060-010-109-ممتحنة

« Back to Glossary Index
ای کسانی که ایمان آورده‌اید، هرگاه زنانی نزد شما آمدند و خود را مؤمن و مهاجر معرفی کردند، ایشان را بیازمایید، هرچند که الله به ایمان آنان داناتر است. پس اگر شما آن زنان را به وسیله آزمایش خود مؤمن شناختید، نباید آن‌ها را به سوی کافران بازگردانید، زیرا آن‌ها برای کافران حلال نیستند و کافران نیز برای این زنان حلال نیستند. مخارجی که کافران برای این زنان کرده‌اند، شما به کافران بازگردانید و پس از آن و پس از دادن مهرشان، آن‌ها را به همسری خود درآورید. به زنانی که معلوم شد کافرند، علاقه زناشویی نشان ندهید؛ آنچه خرج آن‌ها کرده‌اید از کافران بخواهید و کافران نیز باید آنچه را خرج زنان مؤمن کرده‌اند از شما بگیرند. این حکم الله است که میان شما حکم می‌کند و الله دانا و حکیم است.

(از این آیات پیداست که پس از معجزه‌ای که در جنگ احزاب پیش آمد و دشمنان اسلام مجبور به بازگشت شدند و گروهی از آنان که یهودی و اطراف مدینه بودند به دست مسلمانان نابود شدند، بسیاری از زنان کافران مکه که قوم و خویش مسلمانان مهاجر بودند، مسلمان شدند و از نزد شوهران کافر خود فرار کردند و به مدینه آمدند. همچنین گروهی از زنان بودند که مسلمان حقیقی نبودند و ممکن بود برای جاسوسی آمده باشند یا می‌خواستند نزد مسلمانان باشند ولی ایمان درست به اسلام نداشتند. گروهی از زنان مسلمان نیز بودند که با شوهر و خویشان مسلمان خود از مکه هجرت کرده بودند ولی روحاً و اخلاقاً علاقه‌ای به اسلام نداشتند و مایل بودند به مکه بازگردند. لذا این آیات نازل شد تا تکلیف تمام این گروه‌های مختلف روشن گردد. لازم بود که زنان فراری مهری که از شوهر کافر خود گرفته‌اند، به وسیله شوهر مسلمان خود بازگردانند؛ چه مهر و چه زیورآلاتی که نزد خود داشتند. این به شرط آن بود که کافران نیز آنچه مسلمانان به زنان کافر داده‌اند بازگردانند. همچنین مشاهده می‌کنید که مسلمانان اولیه مردمی ساده و خوش‌باور نبودند که هر کس بگوید من مؤمن و مسلمانم، بپذیرند مگر آنکه از نظر فکری و عملی آزمایششان کنند. بنابراین صحیح نیست که هر کس گفت «اشهد أن لا إله إلا الله و أشهد أن محمداً رسول الله» را بدون آزمون، مسلمان بدانیم. همچنین درست نیست که پیامبر اسلام گفته باشد «قولوا لا إله إلا الله تفلحوا» و دشمنان اسلام اینها را برای آسان‌گیری اسلام و عوام‌فریبی ساخته و در دهان مسلمانان گذاشته‌اند تا بتوانند در میان مسلمانان نفوذ کنند و همه را به تفرقه و پستی بکشانند.)  (۱۰)

