متن عربی: يا أَيُّهَا الَّذينَ آمَنوا أَطيعُوا اللَّهَ وَأَطيعُوا الرَّسولَ وَلا تُبطِلوا أَعمالَكُم ترجمهٔ کلی به فارسی: ای کسانی که ایمان آوردهاید، خدا را اطاعت کنید و پیامبر را اطاعت کنید، و اعمال خود را باطل نکنید.
جملهٔ ۱: يا أَيُّهَا الَّذينَ آمَنوا ترجمهٔ فارسی: ای کسانی که ایمان آوردهاید، تحلیل واژگانی و نقشها: - يا: حرف ندا؛ برای صدا زدن و خطاب کردن.
- ریشه/نوع: حرف.
- معنا: ای، ای کسانی.
- أَيُّهَا: ترکیب ندا؛ «أَيُّ» اسم نکره در سیاق ندا + «ها» (حرف تنبیه/زائد برای تاکید).
- نقش: منادی مضاف (أَيُّ) با «ها» برای تنبیه.
- ریشه: أ-ي-ي (أَيُّ).
- معنا: ای (ای آنکه).
- الَّذينَ: اسم موصول جمع مذکر.
- نقش: مضافٌإلیه برای «أَيُّ»، یا بدل/عطف بیان از منادی؛ همچنین آغاز صلهٔ موصول.
- ریشه: ل-ذ-ي (الذي/الذين).
- معنا: کسانی که.
- آمَنوا: فعل ماضی، سوم شخص جمع.
- نقش: صلهٔ موصول برای «الذين».
- ریشه: أ-م-ن.
- معنا: ایمان آوردند.
- صرف: باب أفعل (آمن)، ماضی، جمع مذکر غائب؛ واو علامت جمع.
جملهٔ ۲: أَطيعُوا اللَّهَ ترجمهٔ فارسی: خدا را اطاعت کنید. تحلیل واژگانی و نقشها: - أَطيعُوا: فعل امر، مخاطب جمع.
- نقش: فعل امر برای خطاب به مؤمنان.
- ریشه: ط-و-ع.
- معنا: اطاعت کنید.
- صرف: مضارع «تُطيعون» با همزهٔ امر به صورت «أَطيعوا»؛ واو جمع مخاطب.
- اللَّهَ: اسم جلاله، مفعولٌبه منصوب.
- ریشه: ا-ل-ه (اِلٰه → الله).
- معنا: خدا.
- اعراب: منصوب (فتحۀ ظاهر).
جملهٔ ۳: وَأَطيعُوا الرَّسولَ ترجمهٔ فارسی: و پیامبر را اطاعت کنید. تحلیل واژگانی و نقشها: - وَ: حرف عطف.
- أَطيعُوا: فعل امر، مخاطب جمع (تکرار همان ساخت).
- ریشه: ط-و-ع.
- معنا: اطاعت کنید.
- الرَّسولَ: اسم، مفرد مذکر، مفعولٌبه منصوب.
- ریشه: ر-س-ل.
- معنا: پیامبر، فرستاده.
- اعراب: منصوب (فتحۀ ظاهر).
جملهٔ ۴: وَلا تُبطِلوا أَعمالَكُم ترجمهٔ فارسی: و اعمال خود را باطل نکنید. تحلیل واژگانی و نقشها: - وَ: حرف عطف.
- لا: لا نهی؛ برای منع از انجام کار.
- تُبطِلوا: فعل مضارع مجزوم به «لا»ی نهی، مخاطب جمع.
- نقش: فعل نهی.
- ریشه: ب-ط-ل.
- معنا: باطل کنید/تباه کنید؛ در نهی: باطل نکنید.
- صرف: مضارع «تُبطِلون»؛ با لا نهی، مجزوم (حذف نون)، واو جمع مخاطب.
- أَعمالَكُم: اسم جمع «عمل» با کاف خطاب جمع + ضمیر جمع «کم»، مفعولٌبه منصوب.
- ریشه: ع-م-ل.
- معنا: اعمال شما.
- ساخت: «أعمال» جمع «عمل»؛ کاف و «کم» نشانۀ تعلق به مخاطبان؛ اعراب: منصوب.
| 