| قالُوا ما أَنتُم إِلّا بَشَرٌ مِثلُنا وَما أَنزَلَ الرَّحمٰنُ مِن شَيءٍ إِن أَنتُم إِلّا تَكذِبونَ گفتند: «شما جز انسان‌هایی مانند ما نیستید، و اللهِ رحمان هیچ چیزی نازل نکرده است؛ شما فقط دروغ می‌گویید.» قالُوا ما أَنتُم إِلّا بَشَرٌ مِثلُناگفتند: «شما جز انسان‌هایی مانند ما نیستید.» قالُوا
ریشه: ق‌و‌ل؛ فعل ماضی، سوم‌شخص جمع مذکر؛ «گفتند». ما
حرف نفی؛ برای نفی جملهٔ اسمیه؛ «نیست» یا «نمی‌باشد». أَنتُم
ضمیر منفصل، دوم‌شخص جمع مذکر؛ «شما». إِلّا
ادات حصر و استثنا؛ در اینجا معنای «جز … نیست» یا «فقط» می‌دهد. بَشَرٌ
ریشه: بشر؛ اسم، مفرد، نکره و مرفوع؛ خبر «أَنتم»؛ «بشر»، «انسان». مِثلُنا
«مِثل» اسم به معنای «مانند»؛ مرفوع و مضاف؛ «نا» ضمیر متصل در جایگاه مضافٌ‌إلیه؛ «مانند ما».
وَما أَنزَلَ الرَّحمٰنُ مِن شَيءٍو اللهِ رحمان هیچ چیزی نازل نکرده است. وَ
حرف عطف؛ «و». ما
حرف نفی؛ «نکرد» یا «نازل نکرده است». أَنزَلَ
ریشه: ن‌ز‌ل؛ فعل ماضی، سوم‌شخص مفرد مذکر؛ «نازل کرد»، «فرستاد». الرَّحمٰنُ
ریشه: ر‌ح‌م؛ اسم خاص و از نام‌های الله، مرفوع به‌عنوان فاعل؛ «رحمان»، «بسیار رحمتگر». مِن
حرف جر؛ در اینجا برای تأکید نفی آمده و معنای «هیچ» را تقویت می‌کند. شَيءٍ
ریشه: ش‌ی‌ء؛ اسم مفرد و نکره، مجرور به «مِن»؛ «چیزی».
إِن أَنتُم إِلّا تَكذِبونَشما فقط دروغ می‌گویید. إِن
حرف نفی؛ در اینجا به معنای «نیستید» یا «نمی‌کنید» در ساختار حصر آمده است. أَنتُم
ضمیر منفصل، دوم‌شخص جمع مذکر؛ مبتدا؛ «شما». إِلّا
ادات حصر؛ «جز … نیست» یا «فقط». تَكذِبونَ
ریشه: ک‌ذ‌ب؛ فعل مضارع، دوم‌شخص جمع مذکر؛ «دروغ می‌گویید». واو، نشانهٔ فاعل جمع مذکر است و نون در پایان، نشانهٔ رفع فعل‌های پنج‌گانه است. | 