آیه 2: تِلْكَ آيَاتُ الْكِتَابِ الْمُبِينِ
۱. تحلیل گرامری کلمات:- تِلْكَ
- نوع کلمه: اسم اشاره
- جنس و عدد: مؤنث مفرد
- موقعیت اعرابی: مبتدا
- معنی: آن (برای اشاره به چیزی دور که مؤنث است)
- آيَاتُ
- نوع کلمه: اسم
- وزن: جمع مؤنث سالم (مفرد: آیَة)
- اعراب: مرفوع (به دلیل اینکه خبر مبتدا است)
- ترکیب نحوی: مضاف
- معنی: آیات، نشانهها
- الْكِتَابِ
- نوع کلمه: اسم معرفه (با ال تعریف)
- وزن: مفرد
- اعراب: مجرور (به دلیل مضافالیه بودن)
- ترکیب نحوی: مضافالیه برای «آياتُ»
- معنی: کتاب (اشاره به قرآن)
- الْمُبِينِ
- نوع کلمه: صفت برای «الْكِتَابِ»
- وزن: فعیل (بر وزن مُفْعِل)
- اعراب: مجرور (به دلیل اینکه تابع حالت اعرابی «الْكِتَابِ» است)
- معنی: روشن، آشکار
۲. ریشهشناسی کلمات:- تِلْكَ
- ریشه: این کلمه مشتق از ریشه خاصی نیست؛ بلکه یک اسم اشاره مستقل است.
- آيَاتُ
- ریشه: أ-ی-ی یا أ-و-ی
- معنی ریشهای: نشانه، علامت
- الْكِتَابِ
- ریشه: ک-ت-ب
- معنی ریشهای: نوشتن، مکتوب کردن
- الْمُبِينِ
- ریشه: ب-ی-ن
- معنی ریشهای: آشکار شدن، روشن کردن
۳. نوع جمله و ترکیب کلی:- نوع جمله: جمله اسمیه (ابتداییه)
در این جمله، «تِلْكَ» مبتدا و «آيَاتُ الْكِتَابِ الْمُبِينِ» خبر مبتدا است. - ترکیب نحوی کلی جمله:
- مبتدا: تِلْكَ
- خبر: آيَاتُ الْكِتَابِ الْمُبِينِ
- آيَاتُ: مضاف
- الْكِتَابِ: مضافالیه
- الْمُبِينِ: صفت برای «الْكِتَابِ»
۴. معنی آیه به فارسی:„آن [ها] آیات کتاب روشنگر است.“
۵. تحلیل مفهومی:این آیه به معرفی قرآن به عنوان کتابی روشن و آشکار میپردازد که آیات آن نشاندهنده حقیقت و هدایت برای انسانهاست. واژه «المبین» نشاندهنده وضوح و صراحت پیام قرآن است. | 