002-043-091-بقرة

« Back to Glossary Index
و راه رستگاری تمامی شما این است که نماز مقرره را بخوانید و زکات مقرره را بپردازید (یعنی زکاتی که به نفع بیچارگان و اصلاح جامعه است نه زکاتی که با فریب به جیب مفتخوران مذهبی میرسد و مقرراتش خلاف متن کتاب الله است) و شما باید با آن سر فرود آورندگان پرهیز کار، سر فرود آورید (سر فرود آوردن هم اشاره به اطاعت متن دستورات الله است و هم اظهار اطاعت کردن بصورت نماز خواندن و به رکوع و سجود رفتن و اقرار کردن به اینکه در همه چیز به متن دستورات الله عمل خواهند کرد و از این آیه و آیات قبل و بعد پیداست که در مدینه قبله مسلمانان با یهودیان یکی بود و مسلمانان مایل بودند در مسجدهای یهود نماز بخوانند و یهودیان نیز در مسجد های مسلمانان با ایشان همکاری کنند ولی یهودیان حاضر نبودند چنین شود و لذا بعداً قبله مسلمانان جدا شد و مسلمانان برای خود مسجدهائی جداگانه ساختند) (43)
آیهٔ عربی: وَأَقيمُوا الصَّلاةَ وَآتُوا الزَّكاةَ وَاركَعوا مَعَ الرّاكِعينَ

ترجمهٔ تحت‌اللفظی (فارسی): و نماز را برپا دارید، و زکات را بدهید، و با رکوع‌کنندگان رکوع کنید.

تحلیل صرفی، نحوی و ریشه‌ها (فارسی):

  • وَ: حرف عطف، «و».
  • أَقيمُوا: فعل امر، جمع مخاطب (شما)، باب افعال از ریشهٔ «ق-و-م» (قام/يقوم). معنای اصلی: برپا داشتن، برپا کردن.
    • صیغه: امر مخاطب جمع.
    • ساخت: أَ + قِيمُوا (همزهٔ وصل امرِ باب افعال).
  • الصَّلاةَ: اسم، مفرد مؤنث، معرفه با «ال»، منصوب به‌عنوان مفعولٌ‌به برای «أقيموا». ریشهٔ مادّه: ص-ل-و/ص-ل-ي (صلاة).
  • وَ: حرف عطف.
  • آتُوا: فعل امر، جمع مخاطب (شما)، باب إفعال از ریشهٔ «أ-ت-ي» در معنی «دادن/ایتا». در استعمال قرآنی «آتَى يُؤْتِي» = عطا کردن/دادن.
    • صیغه: امر مخاطب جمع (حذف نون، واو جماعت).
  • الزَّكاةَ: اسم، مفرد مؤنث، معرفه با «ال»، منصوب مفعولٌ‌به برای «آتوا». ریشهٔ «ز-ك-و/ز-ك-ي» (پاکی/رشد).
  • وَ: حرف عطف.
  • اركَعوا: فعل امر، جمع مخاطب (شما)، مجرد ثلاثی «رَكَعَ يَركَعُ» از ریشهٔ «ر-ك-ع» (خم شدن، رکوع کردن).
    • صیغه: امر مخاطب جمع (حذف نون، واو جماعت).
  • مَعَ: حرف جرّ به معنی «با».
  • الرّاكِعينَ: اسم فاعل جمع مذکّر سالم از «رَكَعَ»، معرفه با «ال»، مجرور به‌سبب «مَعَ» (علماً «مع» معمولاً مضاف‌الیه می‌گیرد و لفظاً مجرور می‌آید). معنای تحت‌اللفظی: «رکوع‌کنندگان».

ساختار نحوی و نوع جمله:

  • نوع جمله: امری/انشائی (سه امر پیاپی).
  • ساخت کلی: [أقيموا] مفعول «الصلاة»، سپس عطف [و آتوا] مفعول «الزكاة»، سپس عطف [و اركعوا] متعلق‌به‌جارومجرور «معَ الراكعين».
  • خطاب: جمعِ مخاطب (ای مؤمنان/ای بنی‌اسرائیل در سیاق آیه).
  • معنی و دلالت: دستور به برپا داشتن نماز، پرداخت زکات، و انجام رکوع همراه با جماعت رکوع‌کنندگان؛ اشاره به اقامهٔ شعائر و پیوند با جماعت مؤمنان (اشعار به نماز جماعت).
Nach oben scrollen