ها أَنتُم أُولاءِ تُحِبّونَهُم - شما اینک چنینید که آنان را دوست میدارید.
- ها: حرف تنبیه/اهتمام | معنا: آگاه باشید/اینک | ریشه: — | وزن/باب: —
- أنتم: ضمیر منفصل (فاعل) | معنا: شما | ریشه: — | وزن/باب: —
- أولاءِ: اسم اشاره (للبعید غالباً) | معنا: این/آن گروه | ریشه: — | وزن/باب: —
- تُحِبّون: فعل مضارع مرفوع، مخاطب جمع | معنا: دوست میدارید | ریشه: ح ب ب | وزن: تُفِعّلون (أصل: تُحِبّون، إدغام) | باب: ثلاثی مجرد (فَعَلَ-يَفعَلُ/يُفْعِل؟ حَبَّ يَحِبّ)
- هُم: ضمیر مفعولی/ضمیر منفصل (هنا مفعول به متصل معنایی) | معنا: آنان | ریشه: — | وزن/باب: —
وَلا يُحِبّونَكُم - و آنان شما را دوست نمیدارند.
- وَ: حرف عطف | معنا: و | ریشه: — | وزن/باب: —
- لا: حرف نفی | معنا: نه/نمی | ریشه: — | وزن/باب: —
- يُحِبّون: فعل مضارع مرفوع، غائب جمع | معنا: دوست میدارند | ریشه: ح ب ب | وزن: يُفِعّلون (أصل: يُحِبّون) | باب: ثلاثی مجرد
- كُم: ضمیر متصل مفعولی | معنا: شما را | ریشه: — | وزن/باب: —
وَتُؤمِنونَ بِالكِتابِ كُلِّهِ - و شما به همهٔ کتاب ایمان میآورید.
- وَ: حرف عطف | معنا: و | ریشه: — | وزن/باب: —
- تُؤمِنون: فعل مضارع مرفوع، مخاطب جمع | معنا: ایمان میآورید | ریشه: أ م ن | وزن: تُفعِلون | باب: إفعال (آمَنَ يُؤمِن إيماناً)
- بِـ: حرف جر | معنا: به | ریشه: — | وزن/باب: —
- الكِتاب: اسم مجرور | معنا: کتاب | ریشه: ك ت ب | وزن: فِعال | باب: —
- كُلِّهِ: كلّ مضاف و ضمیر مضافالیه (الهاء) | معنا: همهٔ آن | ریشه: ك ل ل | وزن: فُعّل (كلّ) | باب: —
وَإِذا لَقوكُم قالوا آمَنّا - و چون با شما دیدار کنند، گویند: ایمان آوردیم.
- وَ: حرف عطف | معنا: و | ریشه: — | وزن/باب: —
- إذا: ظرف زمان شرطی | معنا: هنگامی که/چون | ریشه: — | وزن/باب: —
- لَقوا: فعل ماضی، غائب جمع | معنا: دیدار کردند/کنند | ریشه: ل ق ي | وزن: فَعُوا (لقيوا→لقوا) | باب: ثلاثی مجرد
- كُم: ضمیر مفعولی/متصل | معنا: شما را/با شما | ریشه: — | وزن/باب: —
- قالوا: فعل ماضی، غائب جمع | معنا: گفتند | ریشه: ق و ل | وزن: فَعَلوا | باب: ثلاثی مجرد
- آمَنّا: فعل ماضی + نا فاعل | معنا: ایمان آوردیم | ریشه: أ م ن | وزن: أَفعَلنا | باب: إفعال
وَإِذا خَلَوا عَضّوا عَلَيكُمُ الأَنامِلَ مِنَ الغَيظِ - و چون خلوت کنند، از خشم سرانگشتان خود را به دندان میگزند.
- وَ: حرف عطف | معنا: و | ریشه: — | وزن/باب: —
- إذا: ظرف زمان شرطی | معنا: هنگامی که | ریشه: — | وزن/باب: —
- خَلَوا: فعل ماضی، غائب جمع | معنا: خلوت کردند/کنند | ریشه: خ ل و | وزن: فَعَلوا | باب: ثلاثی مجرد
- عَضّوا: فعل ماضی، غائب جمع (مشدد) | معنا: گاز گرفتند/گزیدند | ریشه: ع ض ض | وزن: فَعّوا | باب: ثلاثی مجرد
- عَلَيكُم: جار و مجرور (متعلّق به فعل عضّوا یا حال) | معنا: بر شما/نسبت به شما | ریشه: — | وزن/باب: —
- الأَنامِل: اسم جمع | معنا: سرانگشتان | ریشه: ن م ل (قیل) | وزن: أفاعِل (أنمُل/أنملة→أنامِل) | باب: —
- مِنَ: حرف جر | معنا: از | ریشه: — | وزن/باب: —
- الغَيظ: اسم مجرور | معنا: خشم | ریشه: غ ي ظ | وزن: فَعْل | باب: —
قُلْ موتوا بِغَيظِكُم - بگو: از خشمتان بمیرید.
- قُلْ: فعل امر مخاطب مفرد | معنا: بگو | ریشه: ق و ل | وزن: فُلْ (أمر من قال) | باب: ثلاثی مجرد
- موتوا: فعل امر، مخاطب جمع | معنا: بمیرید | ریشه: م و ت | وزن: فوعوا (أصل: مُوتوا) | باب: ثلاثی مجرد
- بِـ: حرف جر | معنا: به/از | ریشه: — | وزن/باب: —
- غَيظ: اسم مجرور مضاف | معنا: خشم | ریشه: غ ي ظ | وزن: فَعْل | باب: —
- كُم: ضمیر مضافٌإلیه | معنا: شما | ریشه: — | وزن/باب: —
إِنَّ اللَّهَ عَليمٌ بِذاتِ الصُّدورِ - همانا خداوند به نهانیهای سینهها داناست.
- إِنَّ: حرف توکید و نصب | معنا: همانا/بهراستی | ریشه: — | وزن/باب: —
- الله: اسم إنّ منصوب | معنا: خداوند | ریشه: أ ل ه | وزن: فَعّال/علم | باب: —
- عليمٌ: خبر إنّ مرفوع (صیغه مبالغه) | معنا: بسیار دانا | ریشه: ع ل م | وزن: فعيل | باب: —
- بِـ: حرف جر | معنا: به | ریشه: — | وزن/باب: —
- ذاتِ: اسم مجرور مضاف | معنا: کنه/نهان/دارندهٔ | ریشه: ذ و ت (أصل ذو/ذات) | وزن: فاعِل/اسم جامد | باب: —
- الصُّدور: مضافالیه مجرور با ال | معنا: سینهها | ریشه: ص د ر | وزن: فعول | باب: —
ترجمهٔ کل آیه: شما چنینید که آنان را دوست میدارید، حال آنکه آنان شما را دوست نمیدارند، و شما به همهٔ کتاب ایمان میآورید. و چون با شما دیدار کنند میگویند: ایمان آوردیم؛ و چون خلوت کنند، از فرط خشم سرانگشتان خود را به دندان میگزند. بگو: از خشمتان بمیرید! بیگمان خدا به نهانیهای سینهها داناست. | 