| پناه میبرم به الله از شرِّ شیطانِ مَطرود | أَعُوذُ بِاللّهِ مِنَ الشَّيْطَانِ الرَّجِيمِ |
سورهٔ فوق درس بزرگی است و برای مسلمانان روشن میکند که راه رستگاری واقعی، یا بهعبارت دیگر، رسیدن به مقام اشرف مخلوقات شدن، چهار مرحله دارد: ایمان، کردار نیک، سفارش به حق و سفارش به شکیبایی. فرد یا جامعهای تنها زمانی حق دارد خود را پرورشیافتهٔ دین اسلام بداند که پایهٔ آموزشهای اجتماعیاش بر این چهار اصل استوار باشد؛ وگرنه، اگر یکی از این پایهها در وجود کسی سست شود، به همان اندازه سقوط خواهد کرد و بیتردید مورد تجاوز دیگران قرار میگیرد. در نتیجه، همانگونه که در سورهٔ پانزدهم هشدار داده میشود، گرفتار جنگها، آشوبها و غارتهای اجتماعی و فردی خواهد شد. اگر به تفسیرهای گوناگون قرآن مراجعه کنید، خواهید دید که مفسران قرآن این آیات ساده، پربار و استدلالی را با روایتهای جعلی چنان از معنای حقیقی منحرف کردهاند که جز آموزشهای نادرست و پراکنده، نتیجهای برای مسلمانان باقی نمانده است. برای نمونه، آنان متوجه نشدهاند که سوگندهای قرآن برای چه منظور آمده و چه ارزش استدلالی دارند. ازاینرو ندانستهاند که سوگند به عصر، یعنی گواه گرفتن زمانه. برخی گفتهاند، بر اساس روایتی، منظور از عصر فاصلهٔ ظهر تا غروب است؛ گروهی دیگر با استناد به روایتی دیگر گفتهاند چون صبح و شب را «عصران» مینامند، مراد از عصر شب و روز است. روایت دیگری آن را آخرین ساعت روز دانسته و روایتی دیگر، نماز عصر معرفی کرده است. در روایتی نیز عصر به زمان پیامبر اسلام، یا زمان هر پیامبری، تفسیر شده است. در میان این سخنان بیاساس، روایتی هم آوردهاند که منظور از عصر، دهر و روزگار است. شگفت آنکه بیشتر مفسران مشهور، در تفسیر بسیاری از آیات قرآن، این اختلافگوییهای گمراهکننده را بدون هیچ اظهارنظری نقل کردهاند. از این عجیبتر اینکه در آغاز این سوره نوشتهاند: هر کس سورهٔ «والعصر» را در فاصلهٔ نمازهایش بخواند، خداوند او را در روز قیامت شاد و خندان وارد بهشت میکند؛ یا هر کس سورهٔ عصر را بخواند، خداوند پایان کارش را به صبر و شکیبایی ختم میکند و در روز قیامت از بهشتیان خواهد بود. باید دانست که در تفسیر هر یک از سورههای قرآن، نمونههایی از این آموزشهای نادرست دینی دیده میشود؛ امری که هر خوانندهٔ آگاه را از تفسیرهای موجود قرآن بینیاز میکند. همهٔ اختلافات مذهبی که مسلمانان جهان، چه سنی و چه شیعه، گرفتار آن شدهاند، از همین روایتها سرچشمه گرفته است؛ اما متأسفانه تاکنون نه علمای معروف و مشهور مسلمانان خواستهاند آنها را اصلاح کنند و نه مردم به پیامدهای ناگوارشان پی بردهاند. |
| بِسْمِ اللَّـهِ الرَّحْمَـٰنِ الرَّحِيمِ |
با انتخاب شمارهٔ آیه، جزئیاتِ بیشتری دربارهٔ آیه نمایش داده میشود. | ||
1 زمانه شاهد است | ||
| سوگند به روزگار. (1) | وَالعَصرِ | 103:1 |
| بیگمان انسان قطعاً در زیان است. (2) | إِنَّ الإِنسانَ لَفي خُسرٍ | 103:2 |
3 مگر مؤمنان | ||
| مگر کسانی که ایمان آوردند و کارهای شایسته انجام دادند و یکدیگر را به حق سفارش کردند و یکدیگر را به شکیبایی سفارش کردند. (3) | إِلَّا الَّذينَ آمَنوا وَعَمِلُوا الصّالِحاتِ وَتَواصَوا بِالحَقِّ وَتَواصَوا بِالصَّبرِ | 103:3 |