ۖ وَاجعَلهُ رَبِّ رَضِيًّا19:6
ای زکریا، ما تو را به پسری بشارت می‌دهیم که نامش یحیی است؛ پیش از این کسی را همنام او قرار نداده‌ایم. (7)يا زَكَرِيّا إِنّا نُبَشِّرُكَ بِغُلامٍ اسمُهُ يَحيىٰ لَم نَجعَل لَهُ مِن قَبلُ سَمِيًّا19:7
گفت: پروردگارا، چگونه برای من پسری خواهد بود، در حالی که همسرم نازاست و من نیز به نهایت پیری رسیده‌ام. (8)قالَ رَبِّ أَنّىٰ يَكونُ لي غُلامٌ وَكانَتِ امرَأَتي عاقِرًا وَقَد بَلَغتُ مِنَ الكِبَرِ عِتِيًّا19:8
گفت: چنین است؛ پروردگارت فرموده است: این کار برای من آسان است، و پیش از این تو را آفریدم، در حالی که چیزی نبودی. (9)قالَ كَذٰلِكَ قالَ رَبُّكَ هُوَ عَلَيَّ هَيِّنٌ وَقَد خَلَقتُكَ مِن قَبلُ وَلَم تَكُ شَيئًا19:9
زکریا گفت: پروردگارا، برای من نشانه‌ای قرار بده. فرمود: نشانه‌ات این است که سه شب، در حالی که سالم و تندرستی، نمیتوانی با مردم سخن بگویی. (10)قالَ رَبِّ اجعَل لي آيَةً ۚ قالَ آيَتُكَ أَلّا تُكَلِّمَ النّاسَ ثَلاثَ لَيالٍ سَوِيًّا19:10
پس از محراب نزد قوم خود بیرون آمد و با اشاره به آنان فهماند که صبح و شام الله را تسبیح گویند. (11)فَخَرَجَ عَلىٰ قَومِهِ مِنَ المِحرابِ فَأَوحىٰ إِلَيهِم أَن سَبِّحوا بُكرَةً وَعَشِيًّا19:11
ای یحیی، کتاب را با جدیت و استواری بگیر. و ما در کودکی به او حکمت و دانایی عطا کردیم. (12)يا يَحيىٰ خُذِ الكِتابَ بِقُوَّةٍ ۖ وَآتَيناهُ الحُكمَ صَبِيًّا19:12
و از جانب خود به او مهربانی و پاکی بخشیدیم، و او پرهیزکار بود. (13)وَحَنانًا مِن لَدُنّا وَزَكاةً ۖ وَكانَ تَقِيًّا19:13
و نسبت به پدر و مادرش نیکوکار بود، و سرکش و نافرمان نبود. (14)وَبَرًّا بِوالِدَيهِ وَلَم يَكُن جَبّارًا عَصِيًّا19:14
و سلام و درود بر او، روزی که زاده شد، روزی که می‌میرد، و روزی که زنده برانگیخته می‌شود. (15)وَسَلامٌ عَلَيهِ يَومَ وُلِدَ وَيَومَ يَموتُ وَيَومَ يُبعَثُ حَيًّا19:15

