متن کامل آیه (عربی):
وَالَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ سَنُدْخِلُهُمْ جَنَّاتٍ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهَارُ خَالِدِينَ فِيهَا أَبَدًا ۖ لَهُمْ فِيهَا أَزْوَاجٌ مُطَهَّرَةٌ ۖ وَنُدْخِلُهُمْ ظِلًّا ظَلِيلًا ترجمهٔ یکجای فارسی:
و کسانی که ایمان آورده و کارهای شایسته انجام دادهاند، بهزودی آنان را در باغهایی وارد میکنیم که نهرها از زیر [درختان و قصرهای] آن جاری است؛ جاودانه در آن خواهند بود. برای آنان در آنجا همسرانی پاکیزه است و آنان را در سایهای پرطراوت و پایدار در میآوریم.
۱. وَالَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِترجمه:
و کسانی که ایمان آورده و کارهای شایسته انجام دادهاند، توضیح واژهها: - وَ: و، حرف عطف (برای پیوند دادن جمله یا کلمه به جمله/کلمهٔ قبل).
- الَّذِينَ: کسانی که؛ اسم موصول برای جمع مذکر عاقل.
- آمَنُوا: ایمان آوردند؛ فعل ماضی، از ریشهٔ «أ م ن» به معنای ایمان آوردن و باور قلبی.
- ـوا: ضمیر جمع «ایشان» (آنها).
- وَ: و.
- عَمِلُوا: عمل کردند / انجام دادند؛ فعل ماضی از ریشهٔ «ع م ل» به معنای کار کردن، عمل کردن.
- الصَّالِحَاتِ: کارهای شایسته، اعمال درست و اصلاحگر؛ جمع مؤنث سالم از «صالحه».
- صالح: درست، شایسته، مفید، موافق با خواست خدا.
۲. سَنُدْخِلُهُمْ جَنَّاتٍ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهَارُترجمه:
بهزودی آنان را در باغهایی وارد میکنیم که نهرها از زیر [درختان و قصرهای] آن جاری است، توضیح واژهها: - سَـ: «بهزودی»؛ حرفی برای زمان آیندهٔ نزدیک.
- نُدْخِلُهُمْ: آنان را داخل میکنیم / وارد میکنیم؛ فعل مضارع.
- نُدْخِلُ: داخل میکنیم، از ریشهٔ «د خ ل» به معنای وارد کردن.
- ـهُمْ: ضمیر «آنها» به صورت مفعول.
- جَنَّاتٍ: باغها / بهشتها؛ جمع «جَنَّة»، محل سرسبزی که درخت و گیاه فراوان دارد. در قرآن به معنای بهشت نیز به کار میرود.
- تَجْرِي: جاری است / روان است؛ فعل مضارع، از ریشهٔ «ج ر ي» به معنای روان شدن، جریان داشتن.
- مِنْ تَحْتِهَا: از زیر آن؛
- مِنْ: از.
- تَحْتِ: زیر.
- ـهَا: ضمیر مؤنث مفرد، برمیگردد به «جَنَّات» (باغها) که در عربی مؤنث محسوب میشود.
- الْأَنْهَارُ: نهرها / رودها؛ جمع «نَهْر».
نکتهٔ مفهومی:
«تجری من تحتها الأنهار» یعنی نظامی از آبهای روان در دل باغها؛ هم زیبایی و هم زندگی دائمی را میرساند.
۳. خَالِدِينَ فِيهَا أَبَدًاترجمه:
جاودانه در آن خواهند بود. توضیح واژهها: - خَالِدِينَ: در حال جاودانگی، همیشه ماندگار؛ اسم فاعل جمع از «خَلَدَ» به معنای باقی ماندن و فناناپذیر بودن.
- فِيهَا: در آن؛
- فِي: در.
- ـهَا: ضمیر مؤنث مفرد، باز هم به «جَنَّات» برمیگردد.
- أَبَدًا: همیشه، تا ابد، بدون پایان؛ برای تأکید بر جاودانگی و نفی هرگونه خروج و پایان.
۴. لَهُمْ فِيهَا أَزْوَاجٌ مُطَهَّرَةٌترجمه:
برای آنان در آنجا همسرانی پاکیزه است، توضیح واژهها: - لَهُمْ: برای آنان؛
- لِـ: برای.
- ـهُمْ: ضمیر «آنها».
- فِيهَا: در آن؛ یعنی در همان باغها و بهشت.
- أَزْوَاجٌ: همسران؛ جمع «زَوْج» که هم میتواند به همسر (زن یا شوهر) اشاره کند، و هم در مواردی به جفتها.
- مُطَهَّرَةٌ: پاکیزه، پاکشده؛ اسم مفعول مؤنث از ریشهٔ «ط ه ر» به معنای پاک بودن/پاک کردن.
- پاک از هر آلودگیِ جسمی، اخلاقی و روحی؛ این واژه هم پاکی ظاهری و هم پاکی باطنی را میرساند.
۵. وَنُدْخِلُهُمْ ظِلًّا ظَلِيلًاترجمه:
و آنان را در سایهای پرطراوت و پایدار در میآوریم. توضیح واژهها: - وَ: و.
- نُدْخِلُهُمْ: آنان را وارد میکنیم / داخل میکنیم؛ همان ساخت قبلی:
- نُدْخِلُ: داخل میکنیم.
- ـهُمْ: ضمیر مفعولی «آنها».
- ظِلًّا: سایهای؛
- سایهای آرامشبخش، مقابل گرما و رنج، نماد امنیت و آسایش.
- ظَلِيلًا: سایهسارِ گسترده، پرپشت، پایدار؛ صفت برای «ظِلًّا».
- از ریشهٔ «ظ ل ل»؛ در عربی وقتی صفت و موصوف از یک ریشه بیایند، نوعی تأکید ویژه میسازند، یعنی «سایهای واقعاً سایهسار، کامل و فراگیر».
| 