| و تو ای محمد بواسطه رحمتی که از الله به تو میباشد، نسبت به مؤمنان نرم بوده ای (یعنی هرجا میخواستی سختگیری کنی از طریق وحی از تو جلوگیری شد و مورد نصیحت قرار گرفتی) و اگر تو خشن و تند دل بودی از اطرافت پراکنده میشدند، پس از گناه ایشان چشم پوش و برای ایشان از الله آمرزش بخواه و با ایشان در کارهای اجتماعی مشورت کن، پس وقتی با شرایط تحقیق لازم تصمیمی گرفتی، بر الله نیز توکل نما، زیرا الله اینگونه توکل کنندگان را دوست میدارد (اساس تربیت اسلامی بر این است که مسلمانان هر چه بیشتر به قانونهای اجتماعی آشنا باشند و برای هر کاری از هر نوع شرایط تحقیقی کوتاهی نکنند و پس از یقین کردن بر صحت تصمیم خود از نظر قوانین مادی و معنوی به الله نیز توکل نمایند تا الله نیز در آنجا که تدبير و تحقیق راه ندارد به مسلمانان کمک کند و بنابر این آنانکه تصور میکنند همه چیز را باید مستقیما از الله بخواهند، باید بدانند این راه غلط درویشی است نه راه اسلام و راه پیغمبران الله بلکه راه راست این است که همه چیز را در درجه اول از قوانین مادی و معنوی الله بخواهیم و در درجه دوم مستقیما از الله تا حقا همه چیز را از الله خواسته باشیم و به مقصود برسيم) (۱۵۹) |
| فَبِما رَحمَةٍ مِنَ اللَّهِ لِنتَ لَهُم ترجمه: پس بهسبب رحمتِ خدا بود که نسبت به آنان نرمخو شدی.
وَلَو كُنتَ فَظًّا غَليظَ القَلبِ لَانفَضّوا مِن حَولِكَ
فَاعفُ عَنهُم
وَاستَغفِر لَهُم
وَشاوِرهُم فِي الأَمرِ
فَإِذا عَزَمتَ فَتَوَكَّل عَلَى اللَّهِ
إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ المُتَوَكِّلينَ
ترجمه کل آیه: پس بهسبب رحمت خدا بود که نسبت به آنان نرمخو شدی؛ و اگر تندخو و سختدل میبودى، از گردِ تو پراکنده میشدند؛ پس از آنان درگذر، و برایشان آمرزش بخواه، و با آنان در کار مشورت کن؛ پس چون تصمیم گرفتی، بر خدا توکل کن؛ بیگمان خداوند دوستدارِ توکلکنندگان است. |