وَكَأَيِّنَ مِنْ قَرْيَةٍ عَتَتْ عَنْ أَمْرِ رَبِّهَا وَرُسُلِهِ فَحَاسَبْنَاهَا حِسَابًا شَدِيدًا وَعَذَّبْنَاهَا عَذَابًا نُكْرًا ترجمه فارسی (جملهها جدا شده و توضیح واژگان): - وَكَأَيِّنَ مِنْ قَرْيَةٍ
- ترجمه: و چه بسیار شهرها/روستاهایی
- توضیح واژگان:
- وَ: حرف عطف، «و».
- كَأَيِّنَ: از «كَمّ» به صورت تأکیدی «چه بسیار»؛ بیان کمّیت زیاد و اغلب برای اشاره به تعدد.
- مِنْ: حرف اضافه «از».
- قَرْيَةٍ: به معنی «دهکده، شهر کوچک، آبادی»؛ در مفهوم قرآنی ممکن است به هر قوم یا شهری اطلاق شود.
- عَتَتْ عَنْ أَمْرِ رَبِّهَا وَرُسُلِهِ
- ترجمه: که سرکشی کردند و از فرمان پروردگارشان و رسولانش رویگردان شدند
- توضیح واژگان:
- عَتَتْ: از ماده «ع ت ت» به معنی سرکشی، نافرمانی کردن، گردنکشی؛ فعل گذشته سومشخص مؤنث مفرد «سرکشی کرد».
- عَنْ: حرف اضافه «از، نسبت به».
- أَمْرِ: مصدر یا اسم به معنی «امر، فرمان، حکم».
- رَبِّهَا: «پروردگارِ آن(ها)»؛ رَبّ به معنی مولی، پروردگار؛ ضمیر ـها (مؤنث جمع) به قَرْيَةٌ برمیگردد.
- وَ: «و».
- رُسُلِهِ: «پیامبرانِ او/آن»؛ رَسُل جمع «رَسُول» به معنی فرستادگان الهی؛ ضمیر ـه به رَبّ برمیگردد.
- فَحَاسَبْنَاهَا حِسَابًا شَدِيدًا
- ترجمه: پس ما آنها را حسابرسی کردیم به حسابی سخت
- توضیح واژگان:
- فَ: حرف عطف با معنی علت نتیجه یا ترتیب؛ «پس، بنابراین».
- حَاسَبْنَاهَا: از «حَاسَبَ» به معنی حساب کردن، مؤاخذه کردن؛ «ما آنها را محاسبه/مؤاخذه کردیم»؛ ضمیر ـها باز به قَرْيَةٍ برمیگردد.
- حِسَابًا: مصدر مفعولی/مفعول مطلق که به معنی «حساب، سنجش، مؤاخذه»؛ اینجا تأکید بر نوع حساب است.
- شَدِيدًا: صفت یا حال برای تأکید شدت؛ به معنی «شدید، سخت».
- وَعَذَّبْنَاهَا عَذَابًا نُكْرًا
- ترجمه: و عذابش کردیم عذابی بسیار سخت و ناگوار
- توضیح واژگان:
- وَ: و.
- عَذَّبْنَاهَا: از «عَذَّبَ» به معنی عذاب کردن، شکنجه کردن؛ «ما آنها را عذاب کردیم».
- عَذَابًا: مفعول یا اسم مؤکد برای «عذاب».
- نُكْرًا: از ریشه «ن ك ر» به معنی ناشناخته، سخت، ناگوار؛ در کاربرد قرآنی «نُكْرًا» اشاره به عذاب تیز و شدید و دردناک است؛ گاهی مترادف «ناکِر/شدید» در ترکیب با عذاب به کار رفته است.
توضیح کلی کوتاه: - آیه به صورت کلی میگوید: بسیار بودهاند شهرهایی که از فرمان پروردگار و رسولانش رویگردان شدند؛ در نتیجه آنها را با حسابی شدید مؤاخذه و به عذابی سخت مبتلا ساختیم. لغاتِ کلیدی: «عتت» (سرکشی)، «حاسبناها» (مؤاخذه کردیم)، «حساباً شديداً» (محاسبهای سخت) و «عذاباً نُكراً» (عذابی شدید و ناگوار).
| 