وَلَوْ تَرَىٰ إِذْ يَتَوَفَّى الَّذِينَ كَفَرُوا الْمَلَائِكَةُ يَضْرِبُونَ وُجُوهَهُمْ وَأَدْبَارَهُمْ وَذُوقُوا عَذَابَ الْحَرِيقِ و اگر میدیدی آنگاه که فرشتگان جانِ کافران را میگیرند، در حالیکه بر چهرهها و پشتهایشان میکوبند و [به آنان میگویند:] بچشید عذابِ آتشِ سوزان.
- وَلَوْ تَرَىٰ
ترجمه: و اگر میدیدی
- نقشها:
- وَ: حرف عطف (و)
- لَوْ: حرف شرط غیرواقعی/امتنانی (اگر)
- تَرَىٰ: فعل مضارع مخاطب مفرد از ریشه «ر أ ي»، باب مجرد، معنی: دیدن
- ریشه و معانی:
- رَأَى/يَرَى: دیدن، مشاهده کردن
- إِذْ يَتَوَفَّى الَّذِينَ كَفَرُوا الْمَلَائِكَةُ
ترجمه: آنگاه که فرشتگان جانِ کافران را میستانند
- نقشها:
- إِذْ: ظرف زمان (هنگامی که)
- يَتَوَفَّى: فعل مضارع مفرد مذکر غایب، باب تفعّل از «و ف ي»، معنی: بهتمامی گرفتن/قبض روح کردن
- الَّذِينَ: اسم موصول جمع (کسانی که)
- كَفَرُوا: فعل ماضی جمع (آنها کافر شدند)، از «ك ف ر»
- الْمَلَائِكَةُ: فاعل مرفوع (فرشتگان)
- ریشه و معانی:
- وَفَى/تَوَفَّى: کامل گرفتن، قبض روح کردن
- كَفَرَ: پوشاندن، انکار کردن (کفر ورزیدن)
- مَلَك/مَلائِكَة: فرشته
توضیح نحوی: ترتیب در این بخش «إذْ يَتَوَفَّى … الملائكةُ» است؛ «الملائكةُ» فاعلِ «يَتَوَفَّى» است.
- يَضْرِبُونَ وُجُوهَهُمْ وَأَدْبَارَهُمْ
ترجمه: [فرشتگان] بر چهرهها و پشتهایشان میکوبند
- نقشها:
- يَضْرِبُونَ: فعل مضارع جمع مذکر غایب، از «ض ر ب»، معنی: میزنند/میکوبند
- وُجُوهَ: مفعول به جمع منصوب از «وَجه»، معنی: چهرهها
- هُمْ: ضمیر متصل، مضافٌإلیه برای «وُجُوهَ» (چهرههایِ آنان)
- وَ: حرف عطف
- أَدْبَارَ: مفعول به جمع منصوب از «دُبُر»، معنی: پشتها
- هُمْ: ضمیر متصل، مضافٌإلیه برای «أَدْبَارَ» (پشتهایِ آنان)
- ریشه و معانی:
- ضَرَبَ: زدن، کوبیدن، حرکت دادن
- وَجه: صورت، چهره
- دُبُر/دَبَر: پشت، عقبه
توضیح: فاعلِ «يَضْرِبُونَ» همان «الملائكة» است که از جملهٔ قبلی فهمیده میشود.
- وَذُوقُوا عَذَابَ الْحَرِيقِ
ترجمه: و [به آنان گفته میشود:] بچشید عذابِ آتشِ سوزان
- نقشها:
- وَ: حرف عطف/استئنافی
- ذُوقُوا: فعل امر جمع مذکر از «ذ و ق»، معنی: بچشید
- عَذَابَ: مفعول به منصوب (عذابِ)
- الْحَرِيقِ: مضافٌإلیه مجرور، از «حَرَقَ»، معنی: آتشِ سوزان/سوزندگی
- ریشه و معانی:
- ذَاقَ/يَذُوقُ: چشیدن، آزمودن
- عَذَاب: رنج، کیفر
- حَرِيق/حَرَقَ: سوختن، آتش گرفتن
توضیح: «ذُوقُوا» خطاب به همان کافرانِ در حال قبض روح است؛ امرِ تهدیدی/تحقیرآمیز برای چشاندن کیفر. | 