019-094-047-مريم

لَقَدْ أَحْصَاهُمْ وَعَدَّهُمْ عَدًّا

بی‌گمان الله همهٔ آنان را به‌دقت شمار کرده و یک‌یکشان را شمرده است.

لَ: لامِ تأکید، حرفی مبنی بر فتح و بدون محل اعرابی است؛ برای تأکید مضمون جمله می‌آید.

قَدْ: حرف تحقیق، مبنی بر سکون و بدون محل اعرابی است؛ هنگامی که بر فعل ماضی وارد شود، بر تحقق و قطعی بودن کار دلالت می‌کند.

أَحْصَى: فعل ماضی، مبنی بر فتح مقدر بر الفِ پایانی برای تعذر است؛ از ریشهٔ «ح ص ي»، باب إفعال، به معنای به‌شمار آوردن، احاطه داشتن بر تعداد و دانستن دقیق همهٔ افراد و چیزها.

هُمْ: ضمیر متصل، مبنی بر سکون، در محل نصب مفعول‌به؛ به معنای «آنان» و بازگشت‌کننده به همهٔ آفریدگان یا کسانی است که پیش‌تر از آنان سخن گفته شده است.

وَ: حرف عطف، مبنی بر فتح و بدون محل اعرابی است؛ فعل و جملهٔ پس از خود را به پیش از خود پیوند می‌دهد.

عَدَّهُمْ: فعل ماضی «عَدَّ» مبنی بر فتح است و «هُمْ» ضمیر متصل مبنی بر سکون در محل نصب مفعول‌به است؛ «عَدَّ» از ریشهٔ «ع د د»، به معنای شمردن، برشمردن و تعیین تعداد است.

عَدًّا: مفعول مطلق، منصوب به فتحهٔ ظاهر؛ از ریشهٔ «ع د د» و برای تأکید فعل «عَدَّ» آمده است، به معنای شمردنی کامل، دقیق و یک‌به‌یک.