033-010-104-أحزاب

آنگاه که آنان از بالاى سرِ شما و از پایینِ شما به سویتان آمدند، و آنگاه که چشم‌ها خیره و منحرف شد، و دل‌ها به گلوگاه‌ها رسید، و دربارهٔ خدا گمان‌های گوناگون می‌بردید.

إِذْ جَاءُوكُم مِّن فَوْقِكُمْ وَمِنْ أَسْفَلَ مِنكُمْ

آنگاه که آنان از بالای شما و از پایینِ شما به سویتان آمدند.
شرح واژه‌ها:

• إِذْ: ظرف زمان، مبنی بر سکون، به معنای «آنگاه که».
• جَاءُوكُم: فعل ماضی جمع مذکر؛ جاء (آمد) از ریشه ج-ي-ء، «واو» فاعل، «کم» ضمیر مفعولی به معنای «شما».
• مِّن: حرف جر، به معنای «از».
• فَوْقِكُمْ: فوق اسم مکان، مضاف؛ «کم» ضمیر مضاف‌الیه، به معنای «بالای شما».
• وَ: حرف عطف.
• مِنْ أَسْفَلَ: أسفل اسم تفضیل/اسم مکان از ریشه س-ف-ل، به معنای «پایین‌تر».
• مِنكُمْ: حرف جر + ضمیر، به معنای «از شما / از پایینِ شما».

وَإِذْ زَاغَتِ الْأَبْصَارُ

و آنگاه که چشم‌ها منحرف و خیره شد.
شرح واژه‌ها:

• وَإِذْ: حرف عطف + ظرف زمان، «و آنگاه که».
• زَاغَتْ: فعل ماضی مؤنث مفرد؛ از ریشه ز-ي-غ، به معنای «کج شدن، منحرف شدن، از شدت ترس خیره ماندن».
• الْأَبْصَارُ: جمع بصر، اسم، فاعل مرفوع، به معنای «چشم‌ها، دیدگان».

وَبَلَغَتِ الْقُلُوبُ الْحَنَاجِرَ

و دل‌ها به گلوگاه‌ها رسید.
شرح واژه‌ها:

• وَ: حرف عطف.
• بَلَغَتْ: فعل ماضی مؤنث مفرد؛ از ریشه ب-ل-غ، به معنای «رسیدن».
• الْقُلُوبُ: جمع قلب، اسم، فاعل مرفوع، به معنای «دل‌ها».
• الْحَنَاجِرَ: جمع حنجرة، اسم، مفعول‌به منصوب، به معنای «گلوگاه‌ها».

وَتَظُنُّونَ بِاللَّهِ الظُّنُونَا

و دربارهٔ خدا گمان‌های گوناگون می‌بردید.
شرح واژه‌ها:

• وَ: حرف عطف.
• تَظُنُّونَ: فعل مضارع جمع مذکر؛ از ریشه ظ-ن-ن، به معنای «گمان بردن».
• بِاللَّهِ: حرف جر + اسم جلاله، به معنای «دربارهٔ خدا».
• الظُّنُونَا: جمع ظن، اسم منصوب به عنوان مفعول‌به، با الف اطلاق، به معنای «گمان‌ها، پندارها».