077-029-034-مرسلات

« Back to Glossary Index
بسوى آنچه انکارش کرده بودید بروید (۲۹)

انطَلِقوا إِلىٰ ما كُنتُم بِهِ تُكَذِّبونَ

به سوی آنچه آن را دروغ می‌شمردید، روانه شوید.

انطَلِقوا
ریشه: «ط ل ق». فعل امر، جمع مذکر مخاطب، از باب «انفعال»؛ از فعل «اِنطَلَقَ». معنای اصلی: رها و گشوده شدن، به راه افتادن؛ در اینجا: روانه شوید، حرکت کنید.

إِلىٰ
حرف جر. معنای آن: به، به سوی؛ برای بیان جهت و مقصد حرکت به کار رفته است.

ما
اسم موصول مبنی در محل جر با «إِلىٰ». معنای آن: آنچه، چیزی که.

كُنتُم
ریشه: «ك و ن». فعل ماضی ناقص، جمع مذکر مخاطب، از فعل «كانَ»؛ «تُم» ضمیر پیوسته در محل رفع اسم «كانَ» است. معنای آن: بودید، می‌بودید.

بِهِ
«بِـ»: حرف جر، با معناهای «به، با، دربارهٔ». «هِ»: ضمیر پیوستهٔ غایب مفرد مذکر در محل جر با «باء» و بازگشت‌کننده به «ما». معنای مجموع: به آن، دربارهٔ آن.

تُكَذِّبونَ
ریشه: «ك ذ ب». فعل مضارع، جمع مذکر مخاطب، از باب «تفعیل»؛ از فعل «كَذَّبَ». «واو» ضمیر پیوسته در محل رفع فاعل است. معنای آن: دروغ می‌شمردید، تکذیب می‌کردید. جملهٔ فعلیهٔ «تُكَذِّبونَ» در محل نصب، خبر «كانَ» است.

آیات ۲۹ تا ۳۴، صحنه‌ای هشداردهنده از سرنوشت تکذیب‌کنندگان قیامت را بیان می‌کنند.

معنای کلی آیات

به آنان گفته می‌شود:

  • به سوی همان عذابی بروید که آن را در دنیا انکار می‌کردید.
  • به سوی سایه‌ای سه‌شاخه حرکت کنید؛ اما این سایه، پناه و آرامش‌بخش نیست.
  • نه از گرمای آتش جلوگیری می‌کند و نه انسان را از شعله‌ها نجات می‌دهد.
  • آتش، شراره‌هایی بزرگ و گسترده پرتاب می‌کند؛ شراره‌هایی مانند کاخ یا بنایی عظیم.
  • بزرگی و شکل آن شراره‌ها به شتران زردرنگ تشبیه شده است.
  • و در آن روز، وای بر کسانی که حقیقت را تکذیب کردند.

نکتهٔ مهم دربارهٔ «سایهٔ سه‌شاخه»

«ظلٍّ ذي ثلاث شعب» در ظاهر، چیزی شبیه سایه است؛ اما در واقع سایه‌ای بی‌فایده و فریبنده است. مفسران آن را به دود عظیم و منشعبِ آتش تفسیر کرده‌اند؛ چیزی که از دور شاید مانند پناهگاه به نظر برسد، ولی نه خنکی دارد و نه مانع آتش می‌شود. این تعبیر، تضاد میان ظاهرِ پناه و واقعیتِ عذاب را نشان می‌دهد.

تصویرسازی آیات

آیات با تشبیه‌های بسیار نیرومند، عظمت آتش را نشان می‌دهند:

  • سایه‌ای با سه شاخه
  • شراره‌هایی مانند کاخ‌های بزرگ
  • شراره‌هایی شبیه شتران زرد

هدف فقط ترساندن نیست؛ بلکه هشدار می‌دهد که انکار حقیقت، پیامد واقعی دارد و در قیامت دیگر امکان فرار، توجیه یا بازگشت وجود ندارد. عبارت تکرارشوندهٔ «وَیْلٌ یَوْمَئِذٍ لِّلْمُکَذِّبِینَ» نیز مانند ضربه‌ای تأکیدی، مضمون سوره را تکرار می‌کند: مشکل اصلی، صرفاً ناآگاهی نیست، بلکه اصرار بر تکذیب حقیقت پس از روشن‌شدن آن است.

Nach oben scrollen