م-س-ح

« Back to Glossary Index

فعل (باب اوّل): مَسَحَ

— پاک کردن، دست کشیدن

  • فَامْسَحُوا — پس مسح کنید / دست بکشید
    فَتَيَمَّمُوا صَعِيدًا طَيِّبًا فَامْسَحُوا بِوُجُوهِكُمْ وَأَيْدِيكُمْ
    پس به خاکی پاک روی آورید، سپس بر صورت‌ها و دست‌هایتان مسح کنید.
  • وَامْسَحُوا — و مسح کنید / دست بکشید
    وَامْسَحُوا بِرُءُوسِكُمْ وَأَرْجُلَكُمْ إِلَى الْكَعْبَيْنِ
    و بر سرهایتان و پاهایتان تا دو قوزک مسح کنید.
  • فَامْسَحُوا — پس مسح کنید / دست بکشید
    فَتَيَمَّمُوا صَعِيدًا طَيِّبًا فَامْسَحُوا بِوُجُوهِكُمْ وَأَيْدِيكُمْ مِنْهُ
    پس به خاکی پاک روی آورید و از آن بر صورت‌ها و دست‌هایتان مسح کنید.

اسم

  • مَسْحًا — دست کشیدن، مالیدن
    رُدُّوهَا عَلَيَّ فَطَفِقَ مَسْحًا بِالسُّوقِ وَالْأَعْنَاقِ
    آن‌ها را نزد من بازگردانید؛ پس شروع کرد به دست کشیدن بر ساق‌ها و گردن‌ها.

الْمَسِيحُ

المسيح در عربی به معنای «مسیح» است و معمولاً با حرف تعریف الـ می‌آید: المسيح.

کاربرد در زبان عربی

  1. در کاربرد اسلامی
    • عنوان حضرت عیسی، فرزند مریم است:
      • المسيح عيسى ابن مريم
      • «مسیح، عیسی پسر مریم»
    • در قرآن نیز حضرت عیسی با این عنوان یاد شده است.
  2. در کاربرد مسیحی عربی
    • به عیسی مسیح گفته می‌شود:
      • يسوع المسيح
      • «عیسی مسیح»
  3. در متون دینی اسلامی
    • واژه در ترکیب المسيح الدجّال نیز به کار می‌رود؛ یعنی «مسیح دجال»، شخصیتی در روایت‌های آخرالزمانی.
  4. کاربرد صفتیِ کهن
    • ریشهٔ واژه با «مسح کردن» پیوند دارد و می‌تواند مفهوم «مالیده‌شده»، «دست‌کشیده‌شده» یا «تدهین‌شده» داشته باشد.

اطلاعات ریشه‌شناختی

المسيح از ریشهٔ عربی م س ح می‌آید. فعل مَسَحَ در عربی یعنی:

  • دست کشیدن بر چیزی
  • پاک کردن با دست یا پارچه
  • مالیدن
  • تدهین کردن

از نظر دینی، «مسیح» با مفهوم شخصی پیوند دارد که با روغن مقدس تدهین شده است. این عنوان با واژهٔ عبری מָשִׁיחַ (ماشیَح / Māšīaḥ) و واژهٔ آرامی مشیحا نیز ارتباط دارد. معنای اصلی آن‌ها «تدهین‌شده» یا «برگزیده‌شده با روغن مقدس» است.

در سنت‌های یهودی و مسیحی، این واژه عنوانی دینی برای فرد برگزیدهٔ خداست. در عربی اسلامی، المسيح بیش از همه عنوان حضرت عیسی است.


۳ مترادف یا واژهٔ نزدیک

این واژه مترادف کاملاً یکسانِ زیادی ندارد، زیرا عنوانی دینی و خاص است. واژه‌ها و عنوان‌های نزدیک، بسته به بافت، عبارت‌اند از:

  1. عيسى ابن مريم
    عیسی پسر مریم؛ عنوان رایج حضرت عیسی در عربی اسلامی.
  2. يسوع المسيح
    عیسی مسیح؛ عنوان رایج در عربی مسیحی.
  3. المسيّا
    مسیحا / مِسیا؛ صورت عربی‌شده‌ای که بیشتر در بافت‌های یهودی یا پژوهش‌های دینی دیده می‌شود.

۳ متضاد یا مقابل معنایی

المسيح از نظر لغوی متضاد مستقیم و دقیق ندارد؛ چون نام و عنوانی دینی است، نه یک صفت معمولی. با این حال، در بافت‌های اعتقادی، این موارد گاه در برابر آن قرار می‌گیرند:

  1. المسيح الدجّال
    مسیح دجال؛ در روایت‌های اسلامی چهره‌ای در تقابل با مسیح عیسی.
  2. الدجّال
    فریبکار بزرگ یا دجال؛ عنوانی با بار منفی در متون آخرالزمانی.
  3. غيرُ الممسوح
    تدهین‌نشده؛ مقابل لفظیِ «ممسوح» در معنای اصلی ریشه‌ای، نه مقابل دینیِ دقیقِ «المسيح».

