004-059-099-نساء

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا أَطِيعُوا اللَّهَ وَأَطِيعُوا الرَّسُولَ وَأُولِي الْأَمْرِ مِنْكُمْ ۖ فَإِنْ تَنَازَعْتُمْ فِي شَيْءٍ فَرُدُّوهُ إِلَى اللَّهِ وَالرَّسُولِ إِنْ كُنْتُمْ تُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ ۚ ذٰلِكَ خَيْرٌ وَأَحْسَنُ تَأْوِيلًا

ترجمهٔ فارسی:

ای کسانی که ایمان آورده‌اید! از خدا اطاعت کنید و از پیامبر [او] اطاعت کنید و از اولی‌الامرِ خویش [مسئولان و پیشوایان]؛ و اگر در چیزی اختلاف کردید، آن را به خدا و پیامبر بازگردانید، اگر به خدا و روز واپسین ایمان دارید. این [کار] برای شما بهتر و نیکوترین سرانجام را دارد.

جمله‌به‌جمله با ترجمه و توضیح واژه‌ها

۱. «يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا»

ترجمه:

ای کسانی که ایمان آورده‌اید!

توضیح واژه‌ها:

• يَا
  حرف ندا، برای صدا زدن: «ای».
• أَيُّهَا
  کلمهٔ ندا، برای توجه‌دادن مخاطب: «ای شما که…».
• الَّذِينَ
  اسم موصول جمع مذکر: «کسانی که».
• آمَنُوا
  فعل ماضی، جمع: از ریشهٔ «أ م ن»
  یعنی: ایمان آوردند، باور آوردند همراه با پذیرش قلبی.

۲. «أَطِيعُوا اللَّهَ»

ترجمه:

از خدا اطاعت کنید.

توضیح واژه‌ها:

• أَطِيعُوا
  فعل امر، جمع مخاطب، از ریشهٔ «ط و ع»
  یعنی: فرمان ببرید، پیروی کنید، تسلیم دستور شوید.
• اللَّهَ
  مفعول این فعل؛ یعنی: خداوند یکتا.

۳. «وَأَطِيعُوا الرَّسُولَ»

ترجمه:

و از پیامبر اطاعت کنید.

توضیح واژه‌ها:

• وَ
  حرف عطف: «و».
• أَطِيعُوا
  همان فعل امر: فرمان ببرید.
• الرَّسُولَ
  یعنی: فرستاده (پیامبر).
  در اینجا: پیامبر اسلام، حضرت محمد صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم.

۴. «وَأُولِي الْأَمْرِ مِنْكُمْ»

ترجمه:

و از اولی‌الامرِ خودتان [مسئولان و پیشوایان شما].

توضیح واژه‌ها:

• وَ
  حرف عطف: «و».
• أُولِي
  جمع «ذُو»، به معنی «صاحبان، دارندگان».
• الْأَمْرِ
  «أمر» یعنی کار، فرمان، اختیار، ولایت، ادارهٔ امور.
  «أُولِي الْأَمْرِ» یعنی: صاحبان اختیار و مسئولیت در جامعه، پیشوایان و رهبران.
• مِنْكُمْ
  یعنی: از میان خود شما، از خودِ جامعهٔ مؤمنان؛
  هم رنگ، هم‌دین و از درون همین امت.

۵. «فَإِنْ تَنَازَعْتُمْ فِي شَيْءٍ»

ترجمه:

پس اگر در چیزی دچار اختلاف شدید،

توضیح واژه‌ها:

• فَ
  حرف تفریع: «پس»، نتیجهٔ آن دستورهای پیشین.
• إِنْ
  حرف شرط: «اگر».
• تَنَازَعْتُمْ
  فعل ماضی، جمع: از ریشهٔ «ن ز ع».
  «تنازع» یعنی: کشمکش کردن، با هم اختلاف کردن، هرکدام چیزی را به سوی خود کشیدن.
  در اینجا: اختلاف نظر، نزاع، درگیری فکری یا عملی.
• فِي
  حرف جر: «در».
• شَيْءٍ
  یعنی: هر چیزی، هر موضوعی، کوچک یا بزرگ.

۶. «فَرُدُّوهُ إِلَى اللَّهِ وَالرَّسُولِ»

ترجمه:

آن را به خدا و پیامبر بازگردانید.

توضیح واژه‌ها:

• فَ
  یعنی: پس، در نتیجهٔ این اختلاف.
• رُدُّوهُ
  فعل امر جمع (به صورت خبریِ امر): از ریشهٔ «ر د د».
  «رَدَّ» یعنی: برگرداندن، بازگرداندن.
  «رُدُّوهُ» یعنی: آن را بازگردانید / رجوع دهید.
  ضمیر «هُ» به همان «شیء» (موضوع اختلاف) برمی‌گردد.
• إِلَى
  حرف جر: «به، سوی».
• اللَّهِ
  یعنی: خدا؛
  رجوع به خدا یعنی بازگشت به کتاب خدا (قرآن) و حکم الهی.
• وَالرَّسُولِ
  یعنی: پیامبر؛
  رجوع به پیامبر یعنی مراجعه به سنت و گفته‌ها و رفتار او، و در زمان حضورش، خودِ او.

۷. «إِنْ كُنْتُمْ تُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ»

ترجمه:

اگر به خدا و روز واپسین ایمان دارید.

توضیح واژه‌ها:

• إِنْ
  حرف شرط: «اگر».
• كُنْتُمْ
  فعل «کُنْ» (بودن) + ضمیر جمع: «اگر شما بوده‌اید / هستید».
• تُؤْمِنُونَ
  فعل مضارع، جمع: از ریشهٔ «أ م ن».
  یعنی: ایمان می‌آورید، باور دارید و دل می‌سپارید.
• بِاللَّهِ
  یعنی: به خدا.
• وَالْيَوْمِ الْآخِرِ
  یعنی: روز آخرت، روز قیامت، روز بازگشت و حسابرسی.

اشاره: در واقع آیه می‌گوید اگر واقعاً ایمان دارید، نشانه‌اش این است که در اختلاف‌ها به خدا و پیامبر رجوع کنید.

۸. «ذٰلِكَ خَيْرٌ وَأَحْسَنُ تَأْوِيلًا»

ترجمه:

این [کار] برای شما بهتر است و نیکوترین سرانجام و عاقبت را دارد.

توضیح واژه‌ها:

• ذٰلِكَ
  اسم اشاره: «آن [کار]»،
  اشاره به همین دستور «برگرداندن اختلاف‌ها به خدا و پیامبر».
• خَيْرٌ
  یعنی: بهتر، نیکوتر، سودمندتر.
• وَ
  حرف عطف: «و».
• أَحْسَنُ
  اسم تفضیل: یعنی «نیکوتر، بهتر از همه».
• تَأْوِيلًا
  از ریشهٔ «أ و ل»؛
  «تأویل» در اصل یعنی: بازگشت دادن چیز به نتیجه و عاقبتش؛
  در اینجا: بهترین فرجام، بهترین نتیجه، بهترین عاقبت.