یا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا آمِنُوا بِاللَّهِ وَرَسُولِهِ وَالْكِتَابِ الَّذِي نَزَّلَ عَلَىٰ رَسُولِهِ وَالْكِتَابِ الَّذِي أَنْزَلَ مِنْ قَبْلُ ۚ وَمَنْ يَكْفُرْ بِاللَّهِ وَمَلَائِكَتِهِ وَكُتُبِهِ وَرُسُلِهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَقَدْ ضَلَّ ضَلالًا بَعِيدًا یا ای کسانی که ایمان آوردهاید، به خدا و فرستادهاش و کتابی که بر فرستادهاش نازل شده و کتابی که از پیش نازل شده است ایمان بیاورید؛ و هر که به خدا و فرشتگان او و کتابهای او و پیامبران او و روز بازپسین کافر شود، قطعاً به گمراهیای دور و گسترده دچار شده است.
یا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا - ترجمهٔ فارسی جمله: ای کسانی که ایمان آوردهاید
- توضیح واژهها:
- یا: حرف ندا (نداء) برای جلب توجه مخاطب.
- أَيُّهَا: شکل تأکیدیِ خطاب و نوعی ادای احترام یا جلب توجه؛ همراه با „یا“ برای خطاب قراردادن.
- الَّذِينَ: ضمیر موصول جمع برای انسانها؛ به معنی «کسانی که».
- آمَنُوا: فعل ماضیمعنوی/امر جمع (در اینجا دعوی و دعوت) از ریشهٔ „آمَنَ“ به معنی ایمان آوردن؛ با واو جمع مذکر. در ساختار آیه، حکم دعوتی به مؤمنان است: «ای کسانی که ایمان آوردهاید… ایمان بیاورید».
آمِنُوا بِاللَّهِ - ترجمهٔ فارسی جمله: (به) خدا ایمان بیاورید
- توضیح واژهها:
- آمِنُوا: صرف دوم شخص جمع به صورت امر/دعوت از مصدر „آمَنَ“ یعنی «ایمان بیاورید».
- بِاللَّهِ: حرف جرّ „بِ“ به معنی «به/در/با» همراه با „اللَّهِ“ (اسم ذات حق)؛ در اینجا به معنای «به خدا» یا «نسبت به خدا» اعتماد ایمانی پیدا کنید. ترکیب «آمِنُوا بِاللَّهِ» در اصطلاح دینی به پذیرش توحید، پرستش و تصدیق حقیقت الهی اشاره دارد.
وَرَسُولِهِ - ترجمهٔ فارسی جمله: و فرستادهاش
- توضیح واژهها:
- وَ: حرف عطف به معنی «و».
- رَسُولِهِ: مرکب از „رَسُول“ به معنی «پیامبر/فرستاده» و ضمیر متصل «هِ» به معنی «او/او (خدا)»؛ یعنی «فرستادهٔ او (خدا)». منظور در سیاق آیه، پیامبر خدا است (در متن اسلامی، به پیامبر اسلام اشاره میکند).
وَالْكِتَابِ الَّذِي نَزَّلَ عَلَىٰ رَسُولِهِ - ترجمهٔ فارسی جمله: و کتابی که بر فرستادهاش نازل شده
- توضیح واژهها:
- وَالْكِتَابِ: «و کتاب»؛ حرف „و“ برای وصل و „الكتاب“ به معنی «کتاب».
- الَّذِي: ضمیر موصول مفرد مذکر به معنی «که».
- نَزَّلَ: فعل ماضی از ریشهٔ „نَزَّلَ“ به معنی «فرود آورد/نازل کرد»؛ در متن قرآنی معمولاً به معنی وحی نازل شده از جانب پروردگار.
- عَلَىٰ: حرف جرّ به معنی «بر/به».
- رَسُولِهِ: «فرستادهاش» (ضمیرِ ملکیت به خدا). مجموع: «کتابی که بر فرستادهاش نازل شده»؛ در تفسیر، اشاره به قرآن است که بر پیامبر اسلام نازل شد.
وَالْكِتَابِ الَّذِي أَنْزَلَ مِنْ قَبْلُ - ترجمهٔ فارسی جمله: و کتابی که پیش از آن نازل شده بود
- توضیح واژهها:
- وَالْكِتَابِ: «و (به) کتاب»
- الَّذِي: «که»
- أَنْزَلَ: فعل گذشته از ریشهٔ „أَنْزَلَ“ به معنی «نازل کرده/فرستاده است»؛ صرفاً فعل گزارشی دربارهٔ نازل شدن.
