- جمله: يَومَ تَجِدُ كُلُّ نَفْسٍ ما عَمِلَتْ مِنْ خَيْرٍ مُحْضَرًا
- ترجمه: روزی که هر نفس آنچه از نیکی انجام داده، حاضر یافته است.
- واژهها:
- يَومَ
- نوع: اسم
- معنا: روز
- ریشه: ي و م
- وزن/باب: فَعْل (اسم جامد)
- تَجِدُ
- نوع: فعل مضارع
- معنا: مییابد
- ریشه: و ج د
- وزن/باب: تَفْعِل (مضارع ثلاثی مجرد)؛ باب فَعَلَ-يَفْعِلُ
- كُلُّ
- نوع: اسم
- معنا: هر، همه
- ریشه: ك ل ل
- وزن/باب: فُعُل (اسم)
- نَفْسٍ
- نوع: اسم
- معنا: جان، شخص
- ریشه: ن ف س
- وزن/باب: فَعْل (اسم)
- ما
- نوع: اسم موصول/اسم مصدری
- معنا: آنچه
- ریشه: — (موصول مبنی)
- وزن/باب: — (مبنی)
- عَمِلَتْ
- نوع: فعل ماضی
- معنا: انجام داد (مؤنث)
- ریشه: ع م ل
- وزن/باب: فَعِلَتْ (ماضی ثلاثی مجرد)؛ باب فَعَلَ-يَفْعَلُ/يَفْعِلُ (در عمل غالباً فَعَلَ)
- مِنْ
- نوع: حرف جر
- معنا: از
- ریشه: — (حرف)
- وزن/باب: — (مبنی)
- خَيْرٍ
- نوع: اسم
- معنا: نیکی، خیر
- ریشه: خ ي ر
- وزن/باب: فَيْعِل (اسم)
- مُحْضَرًا
- نوع: اسم مفعول/حال
- معنا: حاضر شده، حاضر گردانیده
- ریشه: ح ض ر
- وزن/باب: مُفْعَل (اسم مفعول از باب إِفْعَال)
- جمله: وَما عَمِلَتْ مِنْ سُوءٍ تَوَدُّ لَوْ أَنَّ بَيْنَهَا وَبَيْنَهُ أَمَدًا بَعِيدًا
- ترجمه: و آنچه از بدی انجام داده، دوست میدارد که ای کاش میان او و آن [بدی] فاصلهای دور بود.
- واژهها:
- وَ
- نوع: حرف عطف
- معنا: و
- ریشه: — (حرف)
- وزن/باب: — (مبنی)
- ما
- نوع: اسم موصول/اسم مصدری
- معنا: آنچه
- ریشه: — (موصول مبنی)
- وزن/باب: — (مبنی)
- عَمِلَتْ
- نوع: فعل ماضی
- معنا: انجام داد (مؤنث)
- ریشه: ع م ل
- وزن/باب: فَعِلَتْ (ثلاثی مجرد)
- مِنْ
- نوع: حرف جر
- معنا: از
- ریشه: — (حرف)
- وزن/باب: — (مبنی)
- سُوءٍ
- نوع: اسم
- معنا: بدی
- ریشه: س و أ
- وزن/باب: فُوع (اسم)
- تَوَدُّ
- نوع: فعل مضارع
- معنا: دوست میدارد، آرزو میکند
- ریشه: و د د
- وزن/باب: تَفُعُّ (مضارع ثلاثی مجرد؛ باب فَعَّلَ؟ نه، این فعل «وَدَّ» ثلاثی مجرد مضعّف: يَوَدُّ)
- لَوْ
- نوع: حرف شرط/تمنّی
- معنا: ای کاش / اگر (شرطِ غیرواقع)
- ریشه: — (حرف)
- وزن/باب: — (مبنی)
- أَنَّ
- نوع: حرف توکید و نصب
- معنا: که
- ریشه: — (حرف)
- وزن/باب: — (مبنی)
- بَيْنَهَا
- نوع: ظرف/اسم
- معنا: میانِ او (مونث)
- ریشه: ب ي ن
- وزن/باب: فَيْعَل (اسم ظرف)
- وَبَيْنَهُ
- نوع: ظرف/اسم
- معنا: و میانِ آن (بدی)
- ریشه: ب ي ن
- وزن/باب: فَيْعَل (اسم ظرف)
- أَمَدًا
- نوع: اسم
- معنا: فاصله، مدتِ طولانی
- ریشه: أ م د
- وزن/باب: فَعَل (اسم)
- بَعِيدًا
- نوع: صفت
- معنا: دور
- ریشه: ب ع د
- وزن/باب: فَعِيل (صیغه صفت مشبهه)
- جمله: وَيُحَذِّرُكُمُ اللَّهُ نَفْسَهُ
- ترجمه: و خدا شما را از ذات خود هشدار میدهد.
- واژهها:
- وَ
- نوع: حرف عطف
- معنا: و
- ریشه: — (حرف)
- وزن/باب: — (مبنی)
- يُحَذِّرُكُمُ
- نوع: فعل مضارع + ضمیر مفعولی
- معنا: هشدار میدهد شما را
- ریشه: ح ذ ر
- وزن/باب: يُفَعِّلُ (باب تَفْعِيل)
- اللَّهُ
- نوع: اسم عَلَم
- معنا: خدا
- ریشه: أ ل ه
- وزن/باب: فَعَّال (تحلیل تاریخی: الإله>الله)
- نَفْسَهُ
- نوع: اسم + ضمیر مضافٌإلیه
- معنا: ذاتِ خودِ او
- ریشه: ن ف س
- وزن/باب: فَعْل (اسم)
- جمله: وَاللَّهُ رَءوفٌ بِالْعِبادِ
- ترجمه: و خدا نسبت به بندگان مهربان است.
- واژهها:
- وَ
- نوع: حرف عطف
- معنا: و
- ریشه: — (حرف)
- وزن/باب: — (مبنی)
- اللَّهُ
- نوع: اسم عَلَم
- معنا: خدا
- ریشه: أ ل ه
- وزن/باب: فَعَّال (همان تحلیل تاریخی)
- رَءوفٌ
- نوع: صفت مشبهه
- معنا: بسیار مهربان، رأوف
- ریشه: ر أ ف
- وزن/باب: فَعول (صفت مشبهه)
- بِالْعِبادِ
- نوع: جار و مجرور
- معنا: به بندگان
- ریشه: ع ب د
- وزن/باب: فِعَال (جمعِ عَبْد بر وزن فِعَال)
ترجمه کل آیه: روزی که هر نفس آنچه از نیکی کرده حاضر مییابد، و آنچه از بدی انجام داده آرزو میکند که میان او و آن [بدی] فاصلهای دور باشد؛ و خدا شما را از ذات خود هشدار میدهد، و خدا نسبت به بندگان مهربان است. | 