047-014-093-محمد

متن یک‌بار نوشته و ترجمهٔ فارسیِ روان: أَفَمَن كانَ عَلىٰ بَيِّنَةٍ مِن رَبِّهِ كَمَن زُيِّنَ لَهُ سوءُ عَمَلِهِ وَاتَّبَعوا أَهواءَهُم

آیا آن‌کس که بر دلیلِ آشکاری از سوی پروردگار خویش است، همانند کسی است که زشتیِ کارش برای او آراسته شده و پیرو هواهای خود شده‌اند؟

جملهٔ ۱: أَفَمَن كانَ عَلىٰ بَيِّنَةٍ مِن رَبِّهِ

ترجمه: پس آیا کسی که بر دلیلِ روشنی از جانبِ پروردگارِ خود است…

نقش‌های گرامری، ریشه و معانی واژه‌ها:

• أَفَ: حرف استفهامِ انکاری همراه با فاءِ تفریع؛ «آیا پس/آیا».
• مَن: اسم موصول؛ «آن‌که/کسی که».
• كانَ: فعل ناقص (کانَ) ماضی؛ ریشه «ك و ن»؛ «بود/هست» در ساختار اسمی.
• عَلىٰ: حرف جر؛ «بر/روی».
• بَيِّنَةٍ: اسم مفرد مؤنث نکره مجرور؛ ریشه «ب ي ن»؛ «نشانهٔ روشن، حجّت، دلیل آشکار».
• مِن: حرف جر؛ «از».
• رَبِّهِ: «ربّ» اسم مجرور مضاف، «هِ» ضمیر متصل (مضاف‌الیه: او)؛ ریشه «ر ب ب»؛ «پروردگارِ او».

جملهٔ ۲: كَمَن زُيِّنَ لَهُ سوءُ عَمَلِهِ

ترجمه: مانند کسی که زشتیِ عملش برای او آراسته شده است…

نقش‌های گرامری، ریشه و معانی واژه‌ها:

• كَ: حرف تشبیه؛ «مانند/چون».
• مَن: اسم موصول؛ «کسی که».
• زُيِّنَ: فعل ماضی مجهول (بُن مضارع «يُزَيِّنُ»)، باب تفعیل؛ ریشه «ز ي ن»؛ «آراسته شد/زیبا جلوه داده شد».
• لَهُ: جار و مجرور، ضمیر «هُ» برای «او»؛ «برای او/به او».
• سوءُ: اسم مرفوع مضاف؛ ریشه «س و ء»؛ «بدی/زشتی».
• عَمَلِهِ: «عملِ» اسم مجرور به‌سبب اضافه، «هِ» ضمیر متصل (مضاف‌الیه: او)؛ ریشه «ع م ل»؛ «کار/کردارِ او».

جملهٔ ۳: وَاتَّبَعوا أَهواءَهُم

ترجمه: و پیرو هواهای خود شدند.

نقش‌های گرامری، ریشه و معانی واژه‌ها:

• وَ: حرف عطف؛ «و».
• اتَّبَعوا: فعل ماضی جمع (همزه وصل + ادغام در باب افتعال)، فاعل واو جمع؛ ریشه «ت ب ع»؛ «پیروی کردند/دنبال کردند».
• أَهواءَ: مفعولٌ‌به منصوب جمع «هَوى/هَوًى»؛ ریشه «ه و ي»؛ «هواها/خواسته‌های نفسانی».
• هُم: ضمیر متصل به‌صورت مضاف‌الیه بر جمع «أهواءَهم»؛ «آنها/خودشان».