- مِنْ قَبْلُ: عبارت ظرف زمان/تفضیل به معنی «از پیش/قبلاً». ترکیب کلی به معنی «کتابی که پیشتر نازل شده (بود)». در تفسیر معمولاً اشاره به کتابهای آسمانی پیشین مانند تورات و انجیل است.
وَمَنْ يَكفُر بِاللَّهِ - ترجمهٔ فارسی جمله: و هر که به خدا کفر ورزد
- توضیح واژهها:
- وَمَنْ: واو عطف + „مَنْ“ اشاره به هر فرد/هر کسی که.
- يَكفُرْ: فعل مضارع از ریشهٔ „كفر“ به معنی «کفر ورزیدن/انکار کردن/ایمان نداشتن»؛ با ضابطهٔ نفى الإيمان یا انکار.
- بِاللَّهِ: حرف جرّ „بِ“ + „اللَّهِ“ به معنی «به خدا/ دربارهٔ خدا». بنابراین «هر که خدا را انکار کند/به خدا کافر شود».
وَمَلائِكَتِهِ - ترجمهٔ فارسی جمله: و فرشتگان او
- توضیح واژهها:
- وَ: حرف عطف «و».
- مَلائِكَتِهِ: «مَلائِكَة» جمع ملَك به معنی «فرشتگان»، با ضمیر ملحق «هِ» به معنی «او/خدا». اشاره به مَلَکانی که در آموزههای اسلامی موجودند و مأموران الهی شمرده میشوند. در سیاق جمله، «کافر شدن به فرشتگان» یعنی انکار وجود یا نقش فرشتگان.
وَكُتُبِهِ - ترجمهٔ فارسی جمله: و کتابهای او
- توضیح واژهها:
- وَ: «و».
- كُتُبِهِ: «کتابها» (جمع كتاب) با ضمیر «هِ» مالکیت به خدا؛ یعنی کتابهای آسمانی نازلشده از سوی خدا (مانند قرآن، تورات، انجیل در دیدگاه اسلامی). در سیاق آیه، انکار یا کفر ورزیدن نسبت به این کتابها مورد مذمت است.
وَرُسُلِهِ - ترجمهٔ فارسی جمله: و پیامبران/فرستادگان او
- توضیح واژهها:
- وَ: «و».
- رُسُلِهِ: جمع رسول به معنی «پیامبران/فرستادگان»، با ضمیر «هِ» به معنی «او (خدا)». اشاره به همهٔ پیامبران الهی که رسانندگان وحی و هدایت بودهاند. کفر نسبت به پیامبران به معنای انکار رسالت یا حقانیت آنان است.
وَالْيَوْمِ الْآخِرِ - ترجمهٔ فارسی جمله: و روز بازپسین (قیامت)
- توضیح واژهها:
- وَ: «و».
- الْيَوْمِ: «روز»
- الْآخِرِ: صفت برای روز به معنی «آخر/آخرت»؛ ترکیب «اليوم الآخر» در قرآن اشاره به روز قیامت، روز حساب و بازپسین دارد. باور به روز قیامت یکی از اصول ایمان در آموزهٔ اسلامی است.
فَقَد ضَلَّ ضَلالًا بَعِيدًا - ترجمهٔ فارسی جمله: پس قطعاً (او) به گمراهیای دور و گسترده دچار شده است
- توضیح واژهها:
- فَ: حرف عطف/تبعیت گاهی با معنی «پس/پس از آن».
- قَدْ: ظرف تاکید یا بیانی که دلالت بر یقین دارد؛ معمولاً برای تقویت حکم.
- ضَلَّ: فعل ماضی از ریشهٔ „ضَلَّ“ به معنی «گمراه شد/از راه به دور افتاد».
- ضَلالًا: مفعول (یا حال) با نقش اسم مصدر به معنی «گمراهی» یا «خسران در هدایت».
- بَعِيدًا: صفت برای ضلال به معنی «دور/گسترده/فاصلهدار». ترکیب «ضلالا بعيدًا» شدت گمراهی را نشان میدهد: گمراهیای بسیار دور و شدید.
| 