۱۶–۳۳ داستان حضرت مریم و تولد حضرت عیسی

و در این کتاب از مریم یاد کن؛ آن‌گاه که از خانواده‌اش به مکانی در سمت شرق کناره گرفت. (16)وَاذكُر فِي الكِتابِ مَريَمَ إِذِ انتَبَذَت مِن أَهلِها مَكانًا شَرقِيًّا19:16
پس او در برابر آنان پرده‌ای گرفت؛ آنگاه روح خود را به سوی او فرستادیم، و او در برابر وی به صورت انسانی کامل و متناسب نمایان شد. (17)فَاتَّخَذَت مِن دونِهِم حِجابًا فَأَرسَلنا إِلَيها روحَنا فَتَمَثَّلَ لَها بَشَرًا سَوِيًّا19:17
مریم گفت: من از تو به الله پناه می‌برم، اگر پرهیزگاری. (18)قالَت إِنّي أَعوذُ بِالرَّحمٰنِ مِنكَ إِن كُنتَ تَقِيًّا19:18
روح گفت: من فقط فرستاده پروردگار تو هستم تا پسری پاک و شایسته به تو ببخشم. (19)قالَ إِنَّما أَنا رَسولُ رَبِّكِ لِأَهَبَ لَكِ غُلامًا زَكِيًّا19:19
مریم گفت: چگونه ممکن است پسری داشته باشم، در حالی که هیچ انسانی با من رابطه نداشته و من نیز هرگز زن ناپاکی نبوده‌ام؟ (20)قالَت أَنّىٰ يَكونُ لي غُلامٌ وَلَم يَمسَسني بَشَرٌ وَلَم أَكُ بَغِيًّا19:20
روح گفت: چنین است؛ پروردگارت فرموده است: این کار برای من آسان است. و این کودک را نشانه‌ای برای مردم و رحمتی از سوی خود قرار می‌دهیم، و این کاری قطعی و انجام‌شدنی است. (21)قالَ كَذٰلِكِ قالَ رَبُّكِ هُوَ عَلَيَّ هَيِّنٌ ۖ وَلِنَجعَلَهُ آيَةً لِلنّاسِ وَرَحمَةً مِنّا ۚ وَكانَ أَمرًا مَقضِيًّا19:21
پس مریم به عیسی باردار شد و همراه او به مکانی دور کناره گرفت. (22)فَحَمَلَتهُ فَانتَبَذَت بِهِ مَكانًا قَصِيًّا19:22
پس درد زایمان او را به سوی تنهٔ درخت خرما کشاند. گفت: «ای کاش پیش از این مرده بودم و چیزی فراموش‌شده و از یادرفته بودم.» (23)فَأَجاءَهَا المَخاضُ إِلىٰ جِذعِ النَّخلَةِ قالَت يا لَيتَني مِتُّ قَبلَ هٰذا وَكُنتُ نَسيًا مَنسِيًّا19:23
پس از زیر پای عیسی ندایش داد که غمگین مباش؛ پروردگارت زیر پای تو جویباری جاری قرار داده است. (24)فَناداها مِن تَحتِها أَلّا تَحزَني قَد جَعَلَ رَبُّكِ تَحتَكِ سَرِيًّا19:24
و تنه درخت خرما را به سوی خود تکان بده تا خرماهای تازه و رسیده بر تو فرو ریزد. (25)وَهُزّي إِلَيكِ بِجِذعِ النَّخلَةِ تُساقِط عَلَيكِ رُطَبًا جَنِيًّا19:25
 پس بخور و بیاشام و دیده‌ات روشن باشد. و اگر کسی از انسان‌ها را دیدی، بگو: من برای الله روزه سکوت نذر کرده‌ام؛ بنابراین امروز با هیچ انسانی سخن نخواهم گفت. (26)فَكُلي وَاشرَبي وَقَرّي عَينًا ۖ فَإِمّا تَرَيِنَّ مِنَ البَشَرِ أَحَدًا فَقولي إِنّي نَذَرتُ لِلرَّحمٰنِ صَومًا فَلَن أُكَلِّمَ اليَومَ إِنسِيًّا19:26
پس مریم کودک را در آغوش گرفته، نزد قوم خود آمد. آنان گفتند: ای مریم، کاری بسیار شگفت و ناپسند انجام داده‌ای. (27)فَأَتَت بِهِ قَومَها تَحمِلُهُ ۖ قالوا يا مَريَمُ لَقَد جِئتِ شَيئًا فَرِيًّا19:27
 ای خواهر هارون، پدرت مرد بدی نبود و مادرت نیز هرگز زن ناپاکی نبود. (28)يا أُختَ هارونَ ما كانَ أَبوكِ امرَأَ سَوءٍ وَما كانَت أُمُّكِ بَغِيًّا19:28
مریم به کودک اشاره کرد. آنان گفتند: چگونه با کودکی که هنوز در گهواره است سخن بگوییم؟ (29)فَأَشارَت إِلَيهِ ۖ قالوا كَيفَ نُكَلِّمُ مَن كانَ فِي المَهدِ صَبِيًّا19:29
کودک گفت: من بنده الله هستم. او به من کتاب داده و مرا پیامبر قرار داده است. (30)قالَ إِنّي عَبدُ اللَّهِ آتانِيَ الكِتابَ وَجَعَلَني نَبِيًّا19:30
و هر جا که باشم مرا پربرکت قرار داده و تا زمانی که زنده‌ام، مرا به نماز و زکات سفارش کرده است. (31)وَجَعَلَني مُبارَكًا أَينَ ما كُنتُ وَأَوصاني بِالصَّلاةِ وَالزَّكاةِ ما دُمتُ حَيًّا19:31
و مرا نسبت به مادرم نیکوکار قرار داده و مرا زورگو و بدبخت نساخته است. (32)وَبَرًّا بِوالِدَتي وَلَم يَجعَلني جَبّارًا شَقِيًّا19:32
و سلام و آرامش بر من است، روزی که زاده شدم، روزی که می‌میرم و روزی که زنده برانگیخته می‌شوم. (33)وَالسَّلامُ عَلَيَّ يَومَ وُلِدتُ وَيَومَ أَموتُ وَيَومَ أُبعَثُ حَيًّا19:33

