وَلَوْلَا فَضْلُ اللَّهِ عَلَيْكُمْ وَرَحْمَتُهُ فِي الدُّنْيَا وَالْآخِرَةِ لَمَسَّكُمْ فِي مَا أَفَضْتُمْ فِيهِ عَذَابٌ عَظِيمٌ و اگر فضل خدا و رحمت او در دنیا و آخرت بر شما نبود، قطعاً به سبب آنچه در آن فرو رفتید، عذابی بزرگ به شما میرسید.
وَلَوْلَا فَضْلُ اللَّهِ عَلَيْكُمْ وَرَحْمَتُهُ
و اگر فضل خدا و رحمت او بر شما نبود - وَلَوْلَا:
- ترکیب از «وَ» (حرف عطف) + «لَوْلَا» (حرف امتناع لوجود)
- معنا: اگر نبود / اگر بهخاطرِ نبود
- کاربرد: شرطی که تحققش مانع وقوع جواب شرط شده است.
- فَضْلُ:
- اسم، مرفوع
- ریشه: ف-ض-ل
- معناها: افزونی، بخشش، احسان، برتری
- اللَّهِ:
- عَلَيْكُمْ:
- «على» حرف جر + ضمیر «کم»
- معنا: بر شما
- وَرَحْمَتُهُ:
- «وَ» عطف
- «رَحْمَة» اسم، مرفوع، معطوف بر «فضل»
- ضمیر «هُ» مضافالیه
- ریشه: ر-ح-م
- معناها: مهربانی، لطف، رأفت، بخشایش
فِي الدُّنْيَا وَالْآخِرَةِ
در دنیا و آخرت - فِي:
- الدُّنْيَا:
- اسم، مجرور
- ریشه: د-ن-و
- معناها: نزدیک، پست؛ در اصطلاح: زندگی اینجهانی
- وَ:
- الْآخِرَةِ:
- اسم، مجرور
- ریشه: أ-خ-ر
- معناها: واپسین، پایانی؛ زندگی پس از دنیا
لَمَسَّكُمْ
قطعاً شما را میگرفت / به شما میرسید - لَـ:
- مَسَّ:
- فعل ماضی
- ریشه: م-س-س
- معناها: لمس کردن، رسیدن، دچار شدن
- كُمْ:
فِي مَا أَفَضْتُمْ فِيهِ
در آنچه دربارهاش فرو رفتید - فِي:
- مَا:
- أَفَضْتُمْ:
- فعل ماضی
- ریشه: ف-ض-ض / ف-ي-ض (معنای روان شدن و گسترش یافتن)
- معناها: گسترش دادن، وارد شدن، بیپروا سخن گفتن
- فِيهِ:
- حرف جر + ضمیر
- تأکید بر موضوع مورد اشاره
عَذَابٌ عَظِيمٌ
عذابی بزرگ - عَذَابٌ:
- اسم، مرفوع
- ریشه: ع-ذ-ب
- معناها: مجازات، کیفر، رنج
- عَظِيمٌ:
- صفت برای «عذاب»
- ریشه: ع-ظ-م
- معناها: بزرگ، شدید، عظیم
| 