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذَا جَاءَكُمُ الْمُؤْمِنَاتُ مُهَاجِرَاتٍ فَامْتَحِنُوهُنَّ ۖ اللَّهُ أَعْلَمُ بِإِيمَانِهِنَّ ۖ فَإِنْ عَلِمْتُمُوهُنَّ مُؤْمِنَاتٍ فَلَا تَرْجِعُوهُنَّ إِلَى الْكُفَّارِ ۖ لَا هُنَّ حِلٌّ لَهُمْ وَلَا هُمْ يَحِلُّونَ لَهُنَّ ۖ وَآتُوهُمْ مَا أَنْفَقُوا ۚ وَلَا جُنَاحَ عَلَيْكُمْ أَنْ تَنْكِحُوهُنَّ إِذَا آتَيْتُمُوهُنَّ أُجُورَهُنَّ ۚ وَلَا تُمْسِكُوا بِعِصَمِ الْكَوَافِرِ وَاسْأَلُوا مَا أَنْفَقْتُمْ وَلْيَسْأَلُوا مَا أَنْفَقُوا ۚ ذَٰلِكُمْ حُكْمُ اللَّهِ ۖ يَحْكُمُ بَيْنَكُمْ ۚ وَاللَّهُ عَلِيمٌ حَكِيمٌ

ای کسانی که ایمان آورده‌اید، هنگامی که زنان باایمانِ مهاجر نزد شما آمدند، آنان را بیازمایید؛ خداوند به ایمانشان داناتر است. پس اگر آنان را مؤمن یافتید، ایشان را به سوی کافران بازنگردانید؛ نه آنان برای کافران حلال‌اند و نه کافران برای آنان حلال‌اند. و آنچه را (شوهران کافر) هزینه کرده‌اند به آنان بپردازید. و بر شما گناهی نیست که با آنان ازدواج کنید، هنگامی که مهرشان را به ایشان بدهید. و پیوندهای زناشویی با زنان کافر را نگاه ندارید، و آنچه را هزینه کرده‌اید مطالبه کنید، و آنان نیز آنچه را هزینه کرده‌اند مطالبه کنند. این حکم خداست؛ میان شما داوری می‌کند؛ و خداوند دانا و حکیم است.


يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا

ای کسانی که ایمان آورده‌اید
شرح واژه‌ها:

  • يَا: حرف ندا.
  • أَيُّهَا: ابزار ندا برای خطاب مهم؛ «أَيُّ» اسم ندا، «ها» حرف تنبیه.
  • الَّذِينَ: اسم موصول جمع مذکر.
  • آمَنُوا: فعل ماضی جمع؛ ریشه أ م ن؛ ایمان آوردند.

إِذَا جَاءَكُمُ الْمُؤْمِنَاتُ مُهَاجِرَاتٍ فَامْتَحِنُوهُنَّ

هرگاه زنان باایمانِ مهاجر نزد شما آمدند، آنان را بیازمایید
شرح واژه‌ها:

  • إِذَا: ظرف زمان شرطی.
  • جَاءَكُمْ: فعل ماضی + ضمیر؛ آمدند نزد شما؛ ریشه ج ي أ.
  • الْمُؤْمِنَاتُ: جمع مؤنث سالم؛ اسم فاعل از أ م ن.
  • مُهَاجِرَاتٍ: حال؛ جمع مؤنث؛ از ه ج ر؛ هجرت‌کننده.
  • فَامْتَحِنُوهُنَّ: «فَ» نتیجه؛ امر جمع؛ ریشه م ح ن؛ بیازماییدشان.

اللَّهُ أَعْلَمُ بِإِيمَانِهِنَّ

خداوند به ایمانشان داناتر است
شرح واژه‌ها:

  • اللَّهُ: اسم جلاله.
  • أَعْلَمُ: صیغه تفضیل؛ داناتر.
  • بِإِيمَانِهِنَّ: «بِ» حرف جر؛ ایمانِ آنان؛ ریشه أ م ن.

فَإِنْ عَلِمْتُمُوهُنَّ مُؤْمِنَاتٍ فَلَا تَرْجِعُوهُنَّ إِلَى الْكُفَّارِ

پس اگر آنان را مؤمن یافتید، ایشان را به سوی کافران بازنگردانید
شرح واژه‌ها:

  • فَإِنْ: «فَ» تفریع + «إن» شرطیه.
  • عَلِمْتُمُوهُنَّ: فعل ماضی + مفعول؛ دانستیدشان؛ ریشه ع ل م.
  • مُؤْمِنَاتٍ: حال؛ جمع مؤنث.
  • فَلَا تَرْجِعُوهُنَّ: نهی؛ برنگردانیدشان؛ ریشه ر ج ع.
  • إِلَى الْكُفَّارِ: به سوی کافران؛ ك ف ر.

