ج-و-ر

فعل، باب سوم — «همسایه بودن / در همسایگی ماندن»

• (33:60:16) يُجَاوِرُونَكَ — همسایهٔ تو می‌مانند / در کنار تو می‌مانند
  لَنُغْرِيَنَّكَ بِهِمْ ثُمَّ لَا يُجَاوِرُونَكَ فِيهَا إِلَّا قَلِيلًا
  قطعاً تو را بر ضد آنان برمی‌انگیزیم؛ سپس جز اندکی در آنجا همسایهٔ تو نخواهند ماند.

فعل، باب چهارم — «پناه دادن / حمایت کردن / محافظت کردن»

• (9:6:6) فَأَجِرْهُ — پس به او پناه بده / او را حمایت کن
  وَإِنْ أَحَدٌ مِنَ الْمُشْرِكِينَ اسْتَجَارَكَ فَأَجِرْهُ حَتَّىٰ يَسْمَعَ كَلَامَ اللَّهِ
  و اگر یکی از مشرکان از تو پناه خواست، پس به او پناه بده تا سخن خدا را بشنود.
• (23:88:8) يُجِيرُ — پناه می‌دهد / حمایت می‌کند
  قُلْ مَنْ بِيَدِهِ مَلَكُوتُ كُلِّ شَيْءٍ وَهُوَ يُجِيرُ وَلَا يُجَارُ عَلَيْهِ إِنْ كُنْتُمْ تَعْلَمُونَ
  بگو: فرمانروایی همه چیز به دست کیست، در حالی که او پناه می‌دهد و بر ضد او پناه داده نمی‌شود، اگر می‌دانید؟
• (23:88:10) يُجَارُ — پناه داده می‌شود / حمایت می‌شود
  وَهُوَ يُجِيرُ وَلَا يُجَارُ عَلَيْهِ
  او پناه می‌دهد و در برابر او کسی پناه داده نمی‌شود.
• (46:31:11) وَيُجِرْكُمْ — و شما را حفظ می‌کند / پناه می‌دهد
  يَغْفِرْ لَكُمْ مِنْ ذُنُوبِكُمْ وَيُجِرْكُمْ مِنْ عَذَابٍ أَلِيمٍ
  بخشی از گناهانتان را برای شما می‌آمرزد و شما را از عذابی دردناک حفظ می‌کند.
• (67:28:11) يُجِيرُ — می‌تواند پناه دهد / می‌تواند حفظ کند
  فَمَنْ يُجِيرُ الْكَافِرِينَ مِنْ عَذَابٍ أَلِيمٍ
  پس چه کسی کافران را از عذابی دردناک حفظ می‌کند؟
• (72:22:4) يُجِيرَنِي — مرا پناه دهد / مرا حفظ کند
  قُلْ إِنِّي لَنْ يُجِيرَنِي مِنَ اللَّهِ أَحَدٌ
  بگو: هیچ‌کس هرگز مرا در برابر خدا پناه نخواهد داد.

فعل، باب دهم — «پناه خواستن»

• (9:6:5) اسْتَجَارَكَ — از تو پناه خواست
  وَإِنْ أَحَدٌ مِنَ الْمُشْرِكِينَ اسْتَجَارَكَ فَأَجِرْهُ
  و اگر یکی از مشرکان از تو پناه خواست، پس به او پناه بده.

اسم — «همسایه / پناه‌دهنده»

• (4:36:13) وَالْجَارِ — و همسایه
  وَبِالْوَالِدَيْنِ إِحْسَانًا وَبِذِي الْقُرْبَىٰ وَالْيَتَامَىٰ وَالْمَسَاكِينِ وَالْجَارِ ذِي الْقُرْبَىٰ
  و به پدر و مادر نیکی کنید، و به خویشاوندان، یتیمان، نیازمندان، و همسایهٔ خویشاوند.
• (4:36:16) وَالْجَارِ — و همسایه
  وَالْجَارِ الْجُنُبِ وَالصَّاحِبِ بِالْجَنْبِ وَابْنِ السَّبِيلِ
  و همسایهٔ دور، و همراه کنار دست، و در راه‌مانده.
• (8:48:14) جَارٌ — پناه‌دهنده / حامی / همراهِ حمایتگر
  وَقَالَ لَا غَالِبَ لَكُمُ الْيَوْمَ مِنَ النَّاسِ وَإِنِّي جَارٌ لَكُمْ
  و گفت: امروز هیچ‌کس از مردم بر شما پیروز نمی‌شود، و من پناه‌دهنده و حامی شما هستم.

نکته: جَارٌ معمولاً به معنی «همسایه» است، اما در آیهٔ 8:48 معنی مناسب‌تر آن حامی / پناه‌دهنده است.

اسم / صفت — «همجوار / کنار هم»

• (13:4:4) مُتَجَاوِرَاتٌ — همجوار / کنار هم / مجاور
  وَفِي الْأَرْضِ قِطَعٌ مُتَجَاوِرَاتٌ وَجَنَّاتٌ مِنْ أَعْنَابٍ وَزَرْعٌ
  و در زمین قطعه‌هایی همجوار است، و باغ‌هایی از انگور و کشتزارها.

اسم فاعل — «کج / منحرف»

• (16:9:6) جَائِرٌ — کج / منحرف / از راه راست بیرون‌رفته
  وَعَلَى اللَّهِ قَصْدُ السَّبِيلِ وَمِنْهَا جَائِرٌ وَلَوْ شَاءَ لَهَدَاكُمْ أَجْمَعِينَ
  و بر خداست نشان دادن راه راست، و برخی از راه‌ها کج و منحرف است؛ و اگر می‌خواست، همهٔ شما را هدایت می‌کرد.