۳۴–۴۰ بیان حقیقت حضرت عیسی، ردّ فرزند داشتن خدا و هشدار دربارهٔ قیامت

این است عیسی، پسر مریم؛ سخن حق که درباره آن تردید می‌کنند. (34)ذٰلِكَ عيسَى ابنُ مَريَمَ ۚ قَولَ الحَقِّ الَّذي فيهِ يَمتَرونَ19:34
برای الله سزاوار نیست که فرزندی اختیار کند. او پاک و منزّه است. هرگاه کاری را مقرر کند، فقط به آن می‌گوید باش، پس موجود می‌شود. (35)ما كانَ لِلَّهِ أَن يَتَّخِذَ مِن وَلَدٍ ۖ سُبحانَهُ ۚ إِذا قَضىٰ أَمرًا فَإِنَّما يَقولُ لَهُ كُن فَيَكونُ19:35
و تو ای محمد بگو: بی‌تردید الله پروردگار من و پروردگار شماست، پس او را عبادت کنید. این است راهی راست. (36)وَإِنَّ اللَّهَ رَبّي وَرَبُّكُم فَاعبُدوهُ ۚ هٰذا صِراطٌ مُستَقيمٌ19:36
اما گروه‌های مختلف از میان آنان با یکدیگر اختلاف کردند. پس وای بر کافران از مشاهده روزی بزرگ. (37)فَاختَلَفَ الأَحزابُ مِن بَينِهِم ۖ فَوَيلٌ لِلَّذينَ كَفَروا مِن مَشهَدِ يَومٍ عَظيمٍ19:37
روزی که نزد ما می‌آیند، چه شنوا و چه بینا خواهند شد؛ اما ستمگران امروز در گمراهی آشکاری هستند. (38)أَسمِع بِهِم وَأَبصِر يَومَ يَأتونَنا ۖ لٰكِنِ الظّالِمونَ اليَومَ في ضَلالٍ مُبينٍ19:38
آنان را از روز حسرت بیم ده؛ آن‌گاه که کار پایان یافته است، در حالی که آنان در غفلت‌اند و ایمان نمی‌آورند. (39)وَأَنذِرهُم يَومَ الحَسرَةِ إِذ قُضِيَ الأَمرُ وَهُم في غَفلَةٍ وَهُم لا يُؤمِنونَ19:39
بی‌تردید ما زمین و هر که را بر آن است به میراث می‌بریم و همه به سوی ما بازگردانده می‌شوند. (40)إِنّا نَحنُ نَرِثُ الأَرضَ وَمَن عَلَيها وَإِلَينا يُرجَعونَ19:40