لَا هُنَّ حِلٌّ لَهُمْ وَلَا هُمْ يَحِلُّونَ لَهُنَّ

نه آنان برای کافران حلال‌اند و نه کافران برای آنان حلال‌اند
شرح واژه‌ها:

  • لَا: نفی.
  • هُنَّ: ضمیر جمع مؤنث.
  • حِلٌّ: حلال؛ اسم.
  • لَهُمْ / لَهُنَّ: جار و مجرور.
  • يَحِلُّونَ: فعل مضارع جمع؛ ریشه ح ل ل.

وَآتُوهُمْ مَا أَنْفَقُوا

و آنچه را هزینه کرده‌اند به آنان بپردازید
شرح واژه‌ها:

  • وَآتُوهُمْ: امر؛ بدهیدشان؛ ریشه أ ت ي.
  • مَا: اسم موصول.
  • أَنْفَقُوا: فعل ماضی جمع؛ خرج کردند؛ ریشه ن ف ق.

وَلَا جُنَاحَ عَلَيْكُمْ أَنْ تَنْكِحُوهُنَّ إِذَا آتَيْتُمُوهُنَّ أُجُورَهُنَّ

و بر شما گناهی نیست که با آنان ازدواج کنید، هنگامی که مهرشان را بدهید
شرح واژه‌ها:

  • وَلَا جُنَاحَ: نفی گناه.
  • عَلَيْكُمْ: بر شما.
  • أَنْ تَنْكِحُوهُنَّ: مصدر مؤول؛ ازدواج کنید؛ ن ك ح.
  • إِذَا: ظرف زمان.
  • آتَيْتُمُوهُنَّ: دادیدشان.
  • أُجُورَهُنَّ: مهرها؛ جمع «أجر».

وَلَا تُمْسِكُوا بِعِصَمِ الْكَوَافِرِ

و پیوندهای زناشویی با زنان کافر را نگاه ندارید
شرح واژه‌ها:

  • وَلَا تُمْسِكُوا: نهی؛ نگه ندارید؛ م س ك.
  • بِعِصَمِ: جمع «عِصمة»؛ پیوند/عقد.
  • الْكَوَافِرِ: جمع مؤنث «کافر».

وَاسْأَلُوا مَا أَنْفَقْتُمْ وَلْيَسْأَلُوا مَا أَنْفَقُوا

و آنچه را هزینه کرده‌اید مطالبه کنید، و آنان نیز آنچه را هزینه کرده‌اند مطالبه کنند
شرح واژه‌ها:

  • وَاسْأَلُوا: امر؛ بخواهید؛ س أ ل.
  • مَا أَنْفَقْتُمْ: آنچه خرج کرده‌اید.
  • وَلْيَسْأَلُوا: امر غایب؛ باید بخواهند.
  • مَا أَنْفَقُوا: آنچه خرج کرده‌اند.

ذَٰلِكُمْ حُكْمُ اللَّهِ يَحْكُمُ بَيْنَكُمْ

این حکم خداست؛ میان شما داوری می‌کند
شرح واژه‌ها:

  • ذَٰلِكُمْ: اسم اشاره.
  • حُكْمُ: داوری/حکم؛ ح ك م.
  • اللَّهِ: مضاف‌الیه.
  • يَحْكُمُ: فعل مضارع؛ داوری می‌کند.
  • بَيْنَكُمْ: میان شما.

وَاللَّهُ عَلِيمٌ حَكِيمٌ

و خداوند دانا و حکیم است
شرح واژه‌ها:

  • وَاللَّهُ: عطف.
  • عَلِيمٌ: بسیار دانا؛ ع ل م.
  • حَكِيمٌ: حکمت‌دار؛ ح ك م.
Nach oben scrollen