002-238-091-بقرة

« Back to Glossary Index
و ای مؤمنان به قرآن بر نمازهای پنجگانه مواظب باشید بخصوص بر آن نماز میانه و در نماز برای الله فروتن باشید (نماز عصر که در قرآن نماز قبل از غروب معرفی شده نه نماز عصر در این آیه به نماز میانه معرفی گردیده زیرا یک طرف آن نماز صبح و ظهر است و طرف دیگر آن نماز مغرب و عشاء و علت اینکه خالق عالم مسلمانان را به این نماز توجه بیشتری داده از آن روست که موقعیت زمانی این نماز طوریست که اغلب باعث قضا شدن آن میشود زیرا زمانش بر طبق آیه ۳۹ از سوره قاف و آیه ۱۳۰ از سوره طه قبل از غروب آفتاب است و در هر زمان باندازه وقت نماز صبح میباشد یعنی تقریبا از یک ساعت و نیم به غروب تا غروب و چون این زمان برخورد با انتهای کارهای روزانه مردم دارد و کارفرمایان ممکن است کار بیشتری از کارگران بخواهند خالق عالم به این نماز اهمیت بیشتری داده و ما اگر این دستور و سایر دستورات مربوط به اوقات پنجگانه نماز را مراعات نمائیم میتوانیم بهترین قانون کار و بهترین قانون زندگی که کمترین ظلمی به هیچکس نخواهد شد در تمام زمانها داشته باشیم و متاسفانه آنانکه آیات قرآنی را به تفسیرهای مختلف کشاندند، نمازهای پنجگانه مجزا و دقیق اسلام را تبدیل به سه وقت در هم کرده اند و حواس شان به غير الله و الفاظ نماز است و حتی دانستن معنای نماز را واجب نمی دانند، بنابر این سزاوار آیه ۵۹ از سوره مریم میباشند که در آن گوشزد شده که یک جامعه مترقی دینی برای آنکه فاسد شود، اول نماز خود را ضایع می کند و در دنبال آن دنبال هوسها و شهوت ها میرود و از پس آن در هر نوع بدبختی و فساد دچار میگردد) (۲۳۸)

حافِظوا عَلَى الصَّلَواتِ وَالصَّلاةِ الوُسطىٰ وَقوموا لِلَّهِ قانِتينَ

  1. جمله: «حافِظوا عَلَى الصَّلَواتِ»
  • ترجمهٔ تحت‌اللفظی: «نگه‌داری کنید بر نمازها»
  • تجزیهٔ صرفی و نحوی واژه‌ها:
    • حافظوا: فعل امر جمع مخاطب از ریشهٔ ثلاثی «ح ف ظ» (باب مفاعلة: حافظَ یحافظُ). معنا: مراقبت کنید/پاس بدارید. نقش: فعل امر، فاعل آن «واو» جماعت مستتر در فعل.
    • على: حرف جر. معنا: بر/بر روی/در حقّ.
    • الصلواتِ: اسم جمع مؤنث سالم، مفرد «صلاة». ریشهٔ ثلاثی «ص ل و/ی» (با اصل «ص ل ي»). معنا: نمازها. نقش: اسم مجرور به «على»، علامت جر: کسره.
  • نوع جمله و نکتهٔ معنایی:
    • نوع: امر.
    • نکته: امر به مراقبت پیگیر و مداومت بر همهٔ نمازها، نه فقط انجام ظاهری.
  1. جمله: «وَالصَّلاةِ الوُسطىٰ»
  • ترجمهٔ تحت‌اللفظی: «و [به‌ویژه] نمازِ میانه»
  • تجزیهٔ صرفی و نحوی واژه‌ها:
    • الواو: حرف عطف. معنا: و.
    • الصلاةِ: اسم مفرد مؤنث، ریشه «ص ل و/ی». معنا: نماز. نقش: اسم مجرور عطف بر «الصلواتِ» بعد از «على» در جملهٔ قبل؛ جرّ به تبعیت از حرف جر محفوظ است.
    • الوسطى: صفت مؤنث «أوسط»، ریشهٔ ثلاثی «و س ط». معنا: میانه/میانی/برجسته و مهم. نقش: صفت برای «الصلاةِ»، تابع در جر، تعریف و تأنیث.
  • نوع جمله و نکتهٔ معنایی:
    • نوع: ادامهٔ ترکیبِ امر قبلی (معطوفِ مجرور)، نه یک جملهٔ مستقل خبری.
    • نکته: تخصیص و تاکید روی «نماز میانه» در میان همهٔ نمازها؛ مشهورترین قول‌ها آن را «نماز عصر» دانسته‌اند، هرچند اقوال دیگری نیز هست.
  1. جمله: «وَقوموا لِلَّهِ قانِتينَ»
  • ترجمهٔ تحت‌اللفظی: «و به‌پا خیزید برای خدا در حال فرمان‌بریِ خاموش»
  • تجزیهٔ صرفی و نحوی واژه‌ها:
    • الواو: حرف عطف. معنا: و.
    • قوموا: فعل امر جمع مخاطب از ریشهٔ «ق و م». معنا: بایستید/برخیزید/قیام کنید. نقش: فعل امر؛ فاعل «واو» جماعت مستتر در فعل.
    • للهِ: لام جارّ + لفظ جلاله «الله». معنا: برایِ خدا. نقش: جار و مجرور، متعلق به «قوموا» (بیایستید برای خدا).
    • قانتینَ: اسم فاعل جمع مذکر سالم از «قَنَتَ یَقنُتُ» ریشهٔ «ق ن ت». معنا: فرمان‌بردارانِ فروتن، اهل سکوت و توجه. نقش: حال از فاعل «قوموا»؛ منصوب به یاء (علامت نصب جمع مذکر سالم).
  • نوع جمله و نکتهٔ معنایی:
    • نوع: امر.
    • نکته: دستور به ایستادن در نماز همراه با خضوع، آرامش و سکوت در برابر خدا؛ توجه قلبی و ترک بی‌جاگویی در نماز را می‌رساند.

ترجمهٔ تحت‌اللفظی کل آیه: «بر نمازها مراقبت کنید، و [به‌ویژه] بر نمازِ میانه، و برای خدا ایستاده باشید در حال فرمان‌بریِ فروتن.»

Nach oben scrollen