۴۱–۵۰ گفت‌وگوی حضرت ابراهیم با پدرش و کناره‌گیری او از بت‌پرستی

و در این کتاب از ابراهیم یاد کن؛ زیرا او بسیار راستگو و پیامبر بود. (41)وَاذكُر فِي الكِتابِ إِبراهيمَ ۚ إِنَّهُ كانَ صِدّيقًا نَبِيًّا19:41
آن‌گاه که به پدرش گفت: ای پدر، چرا چیزی را می‌پرستی که نه می‌شنود، نه می‌بیند و نه هیچ سودی به تو می‌رساند؟ (42)إِذ قالَ لِأَبيهِ يا أَبَتِ لِمَ تَعبُدُ ما لا يَسمَعُ وَلا يُبصِرُ وَلا يُغني عَنكَ شَيئًا19:42
ای پدر، بی‌گمان دانشی به من رسیده است که به تو نرسیده؛ پس از من پیروی کن تا تو را به راهی درست هدایت کنم. (43)يا أَبَتِ إِنّي قَد جاءَني مِنَ العِلمِ ما لَم يَأتِكَ فَاتَّبِعني أَهدِكَ صِراطًا سَوِيًّا19:43
ای پدر، شیطان را پرستش مکن؛ زیرا شیطان همواره نافرمانِ رحمان بوده است. (44)يا أَبَتِ لا تَعبُدِ الشَّيطانَ ۖ إِنَّ الشَّيطانَ كانَ لِلرَّحمٰنِ عَصِيًّا19:44
 ای پدر، من می‌ترسم عذابی از سوی رحمان به تو برسد و در نتیجه، هم‌پیمان شیطان شوی. (45)يا أَبَتِ إِنّي أَخافُ أَن يَمَسَّكَ عَذابٌ مِنَ الرَّحمٰنِ فَتَكونَ لِلشَّيطانِ وَلِيًّا19:45
گفت: ای ابراهیم، آیا از خدایان من روی گردانده‌ای؟ اگر دست برنداری، حتماً سنگسارت می‌کنم؛ و برای مدتی طولانی از من دور شو. (46)قالَ أَراغِبٌ أَنتَ عَن آلِهَتي يا إِبراهيمُ ۖ لَئِن لَم تَنتَهِ لَأَرجُمَنَّكَ ۖ وَاهجُرني مَلِيًّا19:46
ابراهیم گفت: سلام بر تو؛ از پروردگارم برایت آمرزش می‌خواهم، زیرا او همواره نسبت به من مهربان بوده است. (47)قالَ سَلامٌ عَلَيكَ ۖ سَأَستَغفِرُ لَكَ رَبّي ۖ إِنَّهُ كانَ بي حَفِيًّا19:47
و از شما و آنچه جز الله می‌خوانید کناره می‌گیرم و پروردگارم را می‌خوانم؛ امید دارم که در خواندن پروردگارم محروم و بدبخت نباشم. (48)وَأَعتَزِلُكُم وَما تَدعونَ مِن دونِ اللَّهِ وَأَدعو رَبّي عَسىٰ أَلّا أَكونَ بِدُعاءِ رَبّي شَقِيًّا19:48
پس هنگامی که از آنان و از آنچه جز الله می‌پرستیدند کناره گرفت، اسحاق و یعقوب را به او بخشیدیم و هر یک را پیامبر قرار دادیم. (49)فَلَمَّا اعتَزَلَهُم وَما يَعبُدونَ مِن دونِ اللَّهِ وَهَبنا لَهُ إِسحاقَ وَيَعقوبَ ۖ وَكُلًّا جَعَلنا نَبِيًّا19:49
و از رحمت خود به آنان بخشیدیم و برایشان نامی نیک و بلندآوازه قرار دادیم. (50)وَوَهَبنا لَهُم مِن رَحمَتِنا وَجَعَلنا لَهُم لِسانَ صِدقٍ عَلِيًّا19:50

۵۱–۵۳ حضرت موسی و حضرت هارون

و در این کتاب از موسی یاد کن؛ زیرا او خالص‌شده بود و فرستاده‌ای پیامبر بود. (51)وَاذكُر فِي الكِتابِ موسىٰ ۚ إِنَّهُ كانَ مُخلَصًا وَكانَ رَسولًا نَبِيًّا19:51
و او را از سوی راستِ کوه طور ندا دادیم و برای رازگویی به خود نزدیکش کردیم. (52)وَنادَيناهُ مِن جانِبِ الطّورِ الأَيمَنِ وَقَرَّبناهُ نَجِيًّا19:52
و از رحمت خود، برادرش هارون را که پیامبر بود، به او بخشیدیم. (53)وَوَهَبنا لَهُ مِن رَحمَتِنا أَخاهُ هارونَ نَبِيًّا19:53

