آیه: تِلْكَ آيَاتُ اللَّهِ نَتْلُوهَا عَلَيْكَ بِالْحَقِّ ۗ وَمَا اللَّهُ يُرِيدُ ظُلْمًا لِلْعَالَمِينَ - جمله: تِلْكَ آيَاتُ اللَّهِ
- ترجمه: آنها نشانهها/آیاتِ خدا هستند.
- تِلْكَ: اسم اشارهِ دور؛ معنی: آن (جمع غیرعاقل/مونث مجازی)؛ ریشه: — ؛ وزن/باب: —
- آيَاتُ: جمع مؤنث سالمِ آيَة؛ معنی: آیات/نشانهها؛ ریشه: أ-ي-ي (آية)؛ وزن: فاعَة (مفرد: آيَة)، جمع: فاعَات (آيات)؛ باب: —
- اللَّهِ: اسم جلاله (مضافالیه مجرور)؛ معنی: خدا؛ ریشه: أ-ل-ه؛ وزن: فَعَّال (اسم عَلَم؛ ساخت اشتقاقی خاص)؛ باب: —
- جمله: نَتْلُوهَا عَلَيْكَ بِالْحَقِّ
- ترجمه: ما آن را بر تو به حق تلاوت میکنیم.
- نَتْلُو: فعل مضارع مرفوع (متکلم مع الغیر)؛ معنی: میخوانیم/تلاوت میکنیم؛ ریشه: ت-ل-و؛ وزن: نَفْعُلُ (نَفْعُلُ ← نَتْلُو)؛ باب: ثلاثی مجرد (فعل: تَلا–يَتْلُو)
- هَا: ضمیر متصل مفعولی مفرد مؤنث؛ معنی: آن را (به آیات برمیگردد)؛ ریشه: — ؛ وزن/باب: —
- عَلَيْكَ: جار و مجرور + ضمیر مخاطب؛ معنی: بر تو/بر تویی؛ ریشه: على (ع-ل-و/ع-ل-ي) + ک؛ وزن/باب: —
- بِالْحَقِّ: جار و مجرور؛ معنی: به حق/بر اساس حق؛ ریشه: ح-ق-ق؛ وزن: فَعْل (حَقّ)؛ باب: —
- جمله: وَمَا اللَّهُ يُرِيدُ ظُلْمًا لِلْعَالَمِينَ
- ترجمه: و خدا هرگز برای جهانیان ستم نمیخواهد.
- وَ: حرف عطف؛ معنی: و؛ ریشه/وزن/باب: —
- مَا: نافیه؛ معنی: نیست/هرگز (برای نفی حال/عادت)؛ ریشه/وزن/باب: —
- اللَّهُ: اسم جلاله (مبتدا مرفوع)؛ معنی: خدا؛ ریشه: أ-ل-ه؛ وزن: فَعَّال (اسم عَلَم)؛ باب: —
- يُرِيدُ: فعل مضارع مرفوع؛ معنی: میخواهد/اراده میکند؛ ریشه: ر-و-د (أراد)؛ وزن: يُفْعِلُ؛ باب: إفعال (أرادَ–يُرِيدُ)
- ظُلْمًا: مصدر منصوب (مفعول مطلق/مفعول به برای «يُرِيدُ» به معنای «ارادهی ظلم»)؛ معنی: ستمی/ستم؛ ریشه: ظ-ل-م؛ وزن: فُعْل؛ باب: —
- لِلْعَالَمِينَ: جار و مجرور (متعلق به «ظُلْمًا» یا به «يُرِيدُ» به افادهی تعدیه)؛ معنی: برای جهانیان؛ ریشه: ع-ل-م؛ وزن: فَاعِلِين (جمع سالم: عَالِمُون/عَالَمِينَ از عالَم به معنای گروهها و موجودات)؛ باب: —
ترجمه کل آیه: اینها آیاتِ خداست که آن را به حق بر تو تلاوت میکنیم، و خدا هرگز برای جهانیان ستم نمیخواهد. | 