004-116-099-نساء

خداوند هرگز نمی‌بخشد که به او شریک قائل شوند، و هر چیز جز آن را برای هر که بخواهد می‌بخشد؛ و هر که به خدا شریک ورزد، بی‌گمان در گمراهی‌ای دور افتاده است.

جملهٔ اول (عربی): إِنَّ اللَّهَ لا يَغفِرُ أَن يُشرَكَ بِهِ

ترجمهٔ فارسی: به راستی خدا هرگز نمی‌آمرزد که به او شریک قایل شوند.

توضیح واژه‌ها:

• إِنَّ: حرف تاکید و تثبیت، «به راستی/قطعا».
• اللَّهَ: «خدا» (مفعولِ نصب در ترکیب با إِنَّ).
• لا: حرف نفی؛ «نمی‌ـ».
• يَغفِرُ: فعل مضارع از ریشهٔ «غفر» به معنی «می‌آمرزد/می‌بخشد».
• أَن: حرف مصدرساز؛ «این‌که».
• يُشرَكَ: فعل مضارع مجهول از ریشهٔ «شرك» به معنی «شرک ورزیده شود/شریک قرار داده شود».
• بِهِ: «بـ» حرف جر + ضمیر «هِ» = «به او/برای او» (منظور خدا). ترکیب و معنی کلی: «لا يَغفِرُ أَن يُشرَكَ بِهِ» = «نمی‌آمرزد این که به او شریک قائل شوند».

جملهٔ دوم (عربی): وَيَغفِرُ ما دونَ ذٰلِكَ لِمَن يَشاءُ

ترجمهٔ فارسی: و هر چه غیر از آن است را برای هر که بخواهد می‌آمرزد.

توضیح واژه‌ها:

• وَ: «و» عطف.
• يَغفِرُ: «می‌آمرزد/می‌بخشد» (همان فعل).
• ما: «آنچه/هر چیز» (موصول یا اسم موصول).
• دُونَ: «جز/غیر از/پایین‌تر از»؛ «ما دونَ ذٰلِكَ» = «آنچه جز آن (شرک) است».
• ذٰلِكَ: «آن» (اشاره به مطلب پیشین — شرک).
• لِمَن: «برای هر که/برای کسی که» («لـِ» + «مَن»).
• يَشاءُ: «می‌خواهد/اراده می‌کند»؛ فعل از «شاء». ترکیب و معنی کلی: «و یغفر ما دون ذلك لمن یشاء» = «و هر چه غیر از آن است را هر که بخواهد می‌آمرزد».

جملهٔ سوم (عربی): وَمَن يُشرِك بِاللَّهِ فَقَد ضَلَّ ضَلالًا بَعيدًا

ترجمهٔ فارسی: و هر که به خدا شریک ورزد، همانا در گمراهی‌ای بسیار دور افتاده است.

توضیح واژه‌ها:

• وَ: «و» عطف.
• مَن: «هر که/هر کس که» (نکره/موصول).
• يُشرِك: فعل مضارع از «شرك» به صورت فاعلی؛ «شرک می‌ورزد/شریک می‌گذارد».
• بِاللَّهِ: «بـ» حرف جر + «اللَّهِ» = «به خدا/با خدا».
• فَقَد: «فـ» (حرف عطف یا استناد) + «قد» (برای تاکید وقوع)؛ «فقد» به معنی «همانا/قطعا» با تاکید.
• ضَلَّ: فعل ماضی از «ضلال» به معنی «گمراه شد/بی‌راه شد».
• ضَلالًا: مفعول یا حال به معنی «گمراهی»، با شدت تأکید.
• بَعيدًا: «دور»؛ به‌طور مجازی نشان‌دهندهٔ وضعیتی دور و شدید. ترکیب و معنی کلی: «ومن یشرک بالله فقد ضل ضلالا بعیدا» = «و هر که به خدا شریک ورزد، بی‌گمان در گمراهی‌ای بسیار دور افتاده است».