۵۴–۵۵ حضرت اسماعیل

و در این کتاب از اسماعیل یاد کن؛ زیرا او به وعده‌اش وفادار بود و فرستاده‌ای پیامبر بود. (54)وَاذكُر فِي الكِتابِ إِسماعيلَ ۚ إِنَّهُ كانَ صادِقَ الوَعدِ وَكانَ رَسولًا نَبِيًّا19:54
و خانواده‌اش را به نماز و زکات فرمان می‌داد و نزد پروردگارش پسندیده بود. (55)وَكانَ يَأمُرُ أَهلَهُ بِالصَّلاةِ وَالزَّكاةِ وَكانَ عِندَ رَبِّهِ مَرضِيًّا19:55

۵۶–۵۷ حضرت ادریس

و در این کتاب از ادریس یاد کن. او بسیار راستگو و پیامبر بود. (56)وَاذكُر فِي الكِتابِ إِدريسَ ۚ إِنَّهُ كانَ صِدّيقًا نَبِيًّا19:56
و او را به جایگاهی بلند بالا بردیم. (57)وَرَفَعناهُ مَكانًا عَلِيًّا19:57

۵۸–۶۳ جمع‌بندی سرگذشت پیامبران، ویژگی مؤمنان و پاداش آنان

آنان کسانی از پیامبران بودند که الله به ایشان نعمت داده بود، از نسل آدم و از کسانی که همراه نوح بر کشتی بردیم و از نسل ابراهیم و اسرائیل و از کسانی که هدایتشان کردیم و برگزیدیم. هنگامی که آیات رحمان بر آنان خوانده می‌شد، گریان به سجده می‌افتادند. (58)أُولٰئِكَ الَّذينَ أَنعَمَ اللَّهُ عَلَيهِم مِنَ النَّبِيّينَ مِن ذُرِّيَّةِ آدَمَ وَمِمَّن حَمَلنا مَعَ نوحٍ وَمِن ذُرِّيَّةِ إِبراهيمَ وَإِسرائيلَ وَمِمَّن هَدَينا وَاجتَبَينا ۚ إِذا تُتلىٰ عَلَيهِم آياتُ الرَّحمٰنِ خَرّوا سُجَّدًا وَبُكِيًّا19:58
سپس پس از آنان نسل‌هایی آمدند که نماز را تباه کردند و از خواهش‌های نفسانی پیروی نمودند، پس به زودی با گمراهی و عاقبتی سخت روبه‌رو خواهند شد. (59)فَخَلَفَ مِن بَعدِهِم خَلفٌ أَضاعُوا الصَّلاةَ وَاتَّبَعُوا الشَّهَواتِ ۖ فَسَوفَ يَلقَونَ غَيًّا19:59
مگر کسی که توبه کند و ایمان بیاورد و کار شایسته انجام دهد. آنان وارد بهشت می‌شوند و هیچ ستمی، حتی به اندازه‌ای اندک، بر آنان نخواهد رفت. (60)إِلّا مَن تابَ وَآمَنَ وَعَمِلَ صالِحًا فَأُولٰئِكَ يَدخُلونَ الجَنَّةَ وَلا يُظلَمونَ شَيئًا19:60
باغ‌های جاودان که رحمان آن را در نهان به بندگانش وعده داده است. بی‌گمان وعده او حتماً تحقق می‌یابد. (61)جَنّاتِ عَدنٍ الَّتي وَعَدَ الرَّحمٰنُ عِبادَهُ بِالغَيبِ ۚ إِنَّهُ كانَ وَعدُهُ مَأتِيًّا19:61
در آنجا هیچ سخن بیهوده‌ای نمی‌شنوند، جز سلام. و روزی آنان در آنجا صبح و شام برایشان فراهم است. (62)لا يَسمَعونَ فيها لَغوًا إِلّا سَلامًا ۖ وَلَهُم رِزقُهُم فيها بُكرَةً وَعَشِيًّا19:62
این همان بهشتی است که آن را به بندگان پرهیزگار خود به میراث می‌دهیم (63)تِلكَ الجَنَّةُ الَّتي نورِثُ مِن عِبادِنا مَن كانَ تَقِيًّا19:63

