فَلَمَّا رَأَوْهَا قَالُوا إِنَّا لَضَالُّونَپس چون آن را دیدند، گفتند: «قطعاً ما گمراه و راهگمکردهایم.» فَ
حرف عطف یا استیناف است؛ معنای آن: «پس»، «آنگاه» و بیانکنندهٔ پیآمدِ سخن پیشین است. لَمَّا
ظرف زمان و متضمّن معنای شرط است؛ از ریشهٔ مستقلّ «لَمَّا»؛ معنای آن: «هنگامی که»، «چون». فعلِ پس از آن معمولاً فعل ماضی است. رَأَوْهَا
فعل ماضی، سومشخص جمع مذکر، از ریشهٔ «ر أ ی» به معنای «دیدن»، «نگریستن» و گاه «دانستن» است؛ «واو» فاعل و به معنای «آنان» است، و «ها» ضمیر متصل در محل نصب مفعولبه و به معنای «آن را» است. مجموعاً: «آن را دیدند». قَالُوا
فعل ماضی، سومشخص جمع مذکر، از ریشهٔ «ق و ل» به معنای «گفتن» و «سخن گفتن» است؛ «واو» ضمیر متصل در محل رفع فاعل و به معنای «آنان» است. معنای مجموع: «گفتند». إِنَّا
«إِنَّ» حرف تأکید و نصب است و معنای «همانا»، «بیگمان» و «قطعاً» میدهد؛ «نا» ضمیر متصل در محل نصب، اسمِ إِنَّ و به معنای «ما» است. لَضَالُّونَ
«لام» در آغاز واژه، لامِ تأکید است و بر استواریِ خبر دلالت دارد؛ «ضَالُّونَ» خبرِ إِنَّ، مرفوع با واو است، زیرا جمع مذکر سالم است. مفرد آن «ضَالّ» از ریشهٔ «ض ل ل» است و معنای «گمراه»، «راهگمکرده»، «سرگردان» و «کسی که راه درست را نیافته است» دارد. | 