009-048-113-توبة

به‌راستی آنان پیش از این نیز فتنه را می‌خواستند و کارها را برای تو زیرورو می‌کردند، تا آن‌که حق آمد و فرمان الله آشکار شد، در حالی که آنان ناخشنود بودند.

لَقَدِ ابتَغَوُا الفِتنَةَ مِن قَبلُ

به‌راستی آنان پیش از این نیز فتنه را می‌جستند و می‌خواستند.

لَقَدِ: از دو جزء «لَـ» و «قَد» ساخته شده است؛ «لَـ» لامِ تأکید است و «قَد» حرف تحقیق و تأکید است؛ در کنار فعل ماضی، معنای «قطعاً، به‌راستی، بی‌گمان» می‌دهد.
ابتَغَوُا: ریشه: ب غ ي؛ فعل ماضی، باب افتعال، صیغهٔ سوم‌شخص جمع مذکر غایب؛ «واو» در پایان، فاعل و به معنای «آنان» است؛ معنا: خواستند، طلب کردند، در پی چیزی بودند.
الفِتنَةَ: ریشه: ف ت ن؛ اسم مفرد مؤنث، معرفه با «ال»، منصوب و مفعول‌به برای «ابتغوا»؛ معنا: فتنه، آشوب، آزمایش سخت، گمراه‌سازی، ایجاد اختلاف.
مِن: حرف جر؛ معنا: از، از سوی، از زمانِ.
قَبلُ: ریشه: ق ب ل؛ ظرف زمان، در ترکیب «مِن قَبلُ» به معنای «پیش از این»؛ به سبب حذف مضاف‌الیه، مبنی بر ضم است؛ معنا: پیش، قبل، گذشته.

وَقَلَّبوا لَكَ الأُمورَ

و کارها را برای تو زیرورو می‌کردند.

وَ: حرف عطف؛ معنا: و.
قَلَّبوا: ریشه: ق ل ب؛ فعل ماضی، باب تفعیل، صیغهٔ سوم‌شخص جمع مذکر غایب؛ «واو» فاعل است؛ معنا: زیرورو کردند، دگرگون کردند، وارونه جلوه دادند، از هر سو چرخاندند و بررسی یا تحریک کردند.
لَكَ: «لَـ» حرف جر + «كَ» ضمیر متصل مخاطب مفرد مذکر؛ معنا: برای تو، به سود یا زیان تو، دربارهٔ تو.
الأُمورَ: ریشه: أ م ر؛ جمع «أمر»، اسم جمعِ معرفه با «ال»، منصوب و مفعول‌به برای «قَلَّبوا»؛ معنا: کارها، امور، رخدادها، تصمیم‌ها، اوضاع.

حَتّىٰ جاءَ الحَقُّ

تا آن‌که حق آمد.

حَتّىٰ: حرف غایت و پایانِ روند؛ معنا: تا، تا آن‌که، تا زمانی که.
جاءَ: ریشه: ج ي أ؛ فعل ماضی، سوم‌شخص مفرد مذکر غایب؛ معنا: آمد، فرا رسید، آشکار شد.
الحَقُّ: ریشه: ح ق ق؛ اسم مفرد مذکر، معرفه با «ال»، مرفوع و فاعلِ «جاءَ»؛ معنا: حق، حقیقت، امر ثابت و درست، پیروزی و صدق.

وَظَهَرَ أَمرُ اللهِ

و فرمان الله آشکار شد.

وَ: حرف عطف؛ معنا: و.
ظَهَرَ: ریشه: ظ ه ر؛ فعل ماضی، سوم‌شخص مفرد مذکر غایب؛ معنا: آشکار شد، پدیدار شد، غالب شد، روشن گردید.
أَمرُ: ریشه: أ م ر؛ اسم مفرد مذکر، مرفوع و فاعلِ «ظَهَرَ»؛ در ترکیب اضافه با «الله» آمده است؛ معنا: فرمان، کار، حکم، دستور، اراده.
اللهِ: اسم خاص؛ مضاف‌الیه و مجرور؛ معنا: الله.

وَهُم كارِهونَ

در حالی که آنان ناخشنود بودند.

وَ: واو حالیه؛ جملهٔ پس از آن حالت و وضعیت آنان را بیان می‌کند؛ معنا: در حالی که.
هُم: ضمیر منفصل، سوم‌شخص جمع مذکر؛ در این جمله مبتدا است؛ معنا: آنان.
كارِهونَ: ریشه: ك ر ه؛ اسم فاعل، جمع مذکر سالم، مرفوع و خبر برای «هُم»؛ معنا: ناخشنودان، کسانی که کراهت دارند، ناراضیان، کسانی که چیزی را نمی‌پسندند.