۶۴–۶۵ سخن فرشتگان و تأکید بر ربوبیت خدا

ای محمد، ما جز به فرمان پروردگارت نازل نمی‌شویم. آنچه پیش روی ماست و آنچه پشت سر ماست و آنچه میان این دو است، همه از آنِ اوست، و پروردگارت هرگز فراموش‌کار نیست. (64)وَما نَتَنَزَّلُ إِلّا بِأَمرِ رَبِّكَ ۖ لَهُ ما بَينَ أَيدينا وَما خَلفَنا وَما بَينَ ذٰلِكَ ۚ وَما كانَ رَبُّكَ نَسِيًّا19:64
پروردگار آسمان‌ها و زمین و هرچه میان آن‌هاست؛ پس او را عبادت کن و در عبادتش استوار و شکیبا باش. آیا کسی را می‌شناسی که هم‌نام و همانند او باشد؟ (65)رَبُّ السَّماواتِ وَالأَرضِ وَما بَينَهُما فَاعبُدهُ وَاصطَبِر لِعِبادَتِهِ ۚ هَل تَعلَمُ لَهُ سَمِيًّا19:65

۶۶–۷۲ انکار رستاخیز، قیامت و نجات پرهیزکاران

و انسان می‌گوید: آیا وقتی مُردم، واقعاً دوباره زنده از گور بیرون آورده می‌شوم؟ (66)وَيَقولُ الإِنسانُ أَإِذا ما مِتُّ لَسَوفَ أُخرَجُ حَيًّا19:66
 آیا انسان به یاد نمی‌آورد که ما پیش از این او را آفریدیم، در حالی که هیچ چیز نبود؟ (67)أَوَلا يَذكُرُ الإِنسانُ أَنّا خَلَقناهُ مِن قَبلُ وَلَم يَكُ شَيئًا19:67
پس به پروردگارت سوگند که آنان و شیطان‌ها را گرد می‌آوریم، سپس آنان را در حالی که به زانو درآمده‌اند، پیرامون جهنم حاضر می‌کنیم. (68)فَوَرَبِّكَ لَنَحشُرَنَّهُم وَالشَّياطينَ ثُمَّ لَنُحضِرَنَّهُم حَولَ جَهَنَّمَ جِثِيًّا19:68
سپس از هر گروهی، کسانی را که در سرکشی در برابر الرحمن سخت‌تر بوده‌اند، جدا می‌کنیم. (69)ثُمَّ لَنَنزِعَنَّ مِن كُلِّ شيعَةٍ أَيُّهُم أَشَدُّ عَلَى الرَّحمٰنِ عِتِيًّا19:69
سپس ما بهتر می‌دانیم چه کسانی برای سوختن در آن سزاوارترند. (70)ثُمَّ لَنَحنُ أَعلَمُ بِالَّذينَ هُم أَولىٰ بِها صِلِيًّا19:70
و هیچ‌کس از شما نیست مگر آن‌که به آن وارد خواهد شد؛ این فرمانی قطعی و حتمی از سوی پروردگارت است. (71)وَإِن مِنكُم إِلّا وارِدُها ۚ كانَ عَلىٰ رَبِّكَ حَتمًا مَقضِيًّا19:71
سپس کسانی را که پرهیزگاری کرده‌اند نجات می‌دهیم و ستمکاران را در آن، در حالی که به زانو درآمده‌اند، رها می‌کنیم. (72)ثُمَّ نُنَجِّي الَّذينَ اتَّقَوا وَنَذَرُ الظّالِمينَ فيها جِثِيًّا19:72

