024-016-102-نور

« Back to Glossary Index
و چرا شما مؤمنان وقتی آنرا شنیدید نگفنيد سزاوار ما نیست به چیزی که نمی دانیم سخن بگوئیم (این درباره مسلمانانی است که وقتی شنیدند، روی شاید راست باشد، آنرا به دیگران هم بصورت شایعه گفتند و حال آنکه باید هیچ نگویند بلکه به مراجع قضائی و اجرائی مراجعه نمایند و بگویند از چه کسی شنیده اند تا مراجع مربوطه تحقیق نمایند و تهمت زننده را پیدا کنند) و چرا با گفتن تو ای الله پاکی، نگفتید، این یک تهمت بزرگی است (معنای این جمله این است که آنان بگویند این تهمت بزرگی است که خالق عالم سزاوار است از طریق وحی آنرا کشف نماید و فساد کار را به مجازاتش برساند) (16)
وَلَوْلَا إِذْ سَمِعْتُمُوهُ قُلْتُمْ مَا يَكُونُ لَنَا أَنْ نَتَكَلَّمَ بِهٰذَا ۖ سُبْحَانَكَ هٰذَا بُهْتَانٌ عَظِيمٌ

و چرا هنگامی که آن را شنیدید نگفتید: ما حق نداریم که به چنین چیزی سخن بگوییم؛ پاک و منزّهی تو، این تهمتی بزرگ است.


۱) وَلَوْلَا إِذْ سَمِعْتُمُوهُ

ترجمه:
و چرا هنگامی که آن را شنیدید …

توضیح گرامری و واژگانی:

  • وَ: حرف عطف، برای پیوند جمله با قبل.
  • لَوْلَا: حرف تحضيض و توبیخ؛ برای سرزنش به کار می‌رود و معنای «چرا … نکردید» می‌دهد.
  • إِذْ: ظرف زمان، به معنای «هنگامی که».
  • سَمِعْتُمُوهُ:
    • سَمِعْتُم: فعل ماضی، ریشه «س م ع»، به معنای شنیدن.
    • واو: ضمیر مفعولی متصل (آن را).
    • ساخت کامل: «آن را شنیدید».

۲) قُلْتُمْ

ترجمه:
نگفتید

توضیح گرامری و واژگانی:

  • قُلْتُمْ: فعل ماضی، ریشه «ق و ل» به معنای گفتن.
  • فاعل: ضمیر «تم» به معنای «شما».
  • این فعل پاسخ ضمنی «لولا» است؛ یعنی انتظار می‌رفت این کار انجام شود.

۳) مَا يَكُونُ لَنَا

ترجمه:
ما را نرسد / شایستهٔ ما نیست

توضیح گرامری و واژگانی:

  • مَا: حرف نفی.
  • يَكُونُ: فعل مضارع از ریشه «ك و ن»، به معنای بودن و شایسته بودن.
  • لَنَا: جار و مجرور، به معنای «برای ما».
  • کل ترکیب معنای نفی جواز و شایستگی دارد.

۴) أَنْ نَتَكَلَّمَ بِهٰذَا

ترجمه:
که به این سخن بگوییم

توضیح گرامری و واژگانی:

  • أَنْ: حرف مصدری ناصبه، فعل بعد را منصوب می‌کند.
  • نَتَكَلَّمَ: فعل مضارع منصوب، ریشه «ك ل م»، به معنای سخن گفتن.
  • بِهٰذَا:
    • بِ: حرف جر.
    • هٰذَا: اسم اشاره، اشاره به آن سخن یا شایعه.
  • ترکیب کلی: «سخن گفتن دربارهٔ این».

۵) سُبْحَانَكَ

ترجمه:
منزّهی تو

توضیح گرامری و واژگانی:

  • سُبْحَانَ: مصدر منصوب به معنای تنزیه و پاک‌دانستن.
  • كَ: ضمیر متصل، مخاطب (تو).
  • این عبارت جملهٔ دعایی و اعلام تنزیه خدا از هر نقص است.

۶) هٰذَا بُهْتَانٌ عَظِيمٌ

ترجمه:
این تهمتی بزرگ است

توضیح گرامری و واژگانی:

  • هٰذَا: اسم اشاره.
  • بُهْتَانٌ: اسم، ریشه «ب ه ت»، به معنای تهمت دروغ و شگفت‌آور.
  • عَظِيمٌ: صفت، ریشه «ع ظ م»، به معنای بزرگ و بسیار سنگین.
  • ترکیب اسمی برای تأکید بر شدت و زشتی تهمت.
Nach oben scrollen