 

ارجاع

عبارت عربیترجمهٔ فارسی
۳:۴۵:۱۱الْمَسِيحُمسیح
۳:۴۵إِنَّ اللَّهَ يُبَشِّرُكِ بِكَلِمَةٍ مِنْهُ اسْمُهُ الْمَسِيحُ عِيسَى ابْنُ مَرْيَمَهمانا خدا تو را به کلمه‌ای از جانب خود بشارت می‌دهد که نام او مسیح، عیسی پسر مریم است.
۴:۱۵۷:۴الْمَسِيحَمسیح را
۴:۱۵۷وَقَوْلِهِمْ إِنَّا قَتَلْنَا الْمَسِيحَ عِيسَى ابْنَ مَرْيَمَ رَسُولَ اللَّهِو به سبب گفتارشان که: «ما مسیح، عیسی پسر مریم، فرستادهٔ خدا را کشتیم.»
۴:۱۷۱:۱۴الْمَسِيحُمسیح
۴:۱۷۱إِنَّمَا الْمَسِيحُ عِيسَى ابْنُ مَرْيَمَ رَسُولُ اللَّهِ وَكَلِمَتُهُ أَلْقَاهَا إِلَىٰ مَرْيَمَمسیح، عیسی پسر مریم، فقط فرستادهٔ خدا و کلمهٔ اوست که آن را به مریم القا کرد.
۴:۱۷۲:۳الْمَسِيحُمسیح
۴:۱۷۲لَنْ يَسْتَنْكِفَ الْمَسِيحُ أَنْ يَكُونَ عَبْدًا لِلَّهِمسیح هرگز از اینکه بندهٔ خدا باشد، سر باز نمی‌زند.
۵:۱۷:۸الْمَسِيحُمسیح است
۵:۱۷لَقَدْ كَفَرَ الَّذِينَ قَالُوا إِنَّ اللَّهَ هُوَ الْمَسِيحُ ابْنُ مَرْيَمَبه‌راستی کسانی که گفتند: «خدا همان مسیح، پسر مریم است»، کافر شدند.
۵:۱۷:۲۱الْمَسِيحَمسیح را
۵:۱۷قُلْ فَمَنْ يَمْلِكُ مِنَ اللَّهِ شَيْئًا إِنْ أَرَادَ أَنْ يُهْلِكَ الْمَسِيحَ ابْنَ مَرْيَمَبگو: اگر خدا بخواهد مسیح، پسر مریم را هلاک کند، چه کسی در برابر خدا کمترین اختیاری دارد؟
۵:۷۲:۸الْمَسِيحُمسیح است
۵:۷۲لَقَدْ كَفَرَ الَّذِينَ قَالُوا إِنَّ اللَّهَ هُوَ الْمَسِيحُ ابْنُ مَرْيَمَبه‌راستی کسانی که گفتند: «خدا همان مسیح، پسر مریم است»، کافر شدند.
۵:۷۲:۱۲الْمَسِيحُمسیح
۵:۷۲وَقَالَ الْمَسِيحُ يَا بَنِي إِسْرَائِيلَ اعْبُدُوا اللَّهَ رَبِّي وَرَبَّكُمْو مسیح گفت: «ای فرزندان اسرائیل، خدا را بپرستید که پروردگار من و پروردگار شماست.»
۵:۷۵:۲الْمَسِيحُمسیح است
۵:۷۵مَا الْمَسِيحُ ابْنُ مَرْيَمَ إِلَّا رَسُولٌ قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلِهِ الرُّسُلُمسیح، پسر مریم، جز فرستاده‌ای نیست که پیش از او نیز فرستادگانی گذشته‌اند.
۹:۳۰:۸الْمَسِيحُمسیح
۹:۳۰وَقَالَتِ النَّصَارَى الْمَسِيحُ ابْنُ اللَّهِو مسیحیان گفتند: «مسیح پسر خداست.»
۹:۳۱:۸وَالْمَسِيحَو مسیح را
۹:۳۱اتَّخَذُوا أَحْبَارَهُمْ وَرُهْبَانَهُمْ أَرْبَابًا مِنْ دُونِ اللَّهِ وَالْمَسِيحَ ابْنَ مَرْيَمَآنان دانشمندان دینی و راهبان خود و نیز مسیح، پسر مریم را، به جای خدا پروردگارانی گرفتند.
Nach oben scrollen