002-051-091-بقرة

« Back to Glossary Index
همچنین زمانی چهل شبِ موسی را وعده گرفتیم (مقصود 40 شبانه روز است که شرح مفصل آن در آیات 142 تا 145 از سوره اعراف و آیه ۸۳ از سوره طه میباشد که باید آیات سوره کهف را که درباره تعليم گرفتن موسی از بنده ای از بندگان الله میباشد مربوط به ده شبانه روز اضافه بر ۳۰ شبانه روز وعده اولیه دانست) از آن پس شما قوم موسی در نبود او آن گوساله مصنوعی را به صاحب اختیاری خود گرفتید و به ستمکاری افتادید (خدا یعنی صاحب اختیار و بت پرستان کسانی بودند که انواع چیزهای بی اختیار را خدای خود میگرفتند و متولیان این بتها با حیله های خود، کاری میکردند که مردم تصور کنند که از این صاحب اختیاران خیالی معجزه ها می بینند و اینها باعث میشد که مردم هم به فکر و منطق خود ستم کنند و راههای غیر منطقی را بگیرند و هم به اتکای شفاعت و گناه بخشیِ بتهای خود به دیگران ظلم ها کنند و هم، حق گویان را که با موهوم پرستی های ایشان مخالفت می کنند اذيت ها نمایند) (۵۱)
  • آیهٔ عربی: وَإِذْ وَاعَدْنَا مُوسَىٰ أَرْبَعِينَ لَيْلَةً ثُمَّ اتَّخَذْتُمُ العِجْلَ مِن بَعْدِهِ وَأَنْتُمْ ظَالِمُونَ
  • ترجمهٔ تحت‌اللفظی به فارسی: و هنگامی که ما با موسی وعده نهادیم (قرار گذاشتیم) چهل شب؛ سپس شما گوساله را پس از او گرفتید (برای پرستش برگزیدید) و شما ستمکار بودید.
  • بررسی واژه‌به‌واژه و ریشه‌ها:
    • وَ: حرف عطف، «و».
    • إِذْ: ظرف زمان ماضی، «آنگاه/هنگامی که».
    • وَاعَدْنَا: فعل ماضی، صیغهٔ ۱ جمع (ما) از باب مُفاعَلَه، ریشه: وعد (و-ع-د). وزن: فاعَلَ. معنا: «ما وعده گذاشتیم/قرار گذاشتیم (دوطرفه)».
    • مُوسَىٰ: اسم عَلَم، مفعولٌ‌به (منصوب به اعتبار فعل «وَاعَدْنَا»)، غیرمنصرف.
    • أَرْبَعِينَ: عدد منصوب (تمییز عددی بعداً می‌آید یا مقدر است)، «چهل». حالت نصب به دلیل ظرف/مفعول‌فیه برای «وَاعَدْنَا» به‌قرینهٔ «لیلة».
    • لَيْلَةً: اسم مفرد مؤنث منصوب، تمییز/مفعول‌فیه، «شب»، نکره برای بیان شمار شب‌ها.
    • ثُمَّ: حرف عطف تراخی، «سپس/بعد».
    • اتَّخَذْتُمُ: فعل ماضی، صیغهٔ ۲ جمع (شما)، باب افتعال (ادغام تاء در خاء)، ریشه: أخذ (أ-خ-ذ). معنا: «گرفتید/اتخاذ کردید/برگزیدید».
    • العِجْلَ: اسم معرفه با «ال»، مفعولٌ‌به منصوب برای «اتَّخَذْتُم»، «گوساله».
    • مِنْ: حرف جر، «از».
    • بَعْدِهِ: اسم «بَعْد» مجرور با اضافه، ضمیر متصل «ـهِ» مرجعش موسی یا زمان وعده؛ معنا: «پس از او/پس از آن (غیبت او)».
    • وَأَنْتُمْ: واو حالیه + ضمیر منفصل رفع مبتدا، «در حالی که شما».
    • ظَالِمُونَ: خبر مرفوع جمع مذکر سالم، ریشه: ظلم (ظ-ل-م)، معنا: «ستمکار [بودید]». جملهٔ حالیه اسمیه.
  • نوع جمله و معنی:
    • نوع: جملهٔ خبری ماضی با عطف و حال. بخش نخست خبری از وقوع وعدهٔ الهی با موسی به مدت چهل شب، سپس خبری از اتخاذ گوساله توسط بنی‌اسرائیل پس از آن، همراه با جملهٔ حالیه که حالِ فاعلان را بیان می‌کند (ظالم بودن آنان).
    • معنی کلی: خدا یادآور می‌شود که وقتی با موسی چهل شب وعده گذاشت، شما پس از او گوساله را به پرستش گرفتید، در حالی که در این کار ستمکار بودید.
Nach oben scrollen