087-007-008-أعلى

تحلیل دستوری و صرفی

1. إِلَّا:
   • حرف استثنا است که برای استثنا کردن به کار می‌رود.
2. مَا:
   • اسم موصول یا حرف مصدریه است که در اینجا به معنی „آنچه“ یا „چیزی که“ است.
3. شَاءَ:
   • فعل ماضی (گذشته) از فعل ثلاثی مجرد „شاء، يشاء، مشيئةً“ به معنای „خواستن“ است.
   • ریشه: ش-ي-ء
4. اللَّهُ:
   • لفظ جلاله و اسم خاص برای خداوند است.
5. إِنَّهُ:
   • حرف تأکید „إِنَّ“ به همراه ضمیر متصل „هُ“ که به خداوند اشاره دارد.
6. يَعْلَمُ:
   • فعل مضارع مرفوع از فعل ثلاثی مجرد „علم، يعلم، علماً“ به معنای „دانستن“ است.
   • ریشه: ع-ل-م
7. الْجَهْرَ:
   • اسم معرفه با ال تعریف به معنای „آشکار“ یا „بلند“ است.
   • ریشه: ج-ه-ر
8. وَ:
   • حرف عطف برای اتصال دو جمله یا دو کلمه به کار می‌رود.
9. مَا:
   • در اینجا دوباره به معنای „آنچه“ یا „چیزی که“ است.
10. يَخْفَىٰ:
    • فعل مضارع از فعل ثلاثی مجرد „خفي، يخفى، خفاءً“ به معنای „پنهان بودن“ یا „مخفی شدن“ است.
    • ریشه: خ-ف-ي

نوع جمله و معنا

این یک جمله خبریه که در آن خداوند بر قدرت و علم خود تأکید می‌کند. معنای کلی آیه این است که:

„جز آنچه خدا بخواهد، او دانای آشکار و آنچه پنهان است، می‌باشد.“

در این آیه، بر جامعیت علم خداوند تأکید شده و بیان می‌شود که هیچ چیز از علم او مخفی نیست، چه آشکار باشد و چه پنهان.