پس از نزول دو سورهٔ پیشین بر پیامبر اسلام، گروهی که بزرگی و سعادت را تنها در داشتن ثروت و فرزند پسر میدانستند، از روی تمسخر به محمد و پیروانش میگفتند: اگر او پیامبر و مورد توجهٔ خداست، پس چرا در دنیا نه ثروت فراوانی دارد و نه پسری؟ او با این روشی که در پیش گرفته، هم تا زنده است از خوشیهای دنیا محروم خواهد بود و هم پس از مرگ، چون فرزند پسری ندارد، بینسل و بیاثر خواهد ماند و یادگار مفید و ارزشمندی از خود به جا نخواهد گذاشت. چون این سخنان حضرت محمد را از نظر عواطف انسانی آزرده بود، خالق جهان سورهٔ شانزدهم را بر او نازل کرد تا با دادن نوید آیندهای بسیار روشن، او را دلداری دهد و به مردم نادان بفهماند که یک مصلح دینیِ راستگو در آینده از هر کس دیگری بهرههای بیشتری خواهد داشت. او در حالی که در زندگی دنیا دلبستهٔ مال نمیشود و از هزینه کردن در راه خدا و اصلاح جامعه بیش از دیگران لذت میبرد، بهجای داشتن نسلی که معلوم نیست موجب خوشنامی یا بدنامیاش شود، شاگردان و پیروانی جدی، دانا و باتقوا به دست میآورد که تا جهان پابرجاست، مایهٔ سربلندی او خواهند بود. افزون بر همهٔ اینها، پس از مرگ و در آخرت نیز به نجات، شادکامیِ وصفناپذیر و فرمانروایی باشکوهی دست خواهد یافت. اینک متن سورهٔ کوثر: |