ن-ش-ء

معنی و کاربرد در زبان عربی

واژهٔ المُنشَآتُ جمعِ مُنشَأَة است.

مُنشَأَة در عربی به معنی «ساختمان، تأسیسات، سازه، مجموعهٔ ساختمانی یا مرکز ایجادشده برای هدفی مشخص» است. بنابراین المُنشَآتُ یعنی:

• تأسیسات
• ساختمان‌ها
• سازه‌ها
• مراکز و مجموعه‌های ساختمانی

حرف الـ در ابتدای واژه، آن را معرفه می‌کند؛ بنابراین المُنشَآتُ یعنی «تأسیساتِ معیّن» یا «ساختمان‌های مشخص».

این واژه معمولاً در زمینه‌های زیر به کار می‌رود:

• المُنشَآتُ الصناعیّة: تأسیسات صنعتی
• المُنشَآتُ الحکومیّة: ساختمان‌ها یا تأسیسات دولتی
• المُنشَآتُ الریاضیّة: تأسیسات ورزشی
• حمایةُ المُنشَآتِ العامّة: حفاظت از تأسیسات عمومی
• المُنشَآتُ السیاحیّة: تأسیسات گردشگری

از نظر دستوری، المُنشَآتُ حالتِ رفع دارد و معمولاً می‌تواند نقش نهاد یا فاعل را در جمله داشته باشد. شکل‌های آن:

• رفع: المُنشَآتُ
• نصب: المُنشَآتِ
• جر: المُنشَآتِ

اطلاعات ریشه‌شناختی

واژهٔ مُنشَأة از ریشهٔ سه‌حرفی عربی ن ـ ش ـ أ گرفته شده است. این ریشه با مفاهیمی مانند «پدید آمدن، رشد کردن، ایجاد کردن و برپا کردن» ارتباط دارد.

فعل‌های مرتبط:

• نَشَأَ: پدید آمد، رشد کرد
• أَنشَأَ: ایجاد کرد، به وجود آورد، بنا کرد
• إِنشاء: ایجاد، تأسیس، ساختن

مُنشَأة اسم مفعول یا اسم مکانِ مرتبط با فعل أَنشَأَ دانسته می‌شود و به چیزی یا مکانی اشاره دارد که ایجاد یا ساخته شده است.

جمع آن مُنشَآت است. این جمع، جمع مؤنث سالم است:

مُنشَأة → مُنشَآت

سه مترادف

با توجه به بافت جمله، مترادف‌های مناسب عبارت‌اند از:

1. التأسیسات — تأسیسات
2. المباني — ساختمان‌ها
3. المرافق — مراکز یا امکانات خدماتی

سه متضاد

متضاد دقیق این واژه به زمینهٔ کاربرد بستگی دارد. سه واژهٔ نزدیک به مفهوم مقابل آن عبارت‌اند از:

1. الخَراب — ویرانی
2. الهَدم — تخریب، ویران‌سازی
3. الأراضي الخالیة — زمین‌های خالی و بدون ساخت‌وساز