018-083-071-كهف

و از تو دربارهٔ ذوالقرنین می‌پرسند؛ بگو: به‌زودی بخشی از گزارشِ او را بر شما می‌خوانم.

وَيَسْأَلُونَكَ عَنْ ذِي الْقَرْنَيْنِ

و از تو دربارهٔ ذوالقرنین می‌پرسند.

وَيَسْأَلُونَكَ: «وَ» حرف عطف یا آغاز سخن، به معنای «و»؛ «يَسْأَلُونَ» فعل مضارع مرفوع، صیغهٔ جمع مذکر غایب، از ریشهٔ «س‌أ‌ل»، به معنای «می‌پرسند / درخواست می‌کنند»؛ «كَ» ضمیر متصل مفعولی، مخاطب مفرد مذکر، به معنای «تو را / از تو».

عَنْ: حرف جر، به معنای «دربارهٔ / از / پیرامونِ»؛ اسم پس از خود را مجرور می‌کند.

ذِي: اسم از «ذو» به معنای «دارندهٔ / صاحبِ»؛ در حالت جر آمده، چون بعد از حرف جر «عَنْ» قرار گرفته است؛ در ترکیب «ذِي الْقَرْنَيْنِ» مضاف است.

الْقَرْنَيْنِ: اسم مثنّی مجرور، مضاف‌الیه برای «ذِي»، از ریشهٔ «ق‌ر‌ن»؛ مفرد آن «قَرْن» است و می‌تواند به معنای «شاخ»، «دوره»، «نسل»، یا «جانب و کناره» باشد؛ در این ترکیب عنوان خاص «ذوالقرنین» است.

قُلْ سَأَتْلُو عَلَيْكُم مِّنْهُ ذِكْرًا

بگو: به‌زودی بخشی از گزارشِ او را بر شما می‌خوانم.

قُلْ: فعل امر، صیغهٔ مفرد مذکر مخاطب، از ریشهٔ «ق‌و‌ل»، به معنای «بگو»؛ فاعل آن ضمیر پنهان «أنتَ» است.

سَأَتْلُو: «سَـ» حرف استقبال نزدیک، به معنای «به‌زودی»؛ «أَتْلُو» فعل مضارع مرفوع، صیغهٔ متکلم وحده، از ریشهٔ «ت‌ل‌و»، به معنای «می‌خوانم / تلاوت می‌کنم / پی‌درپی بازگو می‌کنم».

عَلَيْكُم: «عَلَى» حرف جر، به معنای «بر / برای»؛ «كُم» ضمیر متصل مخاطب جمع، به معنای «شما»؛ مجموعاً یعنی «بر شما / برای شما».

مِّنْهُ: «مِنْ» حرف جر، به معنای «از / بخشی از»؛ «هُ» ضمیر متصل مفرد مذکر غایب، به معنای «او / آن»؛ اشاره به ذوالقرنین یا خبر او دارد؛ مجموعاً یعنی «از او / از خبر او / بخشی از آن».

ذِكْرًا: اسم منصوب، از ریشهٔ «ذ‌ك‌ر»، به معنای «یادکرد»، «گزارش»، «بیان»، «یادآوری»؛ در اینجا مفعول‌به برای «أَتْلُو» است، یعنی «گزارشی / یادکردی».