جِبْرِيلُکاربرد در زبان عربی جِبْرِيل نامِ خاصِ فرشتهای بزرگ در اسلام، یهودیت و مسیحیت است. در منابع اسلامی، او فرشتهای است که وحی الهی را به پیامبران میرساند و بهویژه وحی را بر پیامبر اسلام، محمد، نازل کرده است. نمونه در عربی:
صورتهای دیگر این نام در عربی:
اطلاعات ریشهشناختی نام جبرئیل / جبرائیل ریشهٔ سامی دارد و از نام عبری גַּבְרִיאֵל (Gavri’el) گرفته شده است. این نام معمولاً از دو بخش تحلیل میشود:
بنابراین معنای رایج آن چنین است: «قدرت خدا»، «مردِ خدا» یا «خدا نیرومندی من است». ۳ مترادف یا نام هممعنا از آنجا که «جبرئیل» اسم خاص است، مترادف دقیق ندارد؛ اما این عنوانها در متون اسلامی به او اشاره میکنند:
۳ متضاد برای نام خاصِ «جبرئیل» متضادِ واژگانیِ واقعی وجود ندارد. با توجه به نقش او بهعنوان فرشتهٔ وحی و موجودی نورانی، واژهها و شخصیتهای مقابل در معنای دینی میتوانند اینها باشند:
|
1. قُلْ مَن كَانَ عَدُوًّا لِّجِبْرِيلَ فَإِنَّهُ نَزَّلَهُ عَلَىٰ قَلْبِكَ بِإِذْنِ اللَّهِ مُصَدِّقًا لِّمَا بَيْنَ يَدَيْهِ وَهُدًى وَبُشْرَىٰ لِلْمُؤْمِنِينَ ﴿البقرة: ٩٧﴾ 2. مَن كَانَ عَدُوًّا لِّلَّهِ وَمَلَائِكَتِهِ وَرُسُلِهِ وَجِبْرِيلَ وَمِيكَالَ فَإِنَّ اللَّهَ عَدُوٌّ لِّلْكَافِرِينَ ﴿البقرة: ٩٨﴾ 3. إِن تَتُوبَا إِلَى اللَّهِ فَقَدْ صَغَتْ قُلُوبُكُمَا وَإِن تَظَاهَرَا عَلَيْهِ فَإِنَّ اللَّهَ هُوَ مَوْلَاهُ وَجِبْرِيلُ وَصَالِحُ الْمُؤْمِنِينَ وَالْمَلَائِكَةُ بَعْدَ ذَٰلِكَ ظَهِيرٌ ﴿التحريم: ٤﴾ |