005-026-114-مائدة

فرمود: پس به‌راستی آن سرزمین به مدت چهل سال بر آنان حرام شده است؛ در زمین سرگردان خواهند بود. پس بر گروه نافرمان اندوه مخور.

قالَ فَإِنَّها مُحَرَّمَةٌ عَلَيهِم أَربَعينَ سَنَةً

فرمود: پس به‌راستی آن بر آنان به مدت چهل سال حرام شده است.

قالَ: ریشه: «ق و ل»؛ فعل ماضی، سوم‌شخص مفرد مذکر؛ معنا: گفت، فرمود.

فَإِنَّها: «فَـ» حرف ربط و نتیجه، بدون ریشه، معنا: پس؛ «إِنَّ» حرف تأکید و نصب، بدون ریشه، معنا: به‌راستی، قطعاً؛ «ها» ضمیر متصل مفرد مؤنث غایب در محل نصب اسم «إنّ»، معنا: آن، آن سرزمین.

مُحَرَّمَةٌ: ریشه: «ح ر م»؛ اسم مفعول از باب تفعیل «حرّم»، مفرد مؤنث، مرفوع؛ خبر «إنّ»؛ معنا: حرام‌شده، ممنوع‌شده، بازداشته‌شده.

عَلَيهِم: «على» حرف جر، بدون ریشه، معنا: بر، علیه، نسبت به؛ «هم» ضمیر متصل جمع مذکر غایب در محل جر؛ معنا: آنان، ایشان.

أَربَعينَ: ریشه: «ر ب ع»؛ عدد، منصوب؛ در اینجا برای بیان مدت همراه با «سنةً» آمده است؛ معنا: چهل.

سَنَةً: ریشه: «س ن ه» یا «س ن و»؛ اسم مفرد مؤنث، منصوب؛ تمییز برای «أربعين»؛ معنا: سال.

يَتيهونَ فِي الأَرضِ

در زمین سرگردان خواهند بود.

يَتيهونَ: ریشه: «ت ي ه»؛ فعل مضارع، سوم‌شخص جمع مذکر، مرفوع با ثبوت نون؛ معنا: سرگردان می‌شوند، حیران می‌گردند، بی‌هدف رفت‌وآمد می‌کنند.

فِي: حرف جر، بدون ریشه؛ معنا: در، داخل.

الأَرضِ: ریشه: «أ ر ض»؛ اسم مفرد مؤنث، مجرور به «في»؛ معنا: زمین، سرزمین.

فَلا تَأسَ عَلَى القَومِ الفاسِقينَ

پس بر گروه نافرمان اندوه مخور.

فَلا: «فَـ» حرف ربط و نتیجه، بدون ریشه، معنا: پس؛ «لا» حرف نهی، بدون ریشه، معنا: نکن، نباید.

تَأسَ: ریشه: «أ س ي»؛ فعل مضارع مجزوم به «لا»ی نهی، دوم‌شخص مفرد مذکر؛ معنا: اندوه مخور، غمگین مباش، افسوس نخور.

عَلَى: حرف جر، بدون ریشه؛ معنا: بر، برای، نسبت به.

القَومِ: ریشه: «ق و م»؛ اسم جمع، مجرور به «على»؛ معنا: قوم، گروه، مردم.

الفاسِقينَ: ریشه: «ف س ق»؛ اسم فاعل جمع مذکر سالم، مجرور و صفت برای «القوم»؛ معنا: نافرمانان، کسانی که از فرمان بیرون رفته‌اند، بدکاران.