۷۳–۷۶ پاسخ به فخرفروشی کافران و برتری حقیقی هدایت

و هنگامی که آیات روشن ما بر آنان خوانده می‌شود، کسانی که کافر شده‌اند به کسانی که ایمان آورده‌اند می‌گویند: کدام‌یک از دو گروه، جایگاه بهتری دارد و مجلس و جمعی آراسته‌تر؟ (73)وَإِذا تُتلىٰ عَلَيهِم آياتُنا بَيِّناتٍ قالَ الَّذينَ كَفَروا لِلَّذينَ آمَنوا أَيُّ الفَريقَينِ خَيرٌ مَقامًا وَأَحسَنُ نَدِيًّا19:73
و چه بسیار نسل‌ها و امت‌هایی را پیش از آنان نابود کردیم که از نظر اسباب و اثاث و جلوه و ظاهر، بهتر بودند. (74)وَكَم أَهلَكنا قَبلَهُم مِن قَرنٍ هُم أَحسَنُ أَثاثًا وَرِئيًا19:74
بگو: هر کس در گمراهی باشد، رحمان برای او مهلت و فرصت بیشتری می‌دهد، تا آن‌گاه که آنچه به آنان وعده داده می‌شود ببینند، یا عذاب را یا قیامت را، پس خواهند دانست چه کسی جایگاهی بدتر و سپاهی ناتوان‌تر دارد. (75)قُل مَن كانَ فِي الضَّلالَةِ فَليَمدُد لَهُ الرَّحمٰنُ مَدًّا ۚ حَتّىٰ إِذا رَأَوا ما يوعَدونَ إِمَّا العَذابَ وَإِمَّا السّاعَةَ فَسَيَعلَمونَ مَن هُوَ شَرٌّ مَكانًا وَأَضعَفُ جُندًا19:75
و الله هدایت‌یافتگان را بر هدایتشان می‌افزاید، و کارهای نیکِ ماندگار نزد پروردگارت از نظر پاداش بهتر و از نظر سرانجام نیکوتر است. (76)وَيَزيدُ اللَّهُ الَّذينَ اهتَدَوا هُدًى ۗ وَالباقِياتُ الصّالِحاتُ خَيرٌ عِندَ رَبِّكَ ثَوابًا وَخَيرٌ مَرَدًّا19:76

۷۷–۸۰ پندار کافر دربارهٔ برخورداری از مال و فرزند

 آیا آن کس را دیدی که به آیات ما کفر ورزید و گفت: قطعاً به من مال و فرزند داده خواهد شد؟ (77)أَفَرَأَيتَ الَّذي كَفَرَ بِآياتِنا وَقالَ لَأوتَيَنَّ مالًا وَوَلَدًا19:77
 آیا از غیب آگاه شده است، یا از نزد رحمان پیمانی گرفته است؟ (78)أَطَّلَعَ الغَيبَ أَمِ اتَّخَذَ عِندَ الرَّحمٰنِ عَهدًا19:78
هرگز. آنچه می‌گوید ثبت خواهیم کرد و عذاب را برای او پیوسته بیشتر و طولانی‌تر می‌کنیم. (79)كَلّا ۚ سَنَكتُبُ ما يَقولُ وَنَمُدُّ لَهُ مِنَ العَذابِ مَدًّا19:79
و آنچه را که از آن سخن می‌گوید از او به ارث می‌بریم، و او تنها نزد ما خواهد آمد. (80)وَنَرِثُهُ ما يَقولُ وَيَأتينا فَردًا19:80

۸۱–۸۷ بی‌ثمری بت‌ها و مسئلهٔ شفاعت

و آنان به جای الله معبودانی گرفتند تا مایه عزت و سربلندی‌شان باشند. (81)وَاتَّخَذوا مِن دونِ اللَّهِ آلِهَةً لِيَكونوا لَهُم عِزًّا19:81
هرگز چنین نیست. آن معبودان پرستش آنان را انکار خواهند کرد و در برابرشان دشمن خواهند شد. (82)كَلّا ۚ سَيَكفُرونَ بِعِبادَتِهِم وَيَكونونَ عَلَيهِم ضِدًّا19:82
آیا ندیدی که ما شیطان‌ها را بر کافران فرستاده‌ایم تا آنان را سخت به گناه و سرکشی تحریک کنند؟ (83)أَلَم تَرَ أَنّا أَرسَلنَا الشَّياطينَ عَلَى الكافِرينَ تَؤُزُّهُم أَزًّا19:83
پس درباره آنان شتاب مکن، ما فقط روزهایشان را یک‌به‌یک می‌شماریم. (84)فَلا تَعجَل عَلَيهِم ۖ إِنَّما نَعُدُّ لَهُم عَدًّا19:84
 روزی که پرهیزگاران را با عزت، همچون میهمانان، به سوی الرحمن گرد می‌آوریم. (85)يَومَ نَحشُرُ المُتَّقينَ إِلَى الرَّحمٰنِ وَفدًا19:85
و گناهکاران را تشنه به سوی جهنم می‌رانیم. (86)وَنَسوقُ المُجرِمينَ إِلىٰ جَهَنَّمَ وِردًا19:86
هیچ‌کس اختیار شفاعت ندارد، مگر کسی که نزد الرحمن پیمانی گرفته باشد. (87)لا يَملِكونَ الشَّفاعَةَ إِلّا مَنِ اتَّخَذَ عِندَ الرَّحمٰنِ عَهدًا19:87

۸۸–۹۵ ردّ نسبت فرزند به خدا و بازگشت همهٔ انسان‌ها به سوی او

و گفتند رحمان برای خود فرزندی گرفته است. (88)وَقالُوا اتَّخَذَ الرَّحمٰنُ وَلَدًا19:88
به‌راستی که سخنی بسیار هولناک و ناروا گفته‌اید. (89)لَقَد جِئتُم شَيئًا إِدًّا19:89
نزدیک است آسمان‌ها از این سخن از هم بشکافند، زمین شکافته شود و کوه‌ها فرو ریزند. (90)تَكادُ السَّماواتُ يَتَفَطَّرنَ مِنهُ وَتَنشَقُّ الأَرضُ وَتَخِرُّ الجِبالُ هَدًّا19:90
از اینکه برای رحمان فرزندی نسبت داده‌اند. (91)أَن دَعَوا لِلرَّحمٰنِ وَلَدًا19:91
و هرگز شایسته رحمان نیست که فرزندی بگیرد. (92)وَما يَنبَغي لِلرَّحمٰنِ أَن يَتَّخِذَ وَلَدًا19:92
هر که در آسمان‌ها و زمین است، جز این نیست که به صورت بنده نزد رحمان می‌آید. (93)إِن كُلُّ مَن فِي السَّماواتِ وَالأَرضِ إِلّا آتِي الرَّحمٰنِ عَبدًا19:93
او همه آنان را به‌دقت شمرده و شمارشان را کاملاً می‌داند. (94)لَقَد أَحصاهُم وَعَدَّهُم عَدًّا19:94
و همه آنان در روز قیامت، تنها نزد او خواهند آمد. (95)وَكُلُّهُم آتيهِ يَومَ القِيامَةِ فَردًا19:95

۹۶–۹۸ محبت الهی برای مؤمنان و هشدار پایانی به منکران

کسانی که ایمان آورده‌اند و کارهای شایسته انجام داده‌اند، رحمان برای آنان محبتی قرار خواهد داد. (96)إِنَّ الَّذينَ آمَنوا وَعَمِلُوا الصّالِحاتِ سَيَجعَلُ لَهُمُ الرَّحمٰنُ وُدًّا19:96
ما این قرآن را به زبان تو آسان کردیم تا با آن پرهیزکاران را مژده دهی و مردمی سخت‌ستیز را هشدار دهی. (97)فَإِنَّما يَسَّرناهُ بِلِسانِكَ لِتُبَشِّرَ بِهِ المُتَّقينَ وَتُنذِرَ بِهِ قَومًا لُدًّا19:97
و چه بسیار نسل‌ها را پیش از آنان نابود کردیم. آیا اکنون کسی از آنان را احساس می‌کنی یا حتی کمترین صدایی از آنان می‌شنوی؟ (98)وَكَم أَهلَكنا قَبلَهُم مِن قَرنٍ هَل تُحِسُّ مِنهُم مِن أَحَدٍ أَو تَسمَعُ لَهُم رِكزًا19:98
Nach oben scrollen