003-093-095-آل عمران

آیه: کُلُّ الطَّعامِ كانَ حِلًّا لِبَني إِسرائيلَ إِلّا ما حَرَّمَ إِسرائيلُ عَلىٰ نَفسِهِ مِن قَبلِ أَن تُنَزَّلَ التَّوراةُ ۗ قُل فَأتوا بِالتَّوراةِ فَاتلوها إِن كُنتُم صادِقينَ

1. کُلُّ الطَّعامِ كانَ حِلًّا لِبَني إِسرائيلَ

• ترجمه: همه خوراک‌ها برای بنی‌اسرائیل حلال بود.
• کُلُّ: اسم؛ همه، تمام؛ ریشه: ك ل ل؛ وزن: فُعُّل (اسم مبنی بر عموم)؛ باب: —
• الطَّعامِ: اسم؛ خوراک، غذا؛ ریشه: ط ع م؛ وزن: فَعال؛ باب: —
• كانَ: فعل ماضی ناقص؛ بود؛ ریشه: ك و ن؛ وزن: فَعَلَ؛ باب: — (افعال ناقصه)
• حِلًّا: اسم (مصدر/وصف) منصوب؛ حلال؛ ریشه: ح ل ل؛ وزن: فِعّ؛ باب: —
• لِبَني: حرف جر + اسم؛ برایِ فرزندان؛ ریشه: ب ن ي؛ وزن: بَنِي (جمع/مضاف‌الیه)؛ باب: —
• إِسرائيلَ: اسم عَلَم؛ اسرائیل (یعقوب)؛ ریشه: عبری؛ وزن: —؛ باب: —

2. إِلّا ما حَرَّمَ إِسرائيلُ عَلىٰ نَفسِهِ

• ترجمه: جز آنچه اسرائیل بر خود حرام کرده بود.
• إِلّا: أداة استثناء؛ مگر/جز؛ ریشه: —؛ وزن: —؛ باب: —
• ما: اسم موصول/مصدرية؛ آنچه؛ ریشه: —؛ وزن: —؛ باب: —
• حَرَّمَ: فعل ماضی؛ حرام کرد؛ ریشه: ح ر م؛ وزن: فَعَّلَ؛ باب: تفعیل
• إِسرائيلُ: اسم عَلَم مرفوع؛ اسرائیل (یعقوب)؛ ریشه: عبری؛ وزن: —؛ باب: —
• عَلىٰ: حرف جر؛ بر/بر روی؛ ریشه: —؛ وزن: —؛ باب: —
• نَفسِهِ: اسم + ضمیر متصل؛ نفسِ خود/خودِ او؛ ریشه: ن ف س؛ وزن: فَعْل؛ باب: —

3. مِن قَبلِ أَن تُنَزَّلَ التَّوراةُ

• ترجمه: پیش از آن‌که تورات نازل شود.
• مِن: حرف جر؛ از؛ ریشه: —؛ وزن: —؛ باب: —
• قَبلِ: اسم؛ پیش/قبل؛ ریشه: ق ب ل؛ وزن: فَعْل؛ باب: —
• أَن: حرف مصدری/نصب؛ که؛ ریشه: —؛ وزن: —؛ باب: —
• تُنَزَّلَ: فعل مضارع مجزوم/منصوب مبنی للمجهول؛ نازل شود؛ ریشه: ن ز ل؛ وزن: تُفَعَّلَ؛ باب: تفعیل (مجهول)
• التَّوراةُ: اسم عَلَم مرفوع؛ تورات؛ ریشه: عبری؛ وزن: —؛ باب: —

4. قُل

• ترجمه: بگو.
• قُل: فعل أمر؛ بگو؛ ریشه: ق و ل؛ وزن: فُلْ؛ باب: — (قالَ یقول)

5. فَأتوا بِالتَّوراةِ

• ترجمه: پس تورات را بیاورید.
• فَ: حرف عطف/تفریع؛ پس؛ ریشه: —؛ وزن: —؛ باب: —
• أتوا: فعل أمر (جمع)؛ بیاورید/بیایید؛ ریشه: أ ت ي؛ وزن: أْتُوا (أفعل أمر جمع)؛ باب: —
• بِالتَّوراةِ: حرف جر + اسم؛ با/به تورات؛ ریشه: عبری؛ وزن: —؛ باب: —

6. فَاتلوها

• ترجمه: پس آن را بخوانید (تلاوت کنید).
• فَ: حرف تفریع؛ پس؛ ریشه: —؛ وزن: —؛ باب: —
• اتلو: فعل أمر؛ بخوانید/تلاوت کنید؛ ریشه: ت ل و؛ وزن: افعل (اتلُ)؛ باب: —
• ها: ضمیر مفعولی متصل؛ آن را؛ ریشه: —؛ وزن: —؛ باب: —

7. إِن كُنتُم صادِقينَ

• ترجمه: اگر راستگو هستید.
• إِن: حرف شرط؛ اگر؛ ریشه: —؛ وزن: —؛ باب: —
• كُنتُم: فعل ماضی ناقص + ضمیر؛ بودید؛ ریشه: ك و ن؛ وزن: فُعْلتُم؛ باب: —
• صادِقينَ: اسم فاعل جمع؛ راستگویان؛ ریشه: ص د ق؛ وزن: فاعِلین؛ باب: —

ترجمه کل آیه: همه خوراک‌ها برای بنی‌اسرائیل حلال بود، جز آنچه اسرائیل (یعقوب) پیش از نزول تورات بر خود حرام کرده بود. بگو: اگر راست می‌گویید، تورات را بیاورید و